Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2021/2377 K.2022/2704

2-… Valiliği VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …

VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

Danıştay Onikinci Dairesinin 29/12/2020 tarih ve E:2018/6354, K:2020/4938 sayılı kararının bireysel işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının idareye başvuru tarihinden (23/01/2017) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: 28/11/2014 tarih ve 29189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5. maddesinin, eksik düzenleme nedeniyle iptali ile davacı tarafından, re'sen görevlendirme nedeniyle, performansa dayalı döner sermaye ek ödemesinden yararlandırılmadığından bahisle maddi kayıplarının giderilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Van Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali ve yoksun kalınan maddi haklarının idareye başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 29/12/2020 tarih ve E:2018/6354, K:2020/4938 sayılı kararıyla;

Sağlık Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının yeniden yapılandırılması amacıyla, 02/11/2011 tarih ve 28103 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 3., 25., 26. ve 28. maddeleri ile 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun'un dava tarihi itibarıyla yürürlükte olan 1. maddesi, 5. maddesinin 1., 2. ve 3. fıkraları.

209 sayılı Kanun'un 5. maddesine istinaden 28/11/2014 tarih ve 29189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 4. maddesinin (d), (k), (l) ve (m) bentleri ile 5. ve 13. maddelerine yer verilerek,

Dava Konusu Yönetmelik yönünden;

02/11/2011 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarının yeniden yapılandırıldığı; Sağlık Bakanlığının bağlı kuruluşları arasında, "Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu", "Türkiye Halk Sağlığı Kurumu", "Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu" ve "Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü"nün belirlendiği; ayrıca, Sağlık Bakanlığında olduğu gibi, bu kuruluşların da (Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu hariç) merkez ve taşra teşkilatından oluşmasının öngörüldüğü,

209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun'un 1. maddesiyle, Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarının (Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü ile Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu hariç) merkez ve taşra teşkilatında döner sermaye işletmesi kurulabilmesine imkan sağlandığı,

Aynı Kanun'un 5. maddesiyle, döner sermayeli sağlık kuruluşlarında görev yapan sağlık çalışanlarına döner sermaye ek ödemesi yapılabileceği; ek ödeme oranı ile ödeme ve usullerinin, hizmet sunum şartları ve kriterleri, personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ile muayene, ameliyat, anestezi, girişimsel işlemler ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi unsurlar esas alınarak çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği; kanunda belirtilen kıstaslar esas alınarak,

hangi hallerde ek ödeme yapılması ile ek ödemeye ilişkin usul ve esasları belirleme hususlarında Sağlık Bakanlığının takdir yetkisinin bulunduğu; bu yetki çerçevesinde çıkarılan Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelikle sağlık çalışanlarının ek ödeme oranı ile usul ve esaslarının düzenlendiği,

Söz konusu Yönetmeliğin 4. maddesinde, "bağlı kuruluş" ibaresinden, "Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu ile Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun" anlaşılması gerektiği; buna göre, Yönetmeliğin uygulanması bakımından, "bağlı kuruluş" kapsamında Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün sayılmadığı,

Aynı Yönetmeliğin 5. maddesinde, Türkiye Halk Sağlığı Kurumunun taşra teşkilatı olan Halk Sağlığı Müdürlüğü ve bağlı birimlerinde görev yapan personele yapılacak ek ödemeye ilişkin temel esasların düzenlendiği; anılan maddenin 1/c bendinde de, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu taşra teşkilatından Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatı veya bağlı kuruluşların taşra teşkilatına resen görevlendirilen personele, bu Yönetmelik kapsamında yapılacak döner sermaye ek ödemesinin görevlendirildiği yerden yapılmasının öngörüldüğü;

bununla birlikte, "bağlı kuruluş" kapsamına dahil olmaması ve bünyesinde döner sermaye işletmesi bulunmaması nedeniyle, Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne görevlendirilen personelin, Yönetmeliğin 5/1-c maddesi kapsamında, döner sermaye ek ödemesinden yararlandırılmayacağının açıkça öngörüldüğü,

