Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/2121 K.2021/1129

Dava konusu istem: 28/10/2016 tarih ve 29871 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile değişik 07/09/2013 tarih ve 28758 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 12. maddesinin 1. fıkrasının, 59. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin, 78. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinden "meslek dersleri" ibaresinin çıkarılmasına ilişkin kısmının ve 88. maddesinin 7. fıkrasının iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 11/03/2020 tarih ve E:2016/15261, K:2020/1779 sayılı kararıyla;

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 10. ve 42. maddeleri ile 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 2, 7, 26, 27 ve 28. maddeleri belirtilerek;

Dava konusu Yönetmeliğin 12. maddesinin 1. fıkrası yönünden;

Dava konusu düzenlemenin, aynı Yönetmeliğin 109. maddesi ile birlikte değerlendirilmesinden, öğretmenler kurulunda okuldaki bütün eğitim ve öğretim işlerini kapsayan hemen her hususun görüşüleceğinin düzenlendiği, hatta Yönetmelik'te ifade edilmeyen hususlarda da 'benzeri konular' denmek suretiyle öğretmenler kurulunda değerlendirilmeyen bir husus kalmaması yönünde düzenleme yapmaya özen gösterildiği, yine öğretmenler kurulunun Yönetmelik'te düzenlenen toplantı zamanları dışında da toplanmasına imkan sağlanarak tartışılması istenen konuların kurul gündemine taşınmasının amaçlandığı;

Bu doğrultuda dava konusu maddenin değişiklikten önceki halinde, Yönetmelik'teki diğer düzenlemeler ile uyumlu olarak yer alan, haftalık ders programının öğretmenler kurulunda görüşülmesi yolundaki düzenlemenin, programın öğretmenler kurulunda tartışılarak değerlendirilmesi imkanını sağladığı, dava konusu değişiklikle bu imkan ortadan kaldırılarak, okul müdürünün, programı doğrudan onaylayıp, uygulamaya koymak suretiyle tek yetkili haline getirildiği, öğretmenlerin ise tebliğ ile ders programından haberdar olacaklarının düzenlendiği görüldüğünden, haftalık ders programı konusunda öğretmenler kurulunu devre dışı bırakan değişiklikte hukuka uyarlık bulunmadığı;

Yönetmeliğin 59. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi yönünden;

Dava konusu ibarenin yer aldığı düzenlemenin özür durumu esas alınmak üzere yapıldığı ve özür durumu bulunan ve bunu belgeleyen öğrencilerin mağdur olmalarını, sene kayıplarını önlemek amacıyla getirildiği;

Bu durumda özür durumu ve bunu belgeleme açısından aynı şartlarda bulunan öğrencilerden hazırlık sınıfında olanlarla olmayanlar arasında sınıf tekrarı yönünden farklılık yaratan dava konusu düzenlemede, kanun önünde eşitlik ilkesi ile eğitimde fırsat ve imkan eşitliğini temel ilke olarak kabul eden 1739 sayılı Kanun'a uyarlık bulunmadığı;

Yönetmeliğin 59. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi yönünden;

3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun 3. maddesi, dava konusu Yönetmeliğin 121 ve 137. maddeleri ile 18/06/2014 tarih ve 29034 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren, 16/06/2014 tarih ve 2014/6459 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edilen Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici Ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmeliğin 19 ve 20. maddelerinin birlikte değerlendirilmesinden;

örgün ve yaygın eğitim kurumlarında okutulan atölye ve laboratuvar dersleri ile işletmelerde meslek eğitimi dersi dâhil toplam ders yükü için atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu ile alan/bölüm, atölye ve laboratuvar şefi norm kadrosunun tanımlandığı ve bu kurumlara yapılacak öğretmen atamalarının ise bu norm kadroların esas alınması suretiyle gerçekleştirileceğinin anlaşıldığı;

Bu itibarla; dava konusu değişiklikle madde metninde yer alan; "meslek dersi öğretmeni" ibaresinin çıkarılarak dava konusu düzenlemenin mesleki ve teknik eğitim kurumlarına tanınan norm kadro ile uyumlu hale getirildiği görüldüğünden, dava konusu düzenlemede kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmadığı;

Yönetmeliğin 88. maddesinin 7. fıkrası yönünden;

Dava konusu Yönetmelik'te, işletmelerdeki mesleki eğitimle staj çalışmalarının planlı olarak yürütülmesi, programa uygunluğunun izlenmesi, ortaya çıkabilecek sorunların belirlenmesi, öğrencilerin başarı, devamsızlık ve disiplin durumlarının izlenmesi ve rehberlikte bulunulması amacıyla okulda, alanı atölye ve laboratuvar öğretmenliği olan yönetici ve öğretmenler arasından koordinatör öğretmen görevlendirileceğinin kurala bağlandığı;

