Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/3609 K.2023/742

Dava konusu istem: 03/01/2018 tarihinde Maden İşleri Genel Müdürlüğü resmi internet sitesinde yayımlanan "Daimi Nezaretçi Eğitimleri Hakkında Duyuru"nun iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 03/06/2022 tarih ve E:2018/1725, K:2022/3820 sayılı kararıyla;

3213 sayılı Maden Kanunu'nun 31. maddesi, 21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği'nin 4. maddesinin 1. fıkrasının (j) ve (s) bentleri ile 126. maddesi ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 1. ve 2. maddelerinde yer alan kurallar aktarılarak,

Dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda; daimi nezaretçi eğitimlerine ilişkin işlemlerin yasal dayanağının, 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 31. maddesi olduğu; anılan maddede maden ruhsat sahalarındaki işletme faaliyetlerinde asgari bir maden mühendisinin daimi olmak üzere istihdam edilmesinin zorunlu olduğu belirtildikten sonra, daimi nezaretçinin; yetki ve sorumlulukları, atanma usul ve esasları, eğitimi, çalışma usul ve esaslarının belirlenmesi hususunun Bakanlıkça yürürlüğe konulacak yönetmeliğe bırakıldığı, buna dayalı olarak Maden Yönetmeliği'nin 123 ila 128. maddelerinde daimi nezaretçiye ilişkin düzenlemeler yapıldığının görüldüğü,

Maden Yönetmeliği'nin 126. maddesinde ise, Genel Müdürlük veya Genel Müdürlük tarafından yetki verilen kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, meslek odası, dernek veya vakıflar tarafından daimi nezaretçi eğitim programı hazırlanacağı ve yürütüleceği, eğitimin;

teorik ve uygulamalı olarak verileceği, bu eğitim sonucunda Genel Müdürlükçe sınav yapılacağı, sınavda başarılı olanlar adına Ek-1’de yer alan daimi nezaretçi sertifikası düzenleneceği, madencilikle ilgili kamu kurum ve kuruluşlarında denetim veya üretim faaliyetlerinde fiili olarak en az beş yıl çalışan maden mühendislerine başvurmaları halinde, daimi nezaretçi eğitim programına katılma şartı aranmaksızın daimi nezaretçi sertifikası düzenleneceği, daimi nezaretçi sertifikasının beş yıl süre ile geçerli olduğu,

sertifika süresi dolan daimi nezaretçilerin, yenileme eğitimine tabi tutulacağı, yapılan sınavda başarılı olmaları halinde sertifikanın yenileneceği hükümlerine yer verildiği,

Olayda. Maden İşleri Genel Müdürlüğü ile ...

Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi arasında, 10/11/2017 tarihinde "Daimi Nezaretçi Eğitimleri İçin Hizmet Alımına Dair İşbirliği Protokolü"nün imzalandığı, söz konusu protokolün 4. maddesinde, "Bu protokol İDARE ve YÜKLENİCİ işbirliğinde 5 gün teorik, 2 gün maden sahalarında uygulamalı olmak üzere toplam 7 günlük Daimi Nezaretçi eğitim program faaliyetleri ile ilgili planlama, uygulama, organizasyona ilişkin esas ve yükümlülükleri kapsar.".

5. maddesinde ise, "Bu protokolün dayanağı. 21 Eylül 2017 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Maden Yönetmeliğinin 126. maddesinin birinci ve ikinci fıkrası" kurallarına yer verildiği, söz konusu protokolün imzalanması üzerine de, Maden İşleri Genel Müdürlüğü resmi internet sitesinde, dava konusu "Daimi Nezaretçi Eğitimleri Hakkında Duyuru"nun yayımlandığı,

Dava konusu duyuruda ise. Maden Yönetmeliği'nin 126. maddesi kapsamında bir otelde daimi nezaretçilik eğitim programı düzenleneceği, eğitimlerin 4 gün teorik, 1 gün maden sahalarında uygulamalı olmak üzere toplam 5 gün süreceği, eğitim başvurularının ...

Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından oluşturulan internet sitesi üzerinden yapılacağı, Maden İşleri Genel Müdürlüğü üzerinden eğitim başvurusu yapılmayacağı, katılım bedelinin söz konusu şirket hesabına yatırılacağı, eğitim başvurusunda bulunan ve eğitim ücretini yatıran tüm katılımcıların 160'şar kişilik gruplar halinde eğitime alınacağı, eğitim tarihleri ile ilgili duyuruların Maden İşleri Genel Müdürlüğü ve söz konusu şirket tarafından oluşturulan internet sitesi üzerinden yapılacağının belirtildiği,

Davacı Oda tarafından, Genel Müdürlük veya Genel Müdürlük tarafından yetki verilen kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, meslek odası, dernek veya vakıflar tarafından düzenlenmesi gereken daimi nezaretçi eğitimlerinin, Maden Yönetmeliği'nin 126. maddesine aykırı olarak, bu kapsamda olmayan ... Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından düzenlendiğinin ileri sürüldüğü,

