Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/1508 K.2023/491

Dava konusu istem: 12/06/2021 tarih ve 31509 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Çevre Denetimi Yönetmeliğinin 8. maddesinin 4. fıkrasında yer alan "tekniker" ibaresinin değiştirilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 09/12/2021 tarih ve E:2021/10505, K:2021/13698 sayılı kararıyla;

Genel düzenleyici işlemlerin ilanından itibaren süresi içerisinde dava açılmamış olsa bile uygulanmaları üzerine 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca uygulama işlemi ile birlikte iptalinin istenebileceği, bu türden işlemlerin değiştirilmesi, düzeltilmesi veya kapsamının genişletilmesi gibi istemlerle yapılan başvuruların anılan Kanunun 10. maddesi kapsamında değerlendirilmesine olanak bulunmadığı, dolayısıyla bu yöndeki başvuruların cevap verilmek suretiyle ya da zımnen reddi yolundaki işlemlerin genel düzenleyici işlemlerin uygulama işlemi olarak kabulüne olanak bulunmadığı,

bununla beraber dava açma süresi içerisinde genel düzenleyici işlemlere karşı Kanunun 11. maddesi uyarınca yapılan başvurunun bu süreyi durduracağı, başvurunun cevap verilmek suretiyle ya da zımnen reddi üzerine de geriye kalan süre içerisinde dava açılabileceği,

Uyuşmazlık konusu Yönetmeliğin 12/06/2021 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiği, dolayısıyla dava açma süresi içerisinde Kanunun 11. maddesi uyarınca yapılacak başvurunun reddi üzerine geriye kalan süre içerisinde dava açılması gerektiği, oysa bakılan davanın davacı Sendika tarafından Yönetmelikte değişiklik yapılması istemiyle 12/10/2021 tarihli başvurunun reddi üzerine 29/11/2021 tarihinde açıldığı, dava açma süresi içerisinde yapılmayan başvurunun reddine ilişkin işlemin davacı Sendika yönünden uygulama işlemi olarak kabulüne olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, davalı idareye yapılan başvurunun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 10. maddesi kapsamında Yönetmelikte değişiklik yapılması yani yeni bir işlem tesis edilmesi istemiyle yapıldığı, bakılan davanın da Yönetmelik maddesinin iptali istemiyle değil anılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açıldığı, bu itibarla anılan madde uyarınca yapılan başvuru üzerine açılan davada süre aşımı bulunmadığı, nitekim bu hususun Daire kararında yer alan karşı oyda da belirtildiği ileri sürülerek davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolundaki Daire kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyize konu Daire kararında, bakılan davanın Yönetmelik maddesinin iptali istemiyle açıldığı kabul edilerek değerlendirme yapıldığı, ancak davanın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 10. maddesi uyarınca Yönetmelik maddesinde değişiklik yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açıldığı anlaşılmaktadır.

Kişilerin haklarında idari davaya konu edilebilecek bir işlem tesis edilmesi ya da eylemde bulunulması istemiyle idareye başvuruda bulunabileceklerini öngören Kanunun 10. maddesi kapsamında, bir kimsenin sadece kendisini ilgilendirmeyen diğer bir deyişle kendisi hakkında olmayan genel düzenleyici işlem niteliğindeki bir yönetmelikte değişiklik yapılması istemiyle başvuruda bulunmasına hukuken olanak bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacının Yönetmelikte değişiklik yapılması istemiyle yaptığı başvurunun reddine dair işlem idari davaya konu edilebilir kesin ve yürütülmesi gereken nitelikte olmadığından bakılan davanın incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerekirken süre aşımı nedeniyle reddi yolunda verilen Daire kararında sonucu itibariyle isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, temyize konu Daire kararının yukarıda yer verilen değişik gerekçe ile onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.