Danıştay Danıştay 15. Daire Başkanlığı E.2014/9595 K.2018/5113

Karar veren Danıştay Onbeşinci Dairesi'nce, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip, dosyadaki belgeler incelenerek gereği görüşüldü:

Dava; davacı şirkete ait B1 yetki belgesinin şirket hakkında 50 adedi geçen kesinleşmiş uyarmanın bulunduğundan bahisle Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 78. maddesinin 7. fıkrası uyarınca iptal edilmesine ilişkin 26.02.2013 tarih ve 411 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

… İdare Mahkemesince; B1 yetki belgesi sahibi olan davacı şirkete çeşitli ihlalleri nedeniyle verilen uyarmaların toplamının 72 adede ulaştığı ve bu uyarmaların itiraz ve dava konusu yapılmayarak kesinleştiği anlaşıldığından, Yönetmeliğin 78. maddesinin 7. fıkrası uyarınca yetki belgesinin iptal edilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı tarafından, anılan İdare Mahkemesi kararının, davanın reddine ilişkin kısmının; davalı idare tarafından ise lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi yönünden hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek karşılıklı olarak temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun 1. maddesinde; taşımada düzeni ve güvenliği sağlamanın, Kanunun amaçlarından olduğu belirtilmiş. 5. maddesinde taşımacılık, acentelik ve taşıma işleri komisyonculuğu ile nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yetki belgesi alınabilmesi için taşıma işleri işletmecilerinin mesleki saygınlık, mali yeterlilik ve mesleki yeterliliğe ait usul ve esasların yönetmelikle düzenlenmesi öngörülmüş.

27. maddesinde; bu Kanun kapsamında faaliyet gösterenlere hangi hallerde uyarma, geçici durdurma ve iptal şeklinde idari müeyyideler uygulanacağına ilişkin hususların yönetmelikle düzenleneceği, bu Kanuna göre verilen idari para cezalarının, yönetmelikte düzenlenen uyarma, geçici durdurma ve iptal şeklindeki idari müeyyidelerin uygulanmasına engel teşkil etmeyeceği hükme bağlanmış.

34. maddesinde ise davalı idareye, bu Kanun uyarınca verilecek belgelerin geçerlilik süreleri, geri alınması ve uygulanacak idari müeyyideleri ve Kanunun uygulanmasıyla ilgili diğer esas ve usulleri yönetmelikle düzenleme yetkisi verilmiştir.

11.06.2009 tarih ve 27255 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ve işlem tarihinde yürürlükte bulunan Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 76. maddesinde, Yönetmeliğe aykırı hareket edenlere verilecek uyarma yaptırımları düzenlenmiş, aynı maddenin 3. fıkrasında; yetki belgesi sahiplerinin;

birinci ve ikinci fıkralara göre verilen uyarmaların veriliş tarihinden itibaren 90 gün içinde Bakanlığa yazılı başvuruda bulunarak verilen uyarmaların paraya çevrilmesini talep edebilecekleri, verilen uyarmaların paraya çevrilebilmesi için bu 90 günlük süre içinde uyarma başına 63 Türk Lirasının Bakanlık döner sermaye hesaplarına ödenmesinin şart olduğu,

söz konusu ödemenin yapılmasından sonra uyarmalar kaldırılacağı, paraya çevrilmeyen uyarmalar kaldırılmayacağı, 78. maddesinin 7. fıkrasında ise 76. maddeye göre verilen ve veriliş tarihinden itibaren 90 gün içinde kaldırılmadığı için kalıcı hale gelen uyarmaların toplam sayısı 50 adede ulaşınca ilgilinin yetki belgesinin iptal edileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

7201 sayılı Tebligat Kanununun 1. maddesinde; "Kazaî merciler, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) sayılı cetvelde yer alan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, (II) sayılı cetvelde yer alan özel bütçeli idareler, (III) sayılı cetvelde yer alan düzenleyici ve denetleyici kurumlar, (IV) sayılı cetvelde yer alan sosyal güvenlik kurumları ile il özel idareleri, belediyeler, köy hükmî şahsiyetleri, barolar ve noterler tarafından yapılacak elektronik ortam da dâhil tüm tebligat, bu Kanun hükümlerine göre Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü veya memur vasıtasıyla yapılır." hükmüne yer verilmiş; 23. maddesinde ise tebliğ bir mazbata ile tevsik edileceği belirtilerek bu mazbatanın;

