Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/1700 K.2022/2564

Dava konusu istem: Milli Eğitim Bakanlığının … tarih ve … sayılı makam oluru ile yürürlüğe giren Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumu Öğrencilerine Barınma Hizmeti Veren Özel Kurumların Standartları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönerge'nin 4. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde yer alan; "doğal aydınlatma ve havalandırması bulunan" ibaresi ile 15. ve 16. maddelerinin 1. fıkralarının (j) bentlerinde yer alan; "doğal havalandırması ve aydınlatması sağlanmış" ibarelerinin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 28/12/2021 tarih ve E:2021/3170, K:2021/6948 sayılı kararıyla;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7 ve 14. maddeleri ile 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan hükümler belirtilerek;

09/12/2016 tarih ve 29913 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 13. maddesinin 2. fıkrasına dayanılarak 20/02/2017 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edilen Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin yürürlüğe girdiği, ayrıca Özel Öğrenci Barınma Hizmeti Kurumlarının Standartları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönerge'nin de 06/06/2017 tarih ve 8376133 sayılı Makam Olur'u ile yürürlüğe girdiği;

05/07/2019 tarih ve 30822 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7180 sayılı Kanun ile 5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanun'da ve 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 13. maddesinde yapılan değişiklik sonrasında 11/09/2020 tarih ve 31241 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile yukarıda anılan 20/02/2017 tarihli Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin yürürlükten kaldırıldığı ve ortaokul, imam-hatip ortaokulu ve ortaöğretim kurumlarına devam eden öğrencilere barınma hizmetlerini sunmak amacıyla açılan ve işletilen öğrenci yurdu ve öğrenci pansiyonlarına ilişkin iş ve işlemleri düzenleyen Mili Eğitim Bakanlığı Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği'nin yürürlüğe girdiği;

Dava konusu Yönerge'ye bakıldığında; davalı idare tarafından bu mevzuat değişiklikleri karşısında 2017 tarihli Makam Olur'u ile yürürlüğe giren ve dayanağı 20/02/2017 tarihli Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği olan Yönerge'nin yürürlükten kaldırılmadığı ve 06/04/2021 tarihli Makam Olur'u ile Özel Öğrenci Barınma Hizmeti Kurumlarının Standartları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönerge Hakkında Değişiklik Yapılması Hakkında Yönerge'nin yürürlüğe girmesi suretiyle mevcut Yönerge'de değişiklikler yapıldığı, bu kapsamda anılan Yönerge'nin başlığının "Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumu Öğrencilerine Barınma Hizmeti Veren Özle Kurumların Standartları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönerge" olarak değiştirilip muhtelif maddelerinde değişiklikler yapıldığı;

Bu kapsamda dava konusu Yönerge incelendiğinde; 11/09/2020 tarihinde yürürlüğe giren yeni Yönetmelik'e dayanılarak hazırlanan ve 06/04/2021 tarihinde bazı maddelerinde ve başlığında değişikliğe gidilen Yönerge'nin 2017 tarihli Makam Olur'u ile yürürlüğe girdiği, anılan Yönerge'de 2017 tarihinden bu yana değişikliğe uğramadan mevcudiyetini koruyan maddelerin de yer aldığının görüldüğü;

Nitekim somut uyuşmazlıkta dava konusu edilen ibarelerin 06/04/2021 tarihli Makam Olur'u ile değişikliğe uğramadığı ve anılan düzenlemelerin 2017 yılından bu yana Yönerge'de yer aldığının anlaşıldığı;

