Danıştay Danıştay 12. Daire Başkanlığı E.2011/5375 K.2015/6073

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Dava, ... Huzurevi Müdür Vekili olarak görev yapan davacı tarafından 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/C maddesi uyarınca "1/30 oranında aylıktan kesme cezası" ile cezalandırılmasına ilişkin 14.07.2010 tarihli kararının iptali ile bu işlem nedeniyle maaşından yapılan kesintinin tazminine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İdare mahkemesince, davacı hakkında önerilen üç yıl kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının ... İl Disiplin Kurulunca uygun görülmeyerek kabul edilmemesi üzerine yukarıda anılan mevzuat uyarınca 15 gün içerisinde atamaya yetkili amir olan ilgili bakan tarafından bir başka disiplin cezası verilebilecek olmasına rağmen, atamaya yetkili amir olmayan ... Valisi tarafından, davacının 1/30 oranında aylık kesim cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle davacının maaşından yapılan kesintinin iadesi isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Davalı idare tarafından, mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmekte ve kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Amir ve Kurullar" başlıklı 126. maddesinde, "Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler, il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir.

Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilir.

Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddeder. Ret halinde atamaya yetkili amirler 15 gün içinde başka bir disiplin cezası vermekte serbesttirler.

Özel kanunların disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullarla ilgili hükümleri saklıdır." hükmü yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden, davacı hakkında yapılan şikayet üzerine, disiplin soruşturması sonucu düzenlenen rapor ve şahsi dosyasının ... İl Disiplin Kurulu tarafından yapılan değerlendirmesi sonucu, 657 sayılı Kanun uyarınca önerilen üç yıl kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının yerinde görülmeyerek reddedilmesi üzerine 15 gün içerisinde ... Valisi tarafından davacının 657 sayılı Kanun'un 125/C maddesi uyarınca "1/30 oranında aylıktan kesme cezası" ile cezalandırılmasına ilişkin işlemin tesis edilmesi üzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Disiplin cezası verilmesine dayanak teşkil eden eylemin tereddüde yer bırakmayacak şekilde delilleriyle ortaya konulması, bu eylemlerin disiplin cezası gerektiren ve 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinde sayılan hangi fiil ve haller kapsamında görüldüğünün belirtilmesi disiplin hukukunun esasına ilişkin en temel iki öge olup ancak bu iki verinin davalı idarece işlemin tesisinde açıkça ortaya konulması durumunda, gerek eylemin sübut bulup bulmadığı, gerekse sübut bulan eylemin ceza verilmesini gerektirir fiil veya hal kapsamında olup olmadığı yargı merciince incelenerek hukukilik denetimi yapılabilecektir.

Başka bir anlatımla, 657 sayılı Kanun'un 126. maddesinin 3. fıkrasında disiplin kurulunun teklif edilen cezayı reddetmesi üzerine disiplin amirinin "başka bir disiplin cezası vermekte serbest" olması, disiplin amirince istenilen cezanın disiplin hukukunun genel ilkeleri göz ardı edilerek verilebileceği anlamı taşımamakta, böyle bir durumda da disiplin cezası verilebilmesi için sübut bulan eylemlerin hangi fiil ve hal kapsamında görüldüğünün tereddüde yer bırakmayacak şekilde ortaya konulması gerekmektedir.

Bakılan davada, İl Disiplin Kurulu'nca teklif edilen cezanın reddine karar verildiği, bunun üzerine dava konusu işlem ile davacı hakkında 1/30 oranında aylıktan kesme cezasının verildiği, ancak dava konusu işlemde yukarıda yer alan eylemlerin, aylıktan kesme cezasını gerektiren ve 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinin alt bentlerinde sayılan fiill ve hallerden hangisine uyduğunun idarece belirtilmediği, sübut bulan eyleme karşılık gelen aylıktan kesme cezasını gerektiren fiil ve halin 125. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinin alt bentlerinde yer alan hangi tanıma uyduğunun açıkça ortaya konulmadığı,

hangi fiil veya hale ilişkin tanım kapsamında olduğunun ifade edilmediği görülmekte olup, sübut bulan eylemin karşılığı disiplin cezasını gerektirir fiil ve halin mevzuatta tek tek sayılan tanımlardan hangisi olduğu açıkça ortaya konulmadan disiplin cezası verilmesi durumunda, gerçekleştirilen eylemin hangi tanım çerçevesinde değerlendirileceği belirtilmemiş olacağından, böyle bir durumun işlemin hukukilik denetimini varsayımsal hale getireceği ve bunun da hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmayacağı açıktır.

Her ne kadar idare mahkemesince davacı hakkında önerilen üç yıl kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının ... İl Disiplin Kurulu'nca uygun görülmeyerek kabul edilmemesi üzerine mevzuat uyarınca 15 gün içerisinde atamaya yetkili amir olan ilgili bakan tarafından bir başka disiplin cezası verilebileceği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, yukarıda anılan Kanunun 126. maddesinde,

il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde aylıktan kesme cezasının valiler tarafından verileceği düzenlemesi dikkate alındığında idare mahkemesi kararının gerekçesinde hukuki isabet bulunmamakla birlikte davacının sübut bulduğu iddia edilen eylemine karşılık gelen aylıktan kesme cezasını gerektiren fiil ve halin aynı Kanunun 125. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinin alt bentlerinde yer alan hangi tanıma uyduğunun açıkça ortaya konulması gerekirken herhangi bir madde ve bent belirtilmeksizin 1/30 oranında aylıktan kesme cezası verilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından,

işlemin iptali yönünde verilen karar sonucu itibariyle yerindedir.