Davalı idare tarafından ise, daimi nezaretçi eğitim programı hazırlanması ve yürütülmesi konusunda hiçbir tüzel kişiliğe yetki verilmediği, eğitim programının doğrudan Genel Müdürlük tarafından hazırlandığı ve düzenlendiği, Türkiye'nin her yerinden eğitime katılmak için gelen katılımcılara hizmet vermenin kuruma getireceği yük dikkate alınarak, verilecek hizmetin kalitesinde azalma olmasını önlemek amacıyla; eğitim organizasyonunun yerine getirilmesi, eğiticilerin masrafları, uygulamalı eğitim transfer masrafları ve diğer masrafların karşılanması konusunda ... Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi ile protokol imzalandığının belirtildiği,

Her ne kadar; daimi nezaretçi eğitim programının Genel Müdürlük tarafından hazırlandığı, 5 günlük teorik eğitimlerde eğitimlerin başlangıcından sonuna kadar en az iki Genel Müdürlük personelinin idareyi temsilen eğitim yerinde bulunacağı ve eğitimin işleyişinden sorumlu olacağı, uygulamalı eğitimlerin Genel Müdürlük tarafından belirlenen maden sahalarında ve Genel Müdürlük sorumluluğunda gerçekleşeceği,

eğitimler sonunda eğitmenler tarafından hazırlanmış olan sorularla tüm katılımcılara ölçme ve değerlendirmenin Genel Müdürlük tarafından yapılacağı ve sertifika almaya hak kazanan katılımcıların Genel Müdürlük tarafından belirleneceği anlaşılmakta ise de; eğitim programını hazırlamak ve yürütmekle yetkili olan Genel Müdürlük tarafından, eğitim programının yürütülmesi konusundaki; planlama, uygulama ve organizasyona ilişkin yetkilerin ...

Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi'ne devredildiğinin görüldüğü,

Bu itibarla, daimi nezaretçi eğitim programının yürütülmesi konusunda yetkilendirilen ... Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi'nin, kamu kurum ve kuruluşu olarak kabul edilip edilemeyeceğinin açıklığa kavuşturulması gerektiği,

Dairelerinin 26/06/2018 tarihli ara kararı ile, ... Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi'nin hukuki yapısının, iştiraklerinin ve şirket ile ilgili tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesi üzerine davalı idarece verilen cevapta; söz konusu şirkete, Türkiye Elektrik Kurumu Genel Müdürlüğü'nün (Türkiye Elektrik İletim A.Ş.) %47 oranında bir payla katılmasına ilişkin Bakanlar Kurulu'nun 25/10/1982 tarih ve 8/5475 sayılı kararının bulunduğunun belirtildiği, dolayısıyla, söz konusu şirketin bir iktisadi devlet teşekkülü olan Türkiye Elektrik İletim A.Ş.'nin iştiraki olduğunun anlaşıldığı,

233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 2. maddesinde yer alan tanımlamadan da anlaşıldığı gibi kamu iştirakinin, sermayesinin en çok yüzde ellisi bir kamu iktisadi teşebbüsüne ait olan, diğer bir ifadeyle sermayesinin en az yüzde ellisi özel kişi, kurum ya da kuruluşlara ait olan, dolayısıyla yönetimi iştirak eden kamu iktisadi teşebbüsünde bulunmayan, bütünüyle özel hukuk hükümlerine tabi anonim şirketler olduğu, bu nedenle, kamu iştiraklerini kamu kurum ve kuruluşu olarak kabul etmeye olanak bulunmadığı,

Bu durumda, daimi nezaretçi eğitim programının yürütülmesi konusunda kamu iştiraki olan ... Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi'ne yetki verilmesinde ve bu yetki uyarınca yayımlanan dava konusu duyuruda hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle,

dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idare ve davalı yanında müdahil tarafından, daimi nezaretçi eğitim programı hazırlanması ve yürütülmesi konusunda hiçbir tüzel kişiliğe yetki verilmediği, eğitim programının doğrudan mülga Maden İşleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlandığı ve düzenlendiği, mülga Genel Müdürlüğün döner sermayesi olmayan, genel bütçeye dahil bir kurum olması nedeniyle; eğitim organizasyonunun yerine getirilmesi, eğiticilerin masrafları, uygulamalı eğitim transfer masrafları ve diğer masrafların karşılanması konusunda ...

Elektrik Tesisleri Mühendislik, Müteahhitlik, Danışmanlık ve Ticaret Anonim Şirketi ile protokol imzalandığı, söz konusu protokolün de 01/09/2018 tarihinde karşılıklı olarak feshedildiği, protokolün feshedilmesinden sonra müdahil şirketçe daimi nezaretçi eğitimi verilmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.