Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/3606 K.2023/592

2-… Komutanlığı VEKİLLERİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı tarafından, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde eğitim görmekte iken, ilişiğinin kesilmesi sonrasında hakkında yürütülen ceza soruşturması neticesinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğinden bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile öğrencilik haklarının iade edilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla;

Davacının, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde eğitim görmekte iken hakkındaki bilgi notu nedeniyle Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin "Adaylarda aranacak nitelikler" başlıklı 29. maddesinin 2. fıkrasında yer alan hükme uygun olarak adayda aranacak şartları kaybettiğinin anlaşıldığından bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin tesis edildiği, davacı hakkında tesis edilen öğrencilikle ilişik kesme işleminin kesinleştiği, bu kararın iptaline ilişkin yargı kararı da olmadığı anlaşıldığından,

ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile öğrencilik haklarının iade edilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı işleminde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla;

Uyuşmazlıkta. Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin "Adaylarda aranacak nitelikler" başlıklı 29. maddesinde, ASEM’e başvuru yapacak sivil kaynaklı adaylarda aranacak şartlar arasında düzenlenen "Herhangi bir nedenle askeri okullardan, emniyet teşkilatına bağlı okullar ile Jandarma ve Sahil Güvenlik eğitim kurumlarından ayrılmamış veya çıkarılmamış olmak;

sivil okullardan çıkarılmamış olmak" şartının, ayrılma veya çıkarılma ile ilgili olarak özel bir sebebin varlığı aranmaksızın "herhangi bir nedenle" daha önce "askeri okullardan, emniyet teşkilatına bağlı okullar ile Jandarma ve Sahil Güvenlik eğitim kurumlarından" ayrılanların veya çıkarılanların ASEM'e başvurularda, adaylarda aranan şartları taşımadığının kabul edilmesi gerektiği, davacının da Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde eğitim görmekte iken,

yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz olması nedeniyle ilişiğinin kesildiği ve (açtığı davada süre aşımından reddedilerek kesinleşen işlem ile) Jandarma ve Sahil Güvenlik eğitim kurumundan çıkarıldığı dikkate alındığında, ilgili Yönetmelik hükmü karşısında,

tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun gerekçeli reddine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 18/05/2022 tarih ve E:2021/3010, K:2022/3332 sayılı kararıyla;

Somut olayda, davacının ilişiğinin kesilmesine sebep olarak "GSM hattının yasal sahibi kendisinin belirtilen GSM ile Bylock kullandığı" tespitine dayandırıldığı ve bu tespit doğrultusunda Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin 29. maddesi uyarınca ilişiğinin kesildiği, hakkında yürütülen ceza soruşturması neticesinde "Mor beyin" uygulamasının yönlendirmesi neticesinde Bylock programının istem dışı yüklendiğinden bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, dolayısıyla davacının ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin sebebinin ortadan kalktığının anlaşıldığı,

Her ne kadar Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin 29. maddesinde, "Herhangi bir nedenle askeri okullardan, emniyet teşkilatına bağlı okullar ile Jandarma ve Sahil Güvenlik eğitim kurumlarından ayrılmamış veya çıkarılmamış olmak;" hükmü yer almakta ise de, davacı hakkında tesis edilen ilişik kesme işleminin sebebinin ortadan kalktığı dikkate alındığında, davacının yeni hukuki durumu doğrultusunda yapmış olduğu başvurunun reddi işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı,

Aksi bir düşünce ile davacının kendi hata, hile ve aldatması olmadan çıkarıldığı okula tekrar dönememesinin hukuk devleti ilkesiyle bağdaşmayacağı gerekçesiyle … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin sebebinin ortadan kalktığı hususunun istinaf dairesince dikkate alınmadığı, ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada … İdare Mahkemesince, ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin sebebinin ortadan kalkması nedeniyle yeni hukuki durum çerçevesinde idareye başvuru yapılabileceğinin belirtilmesi üzerine bakılan davaya konu başvurunun yapıldığı, söz konusu başvurunun reddedilmesinin mahkeme kararına olan güvenin sarsılması sonucunu doğuracağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı idareler tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde eğitim gören davacı hakkında yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması neticesinde, "GSM hattının yasal sahibi kendisinin belirtilen GSM ile Bylock kullandığı" tespitine istinaden davacının 10/07/2017 tarihli işlem ile öğrencilikle ilişiği kesilmiştir.

