Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/455 K.2021/1488

Dava konusu istem: Ticaret Bakanlığının 15/05/2019 tarih ve 44345462 sayılı Genelgesi'nin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 11/09/2019 tarih ve E:2019/6128, K:2019/7250 sayılı kararıyla;

Davacı tarafından, Ankara Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde yaşayan bir Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olduğu ve 31 Mart 2019 tarihinde gerçekleştirilen Mahalli İdareler Genel seçiminde Ankara'da oy kullandığı, Büyükşehir Belediye Başkanının, ilçe belediye başkanının ve belediye meclis üyeliklerinin seçmen iradesince belirlendiği, bahse konu organların yetkileri üzerinde yaşanacak değişikliklerden, kendisinin de seçmen olması nedeniyle etkilendiği ve menfaatinin ihlal edildiği iddiasıyla davaya konu Genelge'nin iptalinin istenildiğinin anlaşıldığı,

Uyuşmazlık konusu olayda.

2577 sayılı Kanunun 2. maddesinin ve Danıştay içtihatlarının birlikte değerlendirilmesinden, çevre, tarih ve kültürel değerlerin korunması, imar uygulamaları gibi kamu yararını ilgilendiren konularda dava açma ehliyetinin geniş yorumlandığı, özellikle bir bölgede ikamet eden vatandaşların da dava açma ehliyetlerinin bulunduğu kabul edilmekte ise de, davaya konu Genelge'nin muhteviyatı incelendiğinde, Genelge'nin çevre, tarihi ve kültürel değerlerin korunması, imar uygulamaları gibi kamu yararını yakından ilgilendiren konuları içermediği,

ayrıca davacının sadece Ankara Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde oturmasının ve 31 Mart 2019 tarihinde gerçekleştirilen Mahalli İdareler Genel Seçiminde Ankara'da oy kullanmasının, davaya konu Genelge ile davacı arasında güncel, kişisel ve meşru bir menfaat ilişkisinin bulunduğunun kabulüne olanak tanımadığı gerekçesiyle davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Daire kararında "meşru menfaat" ve "dava açma ehliyeti" kapsamında yapılan değerlendirmelerde açıkça hataya düşüldüğü, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 13. maddesinde yer edinmiş olan hemşehri hukukunun dikkate alınmadığı, Danıştayın yerleşik içtihatlarına aykırı karar verildiği, demokratik hukuk devleti ilkesi ile birlikte tarafının tek başına seçmen sıfatı taşıması halinde dahi menfaatinin ihlal edildiğinin açıkça ortada olduğu, dava konusu düzenleyici işlem ile belediye başkanında olan yetkinin belediye meclisine verildiği, belediye şirketlerinin normal şirketlerden farklı olduğu,

idari işleme konu belediye şirketlerinin kamu hizmetlerinin yerine getirilmesine yönelik kamusal bir faaliyet yürüttüğü, Ankara Büyükşehir Belediye sınırları içerisinde yaşayan bir vatandaş olarak kamu hizmetlerini yerine getiren bu şirketlerin temsil ve idare edilmesi noktasında menfaatinin bulunduğu, yetki değişikliğine yol açan idari işleme konu organların seçimle iş başına gelen organlar olduğu, belediyenin karar alma ve hizmet süreçlerine katılma hakkının bulunduğu, işlemin seçmen iradesini ortadan kaldırdığı ve etkileyecek nitelikte olduğu,

kararda kanun yolunun gösterilmemiş olmasının Anayasa'ya aykırı olduğu belirtilerek Daire kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu Genelge'ye karşı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Yalova Belediye Başkanlığı tarafından da dava açıldığı, bu davalarda yürütmenin durdurulması talebinin reddine karar verildiği, her iki davanın da halen derdest bulunduğu, dava konusu Genelge'nin belediyenin ortak olduğu şirketler bakımından uygulanmakta olduğu, belediyelerin ortağı oldukları şirketlerde belediye tüzel kişiliğini temsil etmek üzere yetkilendirilen gerçek kişilerin hangi organ tarafından belirleneceği hususunun hemşehrilik hukuku ile ilgisinin bulunmadığı,

Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.