Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/1622 K.2021/657

Dava konusu istem: Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 15/10/2015 tarihinde onaylanan Diyarbakır İli, Kayapınar İlçesi, … Mahallesi, … (eski …) sayılı parsel ile Bağlar İlçesi, … Mahallesi … sayılı parsellere yönelik 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliğinin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 11/02/2020 tarih ve E:2016/3246, K:2020/1276 sayılı kararıyla;

Dava konusu plan değişikliğinin bölgenin güvenlik ihtiyacının karşılanmasına yönelik olarak yapıldığı,

… (eski …) parsel sayılı taşınmaz yerine … parsel sayılı taşınmazın yeşil alan olarak ayrıldığı, 39 parsel sayılı taşınmazın … (eski …) parsel sayılı taşınmazdan yüzölçümü olarak az olmasının eşdeğer alan ayrılmadığı anlamına gelmeyeceği, zira buna ilişkin düzenlemenin alt ölçekli planların konusu olduğu,

Kaldı ki dava konusu 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının plan notlarının 5.14.3. sayılı maddesinde Milli Savunma Bakanlığı tarafından askeri alan dışına çıkarılarak ilgili idaresine tahsis veya devir edilmesi halinde, çevre düzeni planı değişikliği yapılmaksızın bu alanların alt ölçekli planlarda öncelikle eksik olan sosyal ve teknik altyapı alanı olarak kullanılmak üzere ilgili idaresince kentsel yerleşme alanı olarak planlanabileceğine ilişkin düzenleme bulunduğu,

Dava konusu plan değişikliği ile yeşil alan olarak ayrılan … parsel sayılı taşınmazın kullanım kararı açısından, Diyarbakır Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünce çıkarılan Gözeli Havza Koruma Yönetmeliği hükümleri incelendiğinde ise, mutlak koruma alanlarının yerleşime açılamayacağı, mevcut yapıların kullanım alanı ile kat sayısını arttırıcı değişikliğe izin verilemeyeceği ve bu alanların ağaçlandırılacağı düzenlemelerine yer verildiği, bu yönüyle 39 parsel sayılı taşınmazın kullanım kararı açısından ilgili Yönetmeliğe aykırı bir durumunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, uyuşmazlıkta planlama süreci sadece çevre düzeni planı değişikliğine indirgenerek, bölge planlarından mekansal planlara kadar geniş bir süreci kapsayan bilimsel çalışma yönteminin tamamen gözardı edildiği, güvenlik kaygılarının planlama için tek başına gerekçe olarak kabul edilmemesi gerektiği, kaldı ki askeri alana dönüştürülen alanın Diyarbakır İli için bile oldukça büyük olduğu, bu hususun da planlamanın yeterli veri ve analiz yapılmadan gerçekleştirildiğini gösterdiği,

öte yandan, Diyarbakır Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Gözeli Havza Koruma Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri uyarınca, içme suyu havzasının mutlak koruma alanında yer alan 39 sayılı parselin bölge parkı olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, söz konusu alanın bu yönüyle diğer parsele eşdeğer nitelikte olmadığı, ayrıca söz konusu plan kararının, Çevre Düzeni Planının 5.14.3 sayılı plan notuna da aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Danıştay Altıncı Dairesince, söz konusu planlama kararı hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiş ise de; dava dilekçesindeki iddialar ve uyuşmazlığın niteliği göz önünde bulundurulduğunda, uyuşmazlığın çözümünün teknik ve bilimsel bir çalışmayı zorunlu kılması nedeniyle mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonuca varılması gerektiğinden, bu yola başvurulmaksızın verilen temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

X- Uyuşmazlıkta, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 15/10/2015 tarihinde onaylanan Diyarbakır İli, Kayapınar İlçesi, … Mahallesi, … (eski …) parsel sayılı taşınmaz ile Bağlar İlçesi, … Mahallesi … parsel sayılı taşınmaza yönelik 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı değişikliğinin bölgenin niteliği dikkate alınmadan, ulaşım master planı ve kentin gelişim yönü değerlendirilmeden yapıldığı, bölge parkı olarak belirlenen alanın vatandaşların erişim imkanları gözönünde bulundurulmadan planlandığı iddialarıyla bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Danıştay Altıncı Dairesince, söz konusu planlama kararı hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiş ise de; dava dilekçesindeki iddialar ve uyuşmazlığın niteliği göz önünde bulundurulduğunda, uyuşmazlığın çözümünün teknik ve bilimsel bir çalışmayı zorunlu kılması nedeniyle mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonuca varılması gerektiğinden, bu yola başvurulmaksızın verilen temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenle, temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.