Dava konusu düzenlemenin ise; il içerisinde olmakla birlikte toplu taşım araçlarıyla ulaşım sağlanamayan ilçe dışındaki işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilerin koordinatörlük görevinin nasıl yerine getirileceğine yönelik olduğu, bir başka anlatımla; işletmedeki mesleki eğitim hizmetine yönelik uygulamada karşılaşılan istisnai bir durumun gerçekleşmesi halinde görevlendirmenin, kim tarafından nasıl yapılacağına ilişkin olduğu;

Düzenleme ile işletmelerde yapılması zorunlu olan mesleki eğitim hizmetinin kesintisiz ve mevzuat hükümlerine uygun olarak verilmesinin amaçlandığı dikkate alındığında; dava konusu düzenlemenin öğrencinin üstün yararı doğrultusunda kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu, hukuka ve mevzuata aykırı olmadığı gerekçesiyle;

Dava konusu Yönetmeliğin 12. maddesinin 1. fıkrası ile 59. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinin iptaline, diğer istemler yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından, mevzuatta olumsuz bir durum oluşturularak öğretmenlerin meslek dersleri öğretmeni unvanı almasının engellendiği, bu durumun idari ve mali yönlerden hak kayıplarına yol açtığı, koordinatör görevlendirmesinde istek dikkate alınmaksızın insiyatifin müdüre bırakılmasının adaletsiz uygulamalara yol açacağı, davanın reddine ilişkin kısmın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

Davalı idare tarafından, öğretmenlerin ders programları hazırlanırken birçok farklı taleplerinin bulunduğu, bu nedenle anlaşmaya varılamadığı, ayrıca dava konusu 12. maddenin 1. fıkrasının öğretmenler kurulunun görüşünün alınmayacağı anlamına gelmediği, düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı, diğer yandan 01/09/2018 tarihli Yönetmelik değişikliği ile 59. maddenin 1. fıkrasına hazırlık sınıfı öğrencilerinin de dahil edildiği, bu haliyle bu kısım yönünden davanın konusuz kaldığı, Daire kararının iptale ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

X- 07/09/2013 tarih ve 28758 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Haftalık ders programı" başlıklı 12. maddesinin 1. fıkrasında;

"Okul yönetimince hazırlanan haftalık ders programı, öğretim yılı başında veya ders yılı içinde öğretmenler kurulunda görüşülür. Okul müdürünün onayına bağlı olarak uygulamaya konulur. Bu programda yönetici ve öğretmenlerin okutacakları derslerin gün ve saatlere göre dağılımı yapılır ve ilgililere yazılı olarak imza karşılığı duyurulur.” düzenlemesi yer almakta iken;

Dava konusu 28/10/2016 tarih ve 29871 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 3. maddesi ile düzenleme, "Hazırlanan haftalık ders programı, okul müdürünün onayına bağlı olarak uygulamaya konulur. Bu programda yönetici ve öğretmenlerin okutacakları derslerin gün ve saatlere göre dağılımı yapılır ve ilgililere yazılı olarak imza karşılığı duyurulur." şeklinde değiştirilmiştir.

Diğer yandan anılan Yönetmeliğin "Öğretmenler kurulu" başlıklı 109. maddesinin 3. fıkrasında; kurulun olağanüstü durumlar dışında, Eylül ayının ilk işgününde, ikinci dönemin ilk işgününde, ders yılı bitimini takip eden haftanın ilk işgününde konuyla ilgili hazırlanacak ve kurul üyelerine toplantı öncesi duyurulacak gündem ile toplanacağı belirtilmiş, 4. fıkrasında ise; eğitim kurumu müdürünün gerekli gördüğü durumlarda ve/veya kurul üyelerinin salt çoğunluğunun yazılı isteği doğrultusunda da kurul toplantısı yapılacağı düzenlenmiştir.

Dava konusu Yönetmelik değişikliği ile okul idaresince hazırlanan haftalık ders programının, öğretmenler kurulunda görüşülmesi uygulaması kaldırılmış ise de Yönetmeliğin yukarıda aktarılan 109. maddesinde, hem ders programı düzenlemesinden doğrudan etkilenecek olan öğretmenlerin hem de okul müdürünün talebi doğrultusunda öğretmenler kurulunun toplanacağının açıkça belirtildiği, bu durumda programın kurulda görüşülebileceği, ayrıca müdürün, gerek görmesi halinde ders programı hazırlanırken öğretmenler kurulunun görüşünü almasına mevzuatta herhangi bir engel bulunmadığı da görüldüğünden dava konusu değişiklikte hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulü ile Daire kararının, dava konusu Yönetmeliğin 12. maddesinin 1. fıkrasının iptaline ilişkin kısmının bozulması gerektiği oyuyla karara katılmıyoruz.