Kaldı ki, Yönetmeliğin 13/1-ç maddesinde de, Türkiye Halk Sağlığı kurumu taşra teşkilatında görev yapan personelin, Sağlık Bakanlığının taşra teşkilatı olan il sağlık müdürlüğü ve bağlı birimlerinde geçici veya re’sen görevlendirilmesi halinde personele, görev yaptığı müdürlüğün döner sermayesinden ek ödeme yapılacağı; Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne görevlendirilen personele ise kadrosunun bulunduğu yerden ek ödeme yapılmayacağı hususunun açıkça düzenlendiği,

Bu durumda, Anayasa'nın 124. maddesine göre, Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelikler çıkarabilecekleri.

209 sayılı Kanun'un 5. maddesinde belirtilen unsurlar çerçevesinde olmak koşuluyla ek ödemenin oranı ile esas ve usûllerin belirlenmesi konusunda, davalı idarenin takdir yetkisinin bulunduğu; söz konusu yetkiye istinaden, Türkiye Halk Sağlığı Kurumunun taşra teşkilatı olan halk sağlığı müdürlüğü ve bağlı birimlerinde görev yapan personele yapılacak ek ödemeye ilişkin temel esasları düzenleyen Yönetmeliğin 5. maddesinin, anılan Kanun maddesinde belirtilen kıstaslar dikkate alınarak, idareye verilen takdir yetkisi çerçevesinde ve döner sermaye ek ödemesinin amacına uygun olarak hazırlandığı;

anılan maddede, hangi kurumda re'sen görevlendirilenlere döner sermaye ek ödemesi yapılacağı hususlarında ayrıntılı düzenlemelere yer verildiği, bununla birlikte davacının iddia ettiği gibi eksik bir düzenlemenin söz konusu olmadığı sonucuna ulaşıldığından, dava konusu düzenlemede, üst hukuk normlarına ve hukuka aykırılık görülmediği,

Dava konusu bireysel işlemin iptali ile yoksun kalınan maddi hakların idareye başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden;

Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5. maddesinde, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu taşra teşkilatından Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatına resen görevlendirilen personelin, bu Yönetmelik kapsamında döner sermaye ek ödemesinden yararlandırılmasının öngörüldüğü,

Uyuşmazlık konusu olayda, Türkiye Halk Sağlığı Kurumunun taşra teşkilatı olan Van Halk Sağlığı Müdürlüğüne bağlı İpekyolu Toplum Sağlığı Merkezinde hekim olarak görev yapan davacının, Van Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğünün 24/11/2016 tarihli Valilik Oluruyla, 2 ay süreyle (01/12/2016-31/01/2017 tarihleri arasında), Van Ferit Melen Havaalanında görev yapmak üzere, Van İl Sağlık Müdürlüğü emrine geçici olarak resen görevlendirildiği; söz konusu görevlendirmenin açıkça Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatına yapılmayıp; Sağlık Bakanlığının taşra teşkilatı olan İl Sağlık Müdürlüğüne yapıldığının anlaşıldığı,

Diğer taraftan, Daireleri tarafından 04/02/2020 ve 18/06/2020 tarihli ara kararlarına verilen cevaplardan, 01/12/2016-31/01/2017 dönemine ilişkin olarak Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünce davacıya herhangi bir ad altında ödeme yapılmadığı; söz konusu dönemde Türkiye Halk Sağlığı Kurumu tarafından, davacının (375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 9. maddesinde öngörülen tutarda) sabit ek ödemeden faydalandırıldığı; performansa dayalı döner sermaye ek ödemesinden ise yararlandırılmadığının görüldüğü,

