Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/1427 K.2024/2737

Dava konusu istem: 30/07/2019 tarih ve 30847 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 2018 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tarife'nin 1. maddesiyle aynı Tarife'nin "Genel Hükümler" bölümünde yer alan 22. maddesinde yapılan değişikliğin iptali istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 20/10/2022 tarih ve E:2019/6433, K:2022/5804 sayılı kararıyla; 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 164. maddesine yer verilerek,

30/12/2017 tarih ve 30286 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 2018 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22. maddesinin 1. fıkrasında, "İhtiyari dava arkadaşlığının bir türü olan seri davalar ister ayrı dava konusu yapılsın ister bir davada birleştirilsin toplamda onbeş dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam avukatlık ücretine, toplamda altmış dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %60’ı oranında avukatlık ücretine, toplamda yüzelli dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %50’si oranında avukatlık ücretine,

toplamda yüzelliden fazla açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %30’u oranında avukatlık ücretine hükmedilir. Duruşmalı işlerde bu şekilde avukatlık ücretine hükmedilmesi için dosyaya ilişkin tüm duruşmaların aynı gün aynı mahkemede yapılması gerekir." hükmünün yer aldığı,

Bu düzenlemenin iptali istemiyle Adalet Bakanlığı tarafından Türkiye Barolar Birliğine karşı açılan davada, Dairelerinin 10/07/2018 tarih ve E:2018/453 sayılı kararı ile yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verildiği, karara yapılan itiraz üzerine İdari Dava Daireleri Kurulunun 06/12/2018 tarih ve YD İtiraz No:2018/648 sayılı kararı ile "2017 Yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde yer alan düzenlemeye göre bir miktar düşürülmekle birlikte, madde metninde yer alan kademelendirmenin, gerek dosya sayısı açısından, gerekse hükmedilecek ücretin oranı açısından başta usul ekonomisi olmak üzere,

pratikteki uygulamalara ilişkin istatistiksel verilerin de hesaba katılmasıyla, Danıştay Sekizinci Dairesinin 23/05/2017 tarih ve E:2017/1257 sayılı kararında belirtilen ilkeler ve gerçekte avukatın hukuki yardımının karşılığı oranı göz önüne alınarak, makul bir şekilde yapılması gerekirken, söz konusu hususlara riayet edilmeden, seri davalarda ilk olarak 15'ten başlar şekilde ve tam ücretin %60'ı oranında avukatlık ücretine hükmedileceği şeklindeki düzenlemede, hukuka ve hak arama özgürlüğüne aykırılığın devam ettiği açıktır." gerekçesiyle itirazın kabulüne, dava konusu düzenlemenin yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği,

Belirtilen yargısal süreç sonucunda dava konusu 2018 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tarife'nin yayımlandığının anlaşıldığı, Öte yandan Dairelerinin 05/04/2022 tarih ve E:2018/453, K:2022/2416 sayılı kararı ile 2018 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22. maddesinin iptaline karar verildiği,

30/07/2019 tarih ve 30847 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 2018 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tarife'nin 1. maddesi ile 30/12/2017 tarih ve 30286 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2018 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22. maddesinin 1. fıkrasının.

"İhtiyari dava arkadaşlığının bir türü olan seri davalar ister ayrı dava konusu yapılsın ister bir davada birleştirilsin toplamda oniki dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam avukatlık ücretine, toplamda altmış dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %50’si oranında avukatlık ücretine, toplamda yüzelli dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %40’ı oranında avukatlık ücretine, toplamda yüzelliden fazla açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %25’i oranında avukatlık ücretine hükmedilir.

Duruşmalı işlerde bu şekilde avukatlık ücretine hükmedilmesi için dosyaya ilişkin tüm duruşmaların aynı gün aynı mahkemede yapılması gerekir." şeklinde değiştirildiği,

1136 sayılı Kanun'un 168. maddesinde, avukatlık asgari ücret tarifesinin Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından tüm baroların teklifleri göz önüne alınarak hazırlanması ve yürürlüğe girmesi aşamasına ilişkin usul hükümlerinin belirlendiği, tarifenin hazırlanması aşamasında dikkate alınacak esas ve ölçütler konusunda herhangi bir belirleme yapılmadığı, bununla birlikte avukatlık asgari ücret tarifesinin hazırlanması konusunda Türkiye Barolar Birliğine tanınan yetkinin kullanımında, yargının kurucu unsurlarından savunmayı temsil eden avukatın, Avukatlık Kanunu'nun 164. maddesinde öngörüldüğü üzere, emek ve mesaisinin dikkate alınmasının yanısıra, kişilerin hak arama özgürlüğünü kısıtlayıcı nitelikte düzenlemelere de yer verilmemesi gerektiği,

Davaya konu Tarife maddesi incelendiğinde, dosya sayısı ile hükmedilecek vekalet ücretinin oranı bakımından yapılan kademelendirmede, avukatın harcadığı emek ve mesai ile bireyin hak arama özgürlüğü dengesi açısından herhangi bir orantısızlık görülmemiş olup, yargı kararlarının uygulanması amacıyla ve kararlarda yer alan gerekçeler doğrultusunda tesis edilen dava konusu Tarife maddesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, yapılan kademelendirmenin gerek dosya sayısı gerekse hükmedilecek ücretin oranı açısından harcanan emek ve çabanın oldukça üstünde avukatlık ücretine hükmedilerek taraflara ölçüsüz bir yükümlülük getirilmesine yol açacağı, avukatın hukuki yardımı ile aldığı avukatlık ücreti arasındaki nispetsizliğin giderilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.