1. Tebliği çıkaran merciin adını,

2. Tebliği istiyen tarafın adını, soyadını ve adresini,

3. Tebliğ olunacak şahsın adını, soyadını ve adresini,

4. Tebliğin mevzuunu,

5. Tebliğin kime yapıldığını ve tebliğ muhatabından başkasına yapılmış ise o kimsenin adını, soyadını, adresini ve 22 nci madde gereğince tebellüğe ehil olduğunu,

6. Tebliğin nerede ve ne zaman yapıldığını,

7. 21 inci maddedeki durumun tahaddüsü halinde bu hususlara mütaallik muamelenin yapıldığını, adreste bulunmama ve imtina için gösterilen sebebi,

8.Tebligatın adres kayıt sistemindeki adrese yapılması durumunda buna ilişkin kaydı,

9.Tebliğ evrakı kime verilmiş ise onun imzası ile tebliğ memurunun adı, soyadı ve imzasını, gerektiği hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanunun 12. maddesinde; hükmi şahıslara tebliğin, salahiyetli mümessillerine, bunlar birden ziyade ise, yalnız birine yapılacağı, bir ticarethanenin muamelelerinden doğan ihtilaflarda ticari mümessiline yapılan tebliğin muteber olduğu, "Hükmi şahısların memur veya müstahdemlerine tebligat" başlıklı 13. maddesinde ise; hükmi şahısların namına kendilerine tebliğ yapılacak kimselerin herhangi bir sebeple mutat iş saatlerinde iş yerinde bulunmadıkları veya o sırada evrakı bizzat alamayacak bir halde oldukları takdirde tebliğin, orada hazır bulunan memur veya müstahdemlerine yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Dosyanın incelenmesinden, davacı şirketin B1 yetki belgesi kapsamında yürüttüğü taşımacılık faaliyetleri sırasında Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin ilgili hükümlerine aykırı hareket ettiğinden bahisle toplamda 72 uyarma verildiği, bu uyarmaların süresinde paraya çevrilerek kaldırılmaması veya dava açılmaması nedeniyle kesinleştiğinden bahisle 26.02.2013 tarih ve 411 sayılı işlemle yetki belgesinin iptal edildiği, davacı tarafından işleme esas alınan uyarmaların bir kısmının usulüne uygun tebliğ edilmediği, usulsüz tebligata dayalı işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı iddia edilerek bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık konusu olayda, davacı şirkete, yetki belgesinin iptali sonucunu doğuracak sayıda uyarma verilmiş ise de söz konusu uyarma yaptırımlarının tüzel kişiliğe sahip davacı şirkete, yukarıda aktarılan 7201 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak tebliğ edildikten sonra Yönetmeliğin 76. maddesinin 3. fıkrası uyarınca 90 gün içerisinde paraya çevrilmesinin beklenmesi ve bu süre içerisinde paraya çevrilmez ise Yönetmeliğin 78. maddesinin 7. fıkrası uyarınca yetki belgesinin iptal edilmesi gerekmektedir.

Dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerden, davalı idare tarafından dava konusu işleme esas alınan toplam 72 adet uyarma verilmesine ilişkin işlemler gönderilmekle birlikte bu uyarmaların tebliğine ilişkin imzalı evrakın sunulamadığı görülmektedir.

Bu durumda; işleme esas alınan toplam uyarmaların tebliğinin usule uygun bir şekilde yapılmadığı anlaşılmış olup; bu haliyle davacı şirkete usulüne uygun olarak tebliğ edilen ve kesinleşen uyarmalar 50 adede ulaşmadığından, davacı şirkete ait B1 yetki belgesinin Karayolu Taşıma Yönetmeliğin 78. maddesinin 7. fıkrası uyarınca iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak; dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerekirken davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

Davalı idarenin vekalet ücretine ilişkin temyiz istemi yönünden;

İdare Mahkemesince, yeniden karar verilirken vekalet ücreti yönünden tekrar değerlendirme yapılacağından, davalı idarenin temyiz istemi bu aşamada incelenmemiştir.