Her ne kadar, Van Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı dava konusu işlemiyle, Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne yapılan söz konusu görevlendirme nedeniyle, performansa dayalı ek ödemeden yararlanamayacağı gerekçesiyle, davacının talebi reddedilmiş ise de; görevlendirme işleminin Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatına yapılmayıp, Sağlık Bakanlığının taşra teşkilatına yapıldığı ve Yönetmeliğin 5/1-ç ile 13/1-ç maddeleri uyarınca da Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatına görevlendirilenlerin döner sermaye ek ödemesinden yararlandırılması gerektiği sonucuna ulaşıldığından;

davacının performansa dayalı döner sermaye ek ödemesinden yararlandırılması gerekirken, aksi yönde tesis edilen dava konusu bireysel işlemde hukuka uygunluk görülmediği,

Ayrıca, dava konusu bireysel işlemin hukuka aykırı olduğu saptandığından, davacının yoksun kaldığı performansa dayalı döner sermaye ek ödemesinin idareye başvuru tarihinden (23/01/2017) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi gerektiği gerekçesiyle,

28/11/2014 tarih ve 29189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5. maddesinin, eksik düzenleme nedeniyle iptali istemi yönünden davanın reddine; Van Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının idareye başvuru tarihinden (23/01/2017) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idarelerden Sağlık Bakanlığı tarafından, bireysel işlemin diğer davalı konumunda bulunan Van Valiliği tarafından tesis edildiği.

Van Valiliğinin ayrı kamu tüzelkişiliğine sahip olduğu dolayısıyla vekalet ücretinden sorumlu olmamaları gerektiği; ayrıca, bireysel işleme ilişkin olarak davacının Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünce hizmet verilen Van Ferit Melen Havaalanında resen görevlendirilmesi ve Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5/1-d maddesine göre Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne görevlendirilen personele kadrosunun bulunduğu yerden ek ödeme yapılamayacağı açık olduğundan söz konusu ödemenin performansa dayalı olması ve bahse konu dönemde davacının fiilen -mülga- Halk Sağlığı

Birimlerinde görev yapmaması sebebiyle talebinin kabul edilmemesinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

Davalı idarelerden Van Valiliği tarafından, davacının Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünce hizmet verilen Van Ferit Melen Havaalanında resen görevlendirilmesi ve Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5/1-d maddesine göre Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne görevlendirilen personele kadrosunun bulunduğu yerden ek ödeme yapılamayacağı açık olduğundan, söz konusu ödemenin performansa dayalı olması ve bahse konu dönemde davacının fiilen -mülga- Halk Sağlığı Birimlerinde görev yapmaması sebebiyle davacının talebinin kabul edilmemesinde hukuka aykırılık bulunmadığı.

Sağlık Bakanlığı tarafından çıkarılan dava konusu Yönetmelik ile kaliteli ve verimli hizmet sunumunun teşvik edilmesi maksadıyla bir kısım personele döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilmesine imkan sağlandığı, bu ödemenin mutlak ve mecburi olmayıp, hizmetin mahiyeti gereği "personelin performans derecesine" bağlı olduğu; dava konusu işlemin iptali ile idarelerine husumet yöneltilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, Danıştay Onikinci Dairesince verilen kararın iptal-kabule ilişkin kısmının usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçelerinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin kabulü ile Daire kararının iptal/kabule ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın bireysel işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının idareye başvuru tarihinden (23/01/2017) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar kararın temyize konu bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

X-209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun'un 1. maddesiyle, Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarının (Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü ile Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu hariç) merkez ve taşra teşkilatında döner sermaye işletmesi kurulabilmesine imkan sağlanmış olup anılan Kanun'un 5. maddesiyle, döner sermayeli sağlık kuruluşlarında görev yapan sağlık çalışanlarına döner sermaye ek ödemesi yapılabileceği;

ek ödeme oranı ile ödeme ve usullerinin hizmet sunum şartları ve kriterleri, personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, hizmete katkısı, performansı, tetkik, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ile muayene, ameliyat, anestezi, girişimsel işlemler ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi unsurlar esas alınarak çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği düzenlenmiş, Kanun'da belirtilen kıstaslar esas alınarak, hangi hallerde ek ödeme yapılması ile ek ödemeye ilişkin usul ve esasları belirleme hususlarında Sağlık Bakanlığına takdir yetkisi verilmiştir.

