Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2021/935 K.2022/1870

Dava konusu istem: Davacı şirketin ikinci tarife uygulama dönemi perakende satış tarifelerine ilişkin 03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 02/01/2018 tarih ve 7621 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının 1. maddesi ile anılan kararın dayanağı olduğu ileri sürülen 30/12/2017 tarih ve 30286 sayılı 1. Mükerrer Resmî Gazete'de yayımlanan 28/12/2017 tarih ve 7596 sayılı Kurul kararının 1. maddesi ve söz konusu karar nedeniyle 01/07/2017 tarih ve 30111 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 22/06/2017 tarih ve 7139 sayılı Kurul kararının 8. maddesinin 2. fıkrasında yapılan değişikliğin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 21/10/2020 tarih ve E:2018/1317, K:2020/2670 sayılı kararıyla;

Davalı idarenin usuli itirazları yerinde görülmemiş,

4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un "Kurulun doğal gaz piyasası ile ilgili görevleri" başlıklı 5/A maddesinin (c), (f) ve (g) bentleri;4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesindeki, "dağıtım" ibaresinin tanımı, 4. maddesinin 4. fıkrasının (g) bendi, 11. maddesinin 1. fıkrasının (4) numaralı alt bendi, 11. maddesinin 3. fıkrası ve Geçici 3. maddesine yer verilerek,

… tarih ve …sayılı Kurul kararının 6. maddesinin 4. fıkrasında, "(4) Bu Usul ve Esas kapsamında yapılan ilk Tarife Uygulama Döneminden sonraki tarife uygulama dönemleri için varlık tabanı ve itfa işlemlerinde, gerçekleşen enflasyondan kaynaklanan düzeltme ayrıca yapılır. Enflasyona ilişkin yapılacak hesaplamalarda T.C. Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık olarak ilan edilen, 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Endeksi kullanılır.".

Geçici 1. maddesinde, "(1) Bu Usul ve Esaslar kapsamında yapılacak ilk Tarife Uygulama Dönemi çalışmalarında, 4646 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten evvel alınmış bir hak, belge, izin ve yetkilendirmeye müsteniden doğal gaz dağıtım faaliyetinde bulunan şehir içi doğal gaz dağıtım tüzel kişilerin 2009 yılından itibaren oluşan gelir farkları ilgili dönemlerdeki tarife uygulamalarında benimsenen ilkelere göre hesaplanır ve dikkate alınır.

Belirtilen gelir düzeltmeleri dışında, işbu Usul ve Esaslar yürürlüğe girmeden önceki dönemlere ilişkin herhangi bir düzeltme yapılmaz." kuralına yer verildiği,

01/07/2017 tarih ve 30111 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7139 sayılı Kurul kararının, Doğal Gaz Dağıtım Şirketleri İçin Tarife Hesaplama Usul ve Esasları'nın "Varlık tabanı hesaplamaları" başlıklı 8. maddesinde, "Tarife uygulama dönemi başı düzenlenmiş varlık tabanı değeri; baz varlık tabanı, tarifeye esas gerçekleşen net yatırım tutarı ve bu unsurlara ilişkin itfa tutarları dikkate alınarak belirlenir.

(2) Tarife uygulama dönemi başı DVT’si Eşitlik (3)’e göre hesaplanır." kuralının yer aldığı, 28/12/2017 tarih ve 7596 sayılı Kurul kararıyla, 7139 sayılı Kurul Kararının 8. maddesinin ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere, "(3) BVT değeri 1/1/2012 tarihinden önce belirlenen dağıtım şirketleri için bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan BVT değeri ile 1/1/2012 tarihi öncesine ait ve BVT hesaplamalarına dâhil olmayan TNYG değerlerinin 1/1/2012 tarihine kadarki dönem için güncellenmesinde, bu şirketlerden birinci uygulama döneminde tarifesi belirlenenler için uygulanan yöntem esas alınır." kuralının düzenlendiği,

Dağıtım şirketleri için belli bir tarih itibarıyla o tarihten önceki dönemde gerçekleşen yatırımlar kapsamında belirlenen tarifeye esas net yatırım tutarının toplamı olarak tanımlanan baz varlık tabanının, dağıtım şirketlerinin tarifesi hazırlanırken kullanılan formüller bakımından önem taşıyan temel bir parametre olduğu,

Kurul tarafından … tarih ve … sayılı "İhaleli Doğal Gaz Dağıtım Şirketlerinin Varlık Tabanının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar"ı belirleyen düzenleme yapılarak, şirketlerin baz varlık tabanının belirlenmesinde uygulanacak kriterlerin, ihalesi Kurum tarafından yapılan şirketler ve mevcut diğer şirketler bakımından farklılaştırmaya gidildiği, … tarih ve … sayılı Kurul kararının 6. maddesinin 4. fıkrası ile, bu Usul ve Esaslar kapsamında yapılan ilk Tarife Uygulama Döneminden sonraki tarife uygulama dönemleri için varlık tabanı ve itfa işlemlerinde, gerçekleşen enflasyondan kaynaklanan düzeltme yapılacağı esasının belirlendiği,

