Danıştay 9. Daire E.2024/4502 K.2024/6895

Dava konusu istem: Davacı adına, 2017 yılına ait yasal defter ve belgelerin ibraz edilmediğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2017/Nisan-Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ile üç kat kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı şirketin, mükellefiyetinin davalı idarece 21/05/2019 tarihinde re'sen terkin ettirildiği ve dava konusu tarhiyata dayanak olan... tarih ve ...sayılı defter belge isteme yazısının; davacı şirketin mükellefiyetinin terkin edilmiş olduğu bir zaman diliminde elektronik ortamda tebliğ edildiği, mükellefiyeti resen terkin edilen mükellefe elektronik ortamda yapılacak tebligattan haberdar olduğunun hukuken kabul edilemeyeceği sonucuna varıldığından,

defter belge isteme yazısının tebliğinin, tebliğ usullerine uygun bir şekilde yerine getirilmemesi dolayısıyla davacı şirket adına tarh edilen dava konusu üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının ilgili yıl defter ve belgelerinin ibrazının istendiği yazının tebliğinin davacının elektronik posta adresine yapıldığı, tebligatın usulüne uygun olduğu, ibraz edilemeyen defter ve belgeler dolayısıyla düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca davacı adına yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmiştir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, yasal defter ve belgelerin ibraz edilmediğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak re'sen tarh edilen 2017/Nisan-Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ile üç kat kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Elektronik Ortamda Tebliğ" başlıklı 107/A maddesinde, bu Kanun hükümlerine göre tebliğ yapılacak kimselere, 93 üncü maddede sayılan usullerle bağlı kalınmaksızın, tebliğe elverişli elektronik bir adres vasıtasıyla elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği, elektronik ortamda tebligatın, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılacağı, Maliye Bakanlığı'nın, elektronik ortamda yapılacak tebliğle ilgili her türlü teknik altyapıyı kurmaya veya kurulmuş olanları kullanmaya, tebliğe elverişli elektronik adres kullanma zorunluluğu getirmeye ve kendisine elektronik ortamda tebliğ yapılacakları ve elektronik tebliğe ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.

Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesinin 3. fıkrası uyarınca verilen yetkiye dayanılarak 27/08/2015 tarihinde yayımlanan 456 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin "Elektronik Tebligat Sisteminden Çıkış" başlıklı 7. maddesi: "Zorunlu veya ihtiyari olarak elektronik tebligat sistemine dahil olanların aşağıdaki durumlar dışında sistemden çıkmaları mümkün değildir.

Tüzel kişilerde ticaret sicil kaydının silindiği (nevi değişikliği ve birleşme halleri dahil) tarih itibarıyla, elektronik tebligat adresi kapatılır. ..." şeklinde düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Elektronik tebligat, vergilendirme ile ilgili evrakın Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından e-imzalı olarak muhatabın elektronik tebligat adresine gönderilmesi işlemidir.

Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tebliğ evrakı muhatabın elektronik ortamdaki adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacaktır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, tüzel kişilerin ticaret sicil kaydının silinmesi hali (nevi değişikliği ve birleşme halleri dahil) dışında elektronik tebligat sisteminden çıkmaları mümkün görülmediği gibi elektronik tebligat adresinin kapatılmasını gerektiren haller arasında mükellefiyetin re'sen terkinle sona ermesi hali yer almadığından, mükellefiyetleri re'sen terkinle sona erse de tüzel kişilere elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği sonucuna varılmıştır.

Bu durumda; davacı şirketin 2017 yılına ait yasal defter ve belgelerinin ibrazının istendiği 16/12/2021 tarih ve 51607 sayılı yazının; şirketin mükellefiyet kaydı re'sen terkin edildikten sonra elektronik ortamda şirkete tebliğ edildiği ve dava konusu ihbarnamelerin de yine davacı şirketin elektronik posta adresine tebliğ edilip süresinde dava açıldığı görüldüğünden söz konusu tebliğin usulüne uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu'nun 08/02/2019 tarih ve E:2013/3, K:2019/1 sayılı kararıyla, davacılar tarafından mücbir sebep olmaksızın inceleme elemanına ibraz edilmeyen yasal defterler ve belgelerin mahkemeye sunulabileceğinin ileri sürülmesi halinde, bu defter ve belgeler davacıdan istenilip, defterlerdeki kayıtlar incelenip, bu kayıt ve belgeler hakkında davanın diğer tarafı olan vergi idaresinin görüşü ve saptamaları da alınarak yapılacak hukuki değerlendirmeye göre karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından ve oluşan içtihat aykırılığının, bu doğrultuda birleştirilmesine karar verildiğinden,

davacı tarafından da dava dilekçesinde, 2017 yılına ait yasal defter ve belgelerinin Mahkemeye ibraz edilebileceği belirtildiğinden, anılan Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu kararına göre; davacının defter ve belgelerinin davalı idareye gönderilerek ve idarenin görüşü ve saptamaları da alınarak yapılacak hukuki değerlendirmeye göre karar verilmesi gerektiğinden, Bölge İdare Mahkemesince davacının ibraz ettiği defter ve belgeler üzerinde vergi dairesine inceleme yaptırılmak ve ortaya çıkacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere temyize konu kararının bozulması gerekmektedir.