209 sayılı Kanun'un 5. maddesi kapsamında idareye tanınan yetki çerçevesinde çıkarılan Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelikle sağlık çalışanlarının ek ödeme oranı ile usul ve esasları düzenlenmiştir. Anılan Yönetmeliğin 5. maddesinde, Türkiye Halk Sağlığı Kurumunun taşra teşkilatı olan Halk Sağlığı Müdürlüğü ve bağlı birimlerinde görev yapan personele yapılacak ek ödemeye ilişkin temel esasların düzenlendiği; anılan maddenin 1/c bendinde de, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu taşra teşkilatından Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatı veya bağlı kuruluşların taşra teşkilatına resen görevlendirilen personele, bu Yönetmelik kapsamında yapılacak döner sermaye ek ödemesinin görevlendirildiği yerden yapılması öngörülmüştür.

Aynı Yönetmeliğin 5. maddesinin 1/ç bendinde ise,Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün "bağlı kuruluş" kapsamına dahil olmaması ve bünyesinde döner sermaye işletmesi bulunmaması nedeniyle, anılan Genel Müdürlüğe görevlendirilen personelin döner sermaye ek ödemesinden yararlandırılmayacağı açıkça belirtilmiştir.

Bununla birlikte, Yönetmeliğin 13/1-ç maddesinde de, Türkiye Halk Sağlığı kurumu taşra teşkilatında görev yapan personelin, Sağlık Bakanlığının taşra teşkilatı olan il sağlık müdürlüğü ve bağlı birimlerinde geçici veya resen görevlendirilmesi halinde personele, görev yaptığı müdürlüğün döner sermayesinden ek ödeme yapılacağı.

Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğüne görevlendirilen personele ise kadrosunun bulunduğu yerden ek ödeme yapılmayacağı hususuna yer verilmiştir.

Dava konusu uyuşmazlıkta, Van Ferit Melen Havalimanında re'sen görevlendirilen davacı, burada görev yaptığı sürede, asıl kadrosunun bulunduğu görev yerindeki döner sermayeden yapılan performans ek ödemesinden yararlanamadığından mali kayıplarının giderilmesi için davalı idareye yaptığı başvuru Yönetmeliğin 5. maddesinin 1. fıkrası (d) bendinde yer alan "...Türkiye Hudutlar ve Sahiller Genel Müdürlüğüne görevlendirilen personele kadrosunun bulunduğu yerden ek ödeme yapılmaz." düzenlemesine dayanılarak reddedilmiştir. Ayrıca, dava dosyasında davacının söz konusu görevlendirmeye karşı dava açtığına dair herhangi bir bilgi/belgeye rastlanmazken, davacının anılan dönemde fiilen -mülga- Halk Sağlığı Birimlerinde görev yaptığına dair de bir bilgiye ya da belgeye yer verilmemiştir.

Van Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı dava konusu işlemiyle, her ne kadar Van İl Sağlık Müdürlüğü emrine geçici görevlendirilmiş olsa da aynı idari işlemde davacının nihai olarak Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünde geçici olarak görevlendirilmek üzere Van İl Sağlık Müdürlüğü emrine görevlendirildiği belirtilmiş olup, davacının bu görevlendirme sonucunda 2 aylık geçici süre ile Van Ferit Melen Havaalanında görev yapacağı açıktır.

Bu itibarla, Türkiye Hudut ve Sahiller Genel Müdürlüğü bünyesindeki Van Ferit Melen Havaalanında 2 ay süre ile geçici görevlendirmesi yapılan davacının, 209 sayılı Kanun'un 5. maddesi kapsamında idareye tanınan yetki çerçevesinde çıkarılan Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Personeline Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 5. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi ve 13. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendi uyarınca performansa dayalı ek ödemeden yararlandırılması mümkün bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarelerin temyiz istemlerinin kabulü ile Danıştay Onikinci Dairesince verilen usul ve hukuka uygun olmadığı sonucuna ulaşılan temyiz istemine konu edilen kısımlarının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.