Dava konusu edilen 7596 sayılı Kurul kararının 1. maddesiyle, yukarıda benimsenen uygulamanın devam ettirildiği, 01/01/2012 tarihinden önceki BVT hesaplamalarında birinci uygulama döneminde tarifesi belirlenenler için uygulanan yöntemin esas alınacağının kurala bağlandığı,

Davacının, baz varlık tabanı belirlenirken ihalesi Kurum tarafından yapılan şirketler ile mevcut diğer şirketlerin farklı tarife metodolojisine tabi tutulmasının eşitlik ilkesine aykırı olduğu iddiası yönünden;

Anayasa Mahkemesinin yerleşik kararlarında da vurgulandığı üzere, Anayasa’nın 10. maddesinde yer verilen eşitlik ilkesinin amacının, aynı durumda bulunan kişilerin kanun önünde aynı işleme bağlı tutulmalarını sağlamak ve kişilere kanunlar karşısında ayrım yapılmasını ve ayrıcalık tanınmasını önlemek olduğu; bu ilkeyle, aynı durumda bulunan kimi kişi ve topluluklara ayrı kurallar uygulanarak kanun karşısında eşitliğin ihlâlinin yasaklandığı (AYM, E: 2016/133, K: 2017/155),

Baz varlık tabanı tespit edilirken ihalesi Kurum tarafından yapılan şirketler ile mevcut diğer şirketlerin farklı tarife metodolojisine tabi tutulmasının 4646 sayılı Kanun'un 11. maddesine dayandığı, mevzuat gereği farklı düzenlemelere tabi olan ihaleli şirketler ile mevcut şirketler için yapılacak tarife hesaplamalarını eş baza getirmek, farklı statülerdeki dağıtım şirketlerini ortak bir metodoloji çatısı altında toplamak amacıyla … tarih ve … sayılı Kurul kararının (Metodoloji) alındığı, tarife hesabının kendi içinde bütünlük ve tutarlılık taşıması gerektiği açık olup; dağıtım şirketlerinin baz varlık tabanları belirlenirken, mevzuat gereği farklı statüye sahip şirketler bakımından farklı kurallar ve tarife metodolojisi benimsenmesinde eşitlik ilkesine aykırılık bulunmadığı,

Bu durumda, baz varlık tabanı belirlenirken ihalesi Kurum tarafından yapılan şirketler ile mevcut şirketlerin farklı tarife metodolojisine tabi tutulmasında hukuka aykırılık görülmediği; nitekim, Dairelerinin 07/12/2017 tarih ve E:2013/427, K:2017/3646 sayılı kararının da bu yönde olduğu,

Bu itibarla, davacı şirketin ikinci tarife uygulama dönemi perakende satış tarifelerine ilişkin 7621 sayılı Kurul kararında ve 7596 sayılı Kurul kararının 1. maddesi ile 7139 sayılı Kurul kararının 8. maddesinin 2. fıkrasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 4646 sayılı Kanun'da ya da anılan Kanun'un 11. maddesinin atıf yaptığı "Tarifeler Yönetmeliği"nde, ihalesi davalı Kurum tarafından yapılan şirketler ile diğer şirketler arasında bir ayrıma yer verilmediği; özelleştirme ihalesi yapılmadan önce Özelleştirme İdaresi tarafından davalı Kuruma müteaddit defalar görüş sorulduğu ve tarifeleri davalı Kurumun belirlediği, davalı Kurumun ihale öncesinde ve ihale şartnamelerinde kendisinin ihalelerini yapacağı şirketler ile Bursagaz arasında statü farklılığı olacağına dair ve bu statü farklılığının sonuçlarına dair hiçbir düzenlemeye ya da yazıya yer verilmediği;

davalı Kurumca Bursagaz ihalesi esnasında söz edilmeyen statü farklılığının sonradan gündeme getirilmesinin ve bu nedenle farklı düzenlemelere tabi kılınmaya çalışılmasının hukuk devletinde olması gereken ihaleye güven ilkesine aykırlık teşkil ettiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay Onüçüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Öte yandan, temyize konu kararda atıf yapılan Danıştay Onüçüncü Dairesinin 07/12/2017 tarih ve E:2013/427, K:2017/3646 sayılı kararı, Kurulumuzun 09/10/2019 tarih ve E:2018/1740, K:2019/4207 sayılı kararı ile onanarak kesinleşmiştir.