Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2021/3955 K.2022/1250

Dava konusu istem: 10/02/2018 tarih ve 30328 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gemi Adamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliği'nin 1. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "kılavuz kaptanların" ibaresi ile "disiplin işlemleri" ibaresinin, 3. maddesinin 1. fıkrasının (hh), (ıı), (ii) bentlerinin, 7. maddesinin, 1. fıkrasının (d) bendinde ve 8. maddesinin, 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibarelerinin, 9. maddesinin, 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "ve liman seferi dışında çalışan" ibaresinin,

(d) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "ve liman seferi dışında çalışan" ibaresinin, 5. fıkrasında yer alan "Ancak bu belgeler ile yapılan hizmetler yeni yeterlilik belgeleri için istenen deniz hizmetinden sayılmaz." ibaresinin, 10. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan "liman seferi dışında" ibaresinin, (c) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen ingilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "bir yıla kadar olan süresi" ibaresinin, 11. maddesinin 1. fıkrasının, (b) bendinde yer alan "liman seferi dışında" ibaresinin,

(c) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "bir yıla kadar olan süresi" ibaresinin, 12. maddesi, 1. fıkrası, (ç) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "YDS'nin İngilizce bölümünden en az 60 puan veya ÖSYM tarafından YDS'nin eşdeğeri kabul edilen ulusal/uluslararası yabancı sınav türlerinden 60 puana denk puan almak" ibaresinin, 13. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin,

2. fıkrasında yer alan "YDS'nin İngilizce bölümünden en az 60 puan veya ÖSYM tarafından YDS'nin eşdeğeri kabul edilen ulusal/uluslararası yabancı sınav türlerinden 60 puana denk puan almak" ibaresinin, 14. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 17. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak," ibaresinin,

18. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak," ibaresinin 19. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartının sağlayarak," ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "Yönergede belirtilen ingilizce şartını sağlamaları" ibaresinin, 5. fıkrasında yer alan "Ancak bu belgeler ile yapılan hizmetler yeni yeterlilik belgeleri için istenen deniz hizmetinden sayılmaz." ibaresinin, 20. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin,

2. fıkrasınında yer alan "bir yıla kadar olan süresi" ibaresinin, 21. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "bir yıla kadar olan süresi" ibaresinin, 22. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen ingilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "YDS'nin İngilizce bölümünden en az 60 puan veya ÖSYM tarafından YDS'nin eşdeğeri kabul edilen ulusal/uluslararası yabancı sınav türlerinden 60 puana denk puan almak" ibaresinin,

23. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen ingilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 2. fıkrasında yer alan "YDS'nin İngilizce bölümünden en az 60 puan veya ÖSYM tarafından YDS'nin eşdeğeri kabul edilen ulusal/uluslararası yabancı sınav türlerinden 60 puana denk puan almak" ibaresinin, 24. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin, 25. maddesinin 3. fıkrasının (ç) bendinde yer alan "ve Yönergede belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak" ibaresinin,

29. maddesinin 7. fıkrasında yer alan "Bu belgeler İdare tarafından belirlenen şartlara göre yenilenir." ibaresinin, 39. maddesinin 6. fıkrasında yer alan "tavsiye niteliğinde olup" ve "İdare GK olmaksızın GK görev alanındaki konularda karar alabilir, düzenleme yapabilir." ibarelerinin, 48. maddesinin 1. fıkrasının, 50. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "Sınırlı vardiya zabiti veya sınırlı makine zabiti ya da daha üst bir yeterlilik belgesine sahip olmaları kaydıyla" ibaresinin, 64., 65., 69., 70., 71., ve 72. maddelerinin, 73. maddesinin 2. fıkrasının, Geçici 1. ve Geçici 2. maddelerinin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 17/06/2021 tarih ve E:2018/1643, K:2021/3397 sayılı kararıyla;

Dava konusu Yönetmeliğin yayım tarihi itibarıyla yürürlükte olan 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 9. maddesinin 1. fıkrası ile 28. maddesinin 2. fıkrasına yer verilerek,

Yönetmeliğin Geçici 2. maddesinin 2. fıkrası yönünden;

Dava konusu Yönetmeliğin Geçici 2. maddesinin 2. fıkrasının, 19/10/2018 tarih ve 30570 sayılı Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılması Hakkında Yönetmeliğin 3. maddesi ile yürürlükten kaldırıldığı görüldüğünden, bu kısım yönünden davanın konusuz kaldığı,

Yönetmeliğin 71. maddesinin 6. fıkrası yönünden;

Yönetmeliğin "Kılavuz kaptan yeterliklerinin geçerliliği, yeterliğin askıya alınması ve iptali" başlıklı 71. maddesi, 6. fıkrasında; kılavuz kaptanlara yönelik idari yaptırımları gerektiren eylemler sayılmış ve bu eylemleri gerçekleştiren kılavuz kaptanların durumunun, İdare tarafından değerlendirilerek uygun görülmesi halinde, Gemiadamları Disiplin Komisyonunda inceleneceği, Komisyonun kararı ve İdarenin onayına göre, ihtar, kınama, yenileme eğitimi alma, yeterlik belgesinin askıya alınması veya iptali idari tedbirlerinden birisinin uygulanacağının belirtildiği;

Yönetmeliğin anılan fıkrasında hangi eylemin karşılığında hangi idari tedbirin uygulanacağının gösterilmediği ve bütün eylemler karşılığı olarak "ihtar, kınama, yenileme eğitimi alma, yeterlik belgesinin askıya alınması veya iptali" gibi idari tedbirlerden birisinin uygulanacağının belirtildiği ve komisyon ve idareye geniş bir takdir yetkisi verilerek hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerine aykırı bir düzenleme getirildiği;

Nitekim aynı Yönetmeliğin "Gemiadamlarına ilişkin idari tedbirler" başlıklı 65. maddesinde, gemiadamlarına uygulanacak olan idari yaptırımlarla ilgili olarak hangi idari yaptırımın hangi eylemler karşılığında verileceğinin açık bir şekilde düzenlendiğinin görüldüğü;

Bu nedenle, Yönetmeliğin 71. maddesinin 6. fıkrasında yer alan düzenlemede hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı;

Yönetmeliğin dava konusu diğer maddeleri yönünden;

Dava konusu düzenlemelerin, Yönetmeliğin dayanağı olarak gösterilen Kanun Hükmünde Kararname hükümleri çerçevesinde incelenmesinden, idareye verilen düzenleme yetkisi çerçevesinde getirildiği, kamu yararına ve hukuka aykırılık taşımadığı kanaatine varıldığı gerekçesiyle, dava konusu Yönetmeliğin Geçici 2. maddesinin 2. fıkrası yönünden karar verilmesine yer olmadığına, 71. maddesinin 6. fıkrasının iptaline, diğer maddeler yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, kılavuz kaptanların görev türlerinin, gemiadamlarına göre daha dar bir alanı kapsadığı, temel görevlerinin de her bir somut olaya göre ayrı ayrı değerlendirilebilecek nitelikte olduğu, bu nedenle, hangi eylemin karşılığında hangi idari tedbirin uygulanacağının gösterilmemiş olmasının, hukuki güvenlik ve belirlilik ilkelerine aykırılık teşkil etmediği belirtilerek, Daire kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının iptale ilişkin kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın iptale ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın temyize konu bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.