Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/3868 K.2023/630

Dava konusu istem: … ili, … ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı davacı Kooperatifin hissedarı olduğu taşınmazın imar planında "Ağaçlandırılacak Alanı" olarak ayrılmasına rağmen, davalı idareler tarafından kullanım amacı doğrultusunda kamulaştırma görevinin yerine getirilmeyerek mülkiyet hakkının süresi belirsiz şekilde kısıtlandığından bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere taşınmazın değerine karşılık 1.056.000,00 TL'nin ilk dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla.

6745 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle 2942 sayılı Kanun'a eklenen Ek 1. ve Geçici 11. maddelere göre, uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmi kurumlara ayrılmak suretiyle mülkiyet hakkının özüne dokunacak şekilde tasarrufu hukuken kısıtlanan taşınmazların uygulama imar planlarının yürürlüğe girmesinden itibaren beş yıllık süre içerisinde mülkiyet hakkı kısıtlanan taşınmazlarla ilgili olarak idarelerin üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmemesi halinde, taşınmazların malikleri tarafından uzlaşma süreci ve idari başvuru ve işlemleri tamamlandıktan sonra idari yargıda dava açılabileceği,

maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tasarrufu hukuken kısıtlanan taşınmazlar hakkında da idarelerin üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirme süresinin 6745 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 07/09/2016 tarihinden itibaren başlayacağı, anılan beş yıllık sürenin dolmadığı, davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti :. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlık konusu taşınmazın "ticari rekreasyon alanı"na ayrılmasına ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin Yenimahalle Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilip Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin 15/10/2012 tarih ve 1848 sayılı kararıyla onaylandığı,

davacının hissedarı olduğu taşınmazın uygulama imar planında "ticari rekreasyon alanı" olarak ayrıldığı dikkate alındığında, bu kullanım kararı nedeniyle 3194 sayılı Kanun'un 10. maddesi uyarınca, imar planının yürürlüğe girmesinden itibaren planı tatbik etmek üzere 5 yıllık imar programının belediyece hazırlanması ve bunun sonucunda taşınmazının kamulaştırılması gibi bir zorunluğun ortadan kalktığı,

davacının hak mahrumiyetine yol açacak biçimde mülkiyet hakkının belirsiz bir süre kısıtlandığından söz edilemeyeceğinden imar planında taşınmazın kamusal hizmete ayrılmakla mülkiyet hakkının belirsiz süre kısıtlandığı iddiasına dayalı tazminat isteminin reddi gerektiği, öte yandan,

davacının taşınmaz üzerinde tasarrufta bulunmasını sağlayacak şekilde kullanım amacının "ticari rekreasyon alanı"na çevrilmesine yönelik 15/10/2012 tarihli plan değişikliğinin kamulaştırmasız hukuki el atmaya yönelik iş bu davanın açıldığı 21/07/2011 tarihinden sonra yapılmış olması nedeniyle davanın açılmasına sebebiyet verilme durumu gözetilerek yargılama giderlerinin davalı idareler üzerinde bırakılması gerektiği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne,

karar verilmesine yer olmadığı yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 12/10/2021 tarih ve E:2017/5896, K:2021/11239 sayılı kararıyla; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 323. ve 326. maddeleri, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 164. ve 168. maddeleri, uyuşmazlık tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 2/1. maddesi ve 5. maddesine yer verilerek;

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının, davanın reddine ilişkin kısmında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasında sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisinin bulunmadığı;

Temyize konu kararın yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin kısmı yönünden; yargılama gideri ve vekalet ücretinin davada haksız çıkan tarafa yükletilmesi gerektiği;

Uyuşmazlık konusu taşınmazın "ticari rekreasyon alanı"na ayrılmasına ilişkin 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin, Yenimahalle Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla kabul edilip Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onaylandığı, bakılan davanın ise idari yargıda 12/11/2014 tarihinde açıldığı;

Bu durumda,. Bölge İdare Mahkemesi ….

İdari Dava Dairesince davanın reddine karar verilmiş ve davacının taşınmaz üzerinde tasarrufta bulunmasını sağlayacak şekilde kullanım amacının "ticari rekreasyon alanı"na çevrilmesine yönelik 15/10/2012 tarihli plan değişikliğinin kamulaştırmasız hukuki el atmaya yönelik tazminat davasının ilk olarak adli yargıda açıldığı 21/07/2011 tarihinden sonra yapılmış olması nedeniyle davanın açılmasına sebebiyet verdikleri gerekçesiyle davalı idareler aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmiş ise de;

idari yargıda dava açılmadan önce imar planı değişikliği yapılarak taşınmazın kısıtlılık durumunun ortadan kaldırılması karşısında, idareler aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğinden, temyize konu kararda yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden isabet görülmediği gerekçesiyle, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına yönelik Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararın kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddi yolundaki temyize konu.

Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının işin esası yönünden onanmasına, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta, dava devam ederken … ilçesi, … Mahallesi. … ada, … parsel sayılı taşınmazın imar planında değişiklik yapılarak taşınmazın kısıtlılık durumunun ortadan kalktığı açık olmakla birlikte, önce adli yargıda açılmış ve görevsizlik kararı üzerine idari yargıda devam edilmiş bir davada davanın açılmasına sebebiyet verildiğinden bahisle yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilirken, adli yargıdaki dava açma tarihinin mi, yoksa idari yargıdaki dava açma tarihinin mi esas alınması gerektiği hususunun açıklığa kavuşturulması gerekiği;

2577 sayılı Kanun'un 9. maddesine yer verilerek; adli yargıda açılan davada verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren anılan Kanun'un 9. maddesinde öngörülen 30 günlük süre içerisinde idare mahkemesi kaydına giren dilekçeyle idari yargıda devam edilen davalarda dava açma tarihinin, adli yargıda davanın açıldığı tarih olarak belirlenmesi gerektiği konusunda kuşku bulunmadığı;

Bu durumda, ilgili taşınmazın imar planında kamusal hizmete ayrılmış olmasından kaynaklanan kısıtlılık durumunun adli yargıda davanın açıldığı 21/07/2011 tarihinden sonra Yenimahalle Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla kabul edilerek Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla onanan plan değişikliğiyle "ticari rekreasyon alanı" kullanımına çevrilerek ortadan kaldırıldığı açık olduğundan, davanın açılmasına sebebiyet verilme durumu gözetilerek yargılama giderlerinin davalı idareler üzerinde bırakılması gerektiği;

Nitekim Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 03/02/2021 tarih ve E:2020/2166, K:2021/174 sayılı kararının da bu yönde olduğu gerekçesiyle, Danıştay Altıncı Dairesinin bozma kararına uyulmayarak, ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karara yönelik yapılan istinaf başvurularının kabulü ile davanın reddine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı idareler üzerine bırakılmasına yönelik … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin kısmında ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarelerden Yenimahalle Belediye Başkanlığı tarafından, aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğu, ısrar kararında yer alan yüksek mahkeme içtihatlarının, içtihadı birleştirme kararı olmadığı, her ne kadar davanın açıldığı tarihte dava konusu alan "spor alanı" kullanımında olsa da idari yargıda davanın açıldığı tarihte "özel spor alanı" kullanımına dönüştürüldüğü ve davacının söz konusu durumu bilerek dava açtığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Ankara Bölge İdare Mahkemesi 5. İdari Dava Dairesinin ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.