Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2019/2493 K.2021/69

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 01/10/2011 tarihinde gerçekleştirilen icra müdür yardımcılığı sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olan İcra Müdür ve Yardımcılarının Sınav, Mülakat, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 27. maddesinin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 01/11/2018 tarih ve E:2016/1429, K:2018/4767 sayılı kararıyla;

Sözlü sınavda başarısız sayılma işleminin, diğer tüm idari işlemlerin yargısal denetiminde olduğu gibi yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden yargısal denetiminin yapılmasının esas olduğu,

Bu kapsamda, Dairelerince verilen 26/06/2018 tarihli ara karar üzerine davalı idarece verilen cevapta sınav kurulunca ilgiliye sözlü sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanarak tutanağa bağlanmadığının, üyeler tarafından sorulara adayın verdiği yanıtlara göre ayrı ayrı not verilmediğinin, ancak, sözlü sınavın Yönetmelikte belirtilen hususlara ilişkin olarak değerlendirme formlarına ayrı ayrı not verilmek suretiyle düzenlendiğinin görüldüğü,

Bu itibarla, davacının girdiği sözlü sınav öncesinde sınav komisyonunca sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanarak tutanağa bağlanmadığı, her adaya sorulan soruların önceden hazırlanıp tutanağa bağlanmadığı, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmediği ve sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmediği anlaşıldığından, davacının başarısız sayılmasına ilişkin bireysel işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı,

Öte yandan, İcra Müdür ve Yardımcılarının Sınav, Mülakat, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 27. maddesinde yer alan ve başarılı sayılmak için yüz tam puan üzerinden 70 puan alınmasını gerekli gören düzenlemenin iptali istemi yönünden ise; söz konusu Yönetmelik ibaresi ile sözlü sınavda başarılı sayılma kriterinin objektif değerlendirmeyi olanaklı kılan esaslara bağlandığı, yüz tam puan üzerinden verilen notların aritmetik ortalamasının en az yetmiş olması gerektiği yolundaki düzenlemenin kamu hizmetlerine alınmada öngörülen genel eğilime uygun olduğu, bu haliyle idarece takdir yetkisinin objektif esaslara ve hukuka uygun olarak kullanıldığı, dolayısıyla düzenlemenin hukuka uygun olduğu,

Ayrıca, davacının sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptaline karar verilmiş olmasının doğrudan atanma hakkı vermeyeceği ve davacının usulüne uygun şekilde yeniden sözlü sınava alınacağı tabii olduğundan, yoksun kaldığı parasal haklardan bu aşamada söz etmenin mümkün olmadığı gerekçesiyle,

Davacının sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin bireysel işlemin iptaline, İcra Müdür ve Yardımcılarının Sınav, Mülakat, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 27. maddesinin iptali istemi ile yoksun kalınan parasal hakların ödenmesine karar verilmesi istemi yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davaya konu sözlü sınavın Anayasa'nın 124. maddesiyle verilen yetki çerçevesinde çıkarılan Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yapıldığı, bu kapsamda davacının katıldığı sözlü sınav sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, Daire kararının aleyhine olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İcra müdür ve müdür yardımcılığı yazılı sınavında 92,40 puan alarak başarılı olan davacı, 01/10/2011 tarihinde gerçekleştirilen icra müdür yardımcılığı sözlü sınavına katılmıştır. Davacı, sözlü sınavda sorulan sorulara verdiği cevaplar yönünden değerlendirmeye tabi tutulmuş ve her bir sınav kurulu üyesi tarafından ayrı ayrı verilen puanların aritmetik ortalamasının 62 puan olarak takdiri sonucunda, ilgili mevzuat hükümleri uyarınca 70 puanın altında kaldığından sözlü sınavda başarısız sayılmıştır. Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

07/09/1991 tarih ve 20984 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İcra Müdür ve Yardımcılarının Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin (söz konusu Yönetmeliğin adı 19/11/2013 tarih ve 28826 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yönetmelik ile 'İcra Müdür ve Yardımcıları İle İcra Kâtiplerinin Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği' olarak değiştirilmiştir.) "Sözlü Sınavda Değerlendirme" başlıklı 27. maddesinde dava konusu işlem tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan haliyle; "Sözlü sınavda, 11 inci maddede yazılı olan konulardan soru sorulmak suretiyle adayların;

a) Alan bilgisi,

b) Genel yetenek ve genel kültürü,

c) Bir konuyu kavrayıp özetleme ve ifade yeteneği ile muhakeme gücü,

ç) Genel görünümü, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu ile liyakati

değerlendirilir.

Değerlendirme, birinci fıkranın (a) bendi için 40, diğer bentlerin her biri için 20 puan üzerinden yapılır.

Sözlü Sınav Kurulunun her bir üyesi tarafından verilen puanlar bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 Değerlendirme Formuna ayrı ayrı kaydolunur. Sözlü sınavda başarılı sayılmak için, üyelerin yüz tam puan üzerinden verdikleri notların aritmetik ortalamasının en az yetmiş puan olması gerekir.

Sözlü sınav sonucu en yüksek puan alandan başlamak üzere sıraya konularak sözlü sınav başarı listesi hazırlanır." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Sözlü sınavda başarısız sayılma işleminin, diğer tüm idari işlemlerin yargısal denetiminde olduğu gibi yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden yargısal denetiminin yapılması esastır. İdari işlemin yetki, şekil gibi salt usule ilişkin unsurları ile sınırlı olarak yapılacak bir yargısal denetim, hukuk devleti ilkesinin sağladığı güvenceyi temin etmeyecektir.

Bu itibarla, davacının girdiği sözlü sınav öncesinde, sınav komisyonunca sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanması ve tutanağa bağlanması, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmesi ve sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmesi, böylece sözlü sınavın nesnel olarak yapılması ve yargısal denetimin tüm unsurlarıyla gerçekleştirilmesi sağlanmalıdır.

Her ne kadar temyize konu Daire kararında, sözlü sınavda sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmediği belirtilmekte ise de; dava dosyasına davalı idarece 17/08/2018 tarih ve 29163 sayılı yazı ile sunulan ara kararına cevap dilekçesi ve eklerinin incelenmesinden, davacının, sözlü sınavda sorulan sorulara verdiği cevaplar çerçevesinde her bir komisyon üyesince ayrı ayrı değerlendirmeye tabi tutulduğu ve ilgili mevzuat hükümlerinde belirtilen kriterler yönünden ayrı ayrı puan verilmek suretiyle Yönetmeliğin ekinde yer alan değerlendirme formlarının düzenlendiği görülmüştür.

Bu durumda, sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmediği ile ilgili olarak temyize konu kararda yer alan gerekçede mevzuata uygunluk görülmemiştir.

Sonuç olarak, davacının sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlemde, sınav komisyonu tarafından sözlü sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanmaması ve tutanağa bağlanmaması nedeniyle hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, Daire kararının, davacının katılmış olduğu sözlü sınav sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali yolundaki kısmında, sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.