Devam eden süreçte, yürütülen ceza soruşturması neticesinde "Mor beyin" uygulamasının yönlendirmesi neticesinde Bylock programının istem dışı yüklendiğinden bahisle davacı hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş, bunun üzerine, davacı tarafından anılan karara istinaden öğrencilikle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle 15/02/2018 tarihinde açılan davada, … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiş, ancak kovuşturmaya yer olmadığı kararı ile birlikte oluşan yeni hukuki durum çerçevesinde davalı idareye yeniden başvurulabileceği, verilecek cevaba göre dava açma yoluna gidilebileceği belirtilmiştir.

Söz konusu karar üzerine, davacı tarafından, oluşan yeni hukuki durum dikkate alınarak öğrencilikle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile öğrencilik haklarının iade edilmesi istemiyle davalı idareye başvuruda bulunulmuş, anılan başvurunun "işlemin iptalini gerektirecek bir iptal kararının bulunmadığı, davacının yaşının ilgili mevzuatta yer alan yaş şartını taşımadığı, takipsizlik kararının kendisine tebliği itibarıyla 60 gün içinde idareye başvuru yapmadığı gerekçeleriyle Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığının … tarih ve … sayılı işlemi ile reddedilmesi üzerine, temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu'nun 13/A maddesinde, "Jandarma ve Sahil Güvenlik Teşkilatlarının subay ve astsubay ve diğer personel ihtiyacını karşılamak, önlisans, lisans ve lisansüstü eğitim-öğretim, bilimsel araştırma, yayın yapmak üzere bünyesinde fakülte, enstitü, astsubay meslek yüksekokulları, eğitim ve araştırma merkezleri ve kurslar bulunan bir yükseköğretim kurumu olarak İçişleri Bakanlığına bağlı Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi kurulmuştur. Akademinin ihtiyaçları Jandarma Genel Komutanlığı bütçesinden karşılanır. (...)

Akademinin öğrenci kaynağı; lise ve dengi okullar, ön lisans, lisans, yüksek lisans mezunlarıdır. (...) Akademiye alınacak öğrencilerin nitelikleri ile giriş usul ve esasları yönetmelikle belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.

08/11/2016 tarih ve 29882 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin "Adaylarda aranacak nitelikler" başlıklı 29. maddesinin 2. fıkrasında, "ASEM’e başvuru yapacak sivil kaynaklı adaylarda ise aşağıdaki şartlar aranır:

(...)

f) 5237 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile, adayın kendisinin ve evli ise eşinin;

1) Kasten işlenen bir suçtan dolayı hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa dahi bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak,

2) Affa uğramış, para cezasına çevrilmiş veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık veya cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan dolayı mahkûm olmamak veya bu suçlardan dolayı devam etmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma bulunmamak veya kovuşturması uzlaşma ile neticelenmemiş olmak, (...)

k) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumlu olmak." hükmü yer almış, aynı maddenin 3. fıkrasında ise, "ASEM’e başvuran adayların birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen şartlardan herhangi birini taşımadıklarının anlaşılması halinde, sınav sonuçlarına bakılmaksızın adaylıkları, öğrenime başlamışlarsa öğrencilikleri sona erdirilir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bakılan uyuşmazlıkta, davacının Jandarma Sahil Güvenlik Akademisinde eğitim görmekte iken, hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması neticesinde elde edilen "GSM hattının yasal sahibi kendisinin belirtilen GSM ile Bylock kullandığı" tespitine istinaden ASEM'e başvuru şartını taşımadığının anlaşıldığından bahisle öğrencilikle ilişiğinin kesildiği, yürütülen ceza soruşturması sonucunda "Mor beyin" uygulamasının yönlendirmesi neticesinde Bylock programının istem dışı yüklendiği belirtilerek davacı hakkında kovuşturmaya yer olmadığına kararı verilmesi üzerine,

davacı tarafından ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin sebebinin ortadan kalktığından bahisle anılan işlemin iptali istemiyle açılan davada,. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verildiği ve ilişik kesme işleminin kesinleştiği görülmektedir.

Bu durumda, davacı hakkında tesis edilen öğrencilikle ilişiğinin kesilmesine yönelik işlemin iptaline ilişkin herhangi bir yargı kararı olmadığı ve işlemin bu haliyle kesinleştiği anlaşılmıştır. İdareye takdir yetkisi tanınan hallerde idarenin yargı kararıyla işlem yapmaya zorlanamayacağı açık olup davacı tarafından, oluşan yeni hukuki durum dikkate alınarak öğrencilikle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile öğrencilik haklarının iade edilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Jandarma Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

Bu itibarla, … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi ısrar kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

KARŞI OY

X- …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının, Danıştay Sekizinci Dairesinin 18/05/2022 tarih ve E:2021/3010, K:2022/3332 sayılı kararında yer alan gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.