Diğer yandan, Dairelerinin 14/10/2021 tarihli ara kararına cevaben gönderilen dilekçede dava konusu düzenlemeler nedeniyle davacıya herhangi bir uygulama işleminin tesis edilmediğinin belirtildiği ve dava konusu edilen ibarelerin 2017 yılından bu yana anılan Yönerge'de yer aldığı hususu dikkate alındığında; … tarih ve … sayılı Makam Olur'u ile yürürlüğe girerek hukuki sonuçlarını doğurmuş olan dava konusu düzenlemeye karşı yürürlük tarihini izleyen günden itibaren altmış günlük dava açma süresi içerisinde dava açılması gerekirken, bu sürenin geçirilmesinden sonra 29/04/2021 tarihinde açılan davanın incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu Yönerge'nin önceki Yönerge'nin devamı gibi kabul edilemeyeceği, Yönerge'nin tamamı yönünden dava açma süresinin yeniden başlayacağının kabulü gerektiği, dava konusu ibarelerde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay Sekizinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

X- 09/12/2016 tarih ve 29913 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6764 sayılı Kanun'un 5. maddesiyle 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 13. maddesinin 2. fıkrasına eklenen madde hükmünde, öğrencilere özel barınma hizmeti veren kurumlara iş yeri açma ve çalışma ruhsatının Milli Eğitim Bakanlığınca verileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu kapsamda ortaokul, imam-hatip ortaokulu ve ortaöğretim kurumları ile yükseköğretime devam eden öğrencilere barınma hizmetlerini sunmak amacıyla açılan ve işletilen kurumlara ilişkin iş ve işlemleri düzenleyen ve 20/02/2017 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile kabul edilen Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği ve anılan Yönetmeliğe dayanılarak çıkarılan Özel Öğrenci Barınma Hizmeti Kurumlarının Standartları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönerge 06/06/2017 tarih ve E.8376133 sayılı Makam Olur'u ile yürürlüğe girmiştir.

Devam eden süreçte, 05/07/2019 tarih ve 30822 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7180 sayılı Kanun ile 5661 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrenci Yurtları ve Aşevleri Hakkındaki Kanuna Ek Kanun'da ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 13. maddesinde yapılan değişiklik neticesinde, öğrencilere özel barınma hizmeti veren kurumlara iş yeri açma ve çalışma ruhsatının ortaokul ve ortaöğrenim düzeyinde Millî Eğitim Bakanlığınca, yükseköğrenim düzeyinde ise Gençlik ve Spor Bakanlığınca verileceği hükme bağlanmıştır.

Buna istinaden 11/09/2020 tarih ve 31241 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmelik ile 20/02/2017 tarihli Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmış ve ortaokul, imam-hatip ortaokulu ve ortaöğretim kurumlarına devam eden öğrencilere barınma hizmetleri sunmak amacıyla açılan ve işletilen öğrenci yurdu ve öğrenci pansiyonlarına ilişkin iş ve işlemleri düzenleyen Mili Eğitim Bakanlığı Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği yürürlüğe girmiştir.

Bu çerçevede, Özel Öğrenci Barınma Hizmetleri Yönetmeliği yürürlükten kaldırılarak Milli Eğitim Bakanlığı Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği yürürlüğe girmiş olmakla birlikte, iptali istenilen Yönerge'nin başlığı, kapsam ve dayanak maddesi çerçevesinde yeni Yönetmelik'e aykırı hükümler olduğu öngörüsü ile Yönerge baştan sona gözden geçirilmek suretiyle aykırı olmayan hükümler korunmuş aykırı hükümler ise yeniden düzenlenmiştir.

Buna göre, Yönerge'nin başlığı, dayanak ve kapsam maddeleri değişmiş olduğundan, dava konusu Yönerge'nin yeni bir Yönerge olduğunun kabulü ile Yönerge'ye karşı onay/ilan tarihinden itibaren dava açma süresi içerisinde dava açılabileceği açık olup, onay tarihinden itibaren dava açma süresi içerisinde Yönerge'nin 4. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde yer alan; "doğal aydınlatma ve havalandırması bulunan" ibaresi ile 15. ve 16. maddelerinin 1. fıkralarının (j) bentlerinde yer alan; "doğal havalandırması ve aydınlatması sağlanmış" ibarelerinin iptali istemiyle açılan davada süre aşımı bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davacının temyiz isteminin kabulü ile Daire kararının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.