Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/1833 K.2024/950

Dava konusu istem: İstanbul Veteriner Hekimler Odası tarafından, Tarım ve Orman Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı "Veteriner Tıbbi Ürünler ve Tıbbi Atıkların İmhası" konulu Talimatının iptali istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 06/12/2022 tarih ve E:2019/8860, K:2022/5719 sayılı kararıyla;

Talimatın, veteriner tıbbi ürünleri ve tıbbi atıkların imha işlemleri konusunda düzenlendiği, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği ile Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'ne ve bu Yönetmeliklerde belirlenen atık sınıflandırmalarına değinildiği,

oluşan atıkların ve son kullanma tarihi geçmiş ürünlerin Bakanlık İlaç Takip Sistemi (İTS) ve Atık Takip Sistemi (ATS)'nden sorumlular tarafından usulüne uygun bir şekilde çıkışının yapılması gerektiği ve bu çerçevede Bakanlıklarından izinli pazarlama izin sahipleri, üretim yerleri, depolar, perakende satış yerleri,

veteriner tıbbi ürün temin izinli işletmeler ile veteriner tıbbi ürün ticareti yapan eczanelerin veteriner tıbbi ürünlerin üretiminden son kullanımına kadar tüm aşamalarındaki faaliyetleri boyunca ürettikleri tehlikeli ve/veya tıbbi atıkları adı geçen yasal düzenlemelere uygun şekilde ve Bakanlıkları tarafından yönetilen sistem stoklarından düşümünü yaptırması gerektiği belirtildikten sonra, imhaya ilişkin usul ve esaslara yer verildiği,

Talimatın "A-Genel Esaslar", "B- Hammadde ve Başlangıç Maddesi", "C- Kullanıma Hazır İlaç ve Biyolojik Ürün" ve "D- Kontamine Ambalaj, Uygulama Merkezi ve Diğer Atıklar" başlıkları altında ise; atıkların ilgili mevzuat kapsamında ayrıştırılması ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı mevzuatına uygun olarak,

tehlikeli atıkların imhası konusunda lisanslı tesislerde ve belirlenen süre sınırlarına uyularak imhası gerektiği, atıkların imhasından kimlerin sorumlu olacağı, tıbbi nitelikteki atıklar hariç olmak üzere atıkların toplanması ya da bertarafına kimlerin aracılık edebileceği, İlaç ve Aşı Takip Sistemlerinde kayıtlı hammaddelerin atık niteliği kazanması ve sistemden ne şekilde düşüleceği, bu kapsamda Bakanlık birimlerinin kontrollerinin ne şekilde yapılacağı gibi usullerin belirlendiğinin görüldüğü,

Dava konusu Talimatta, hayvan sağlığında kullanılan ve herhangi bir sebeple kullanılamayacak duruma gelen veteriner tıbbi ürünler ile bu ürünlerin üretiminde kullanılan hammaddelerin, kullanımı sırasında ortaya çıkan ambalaj ya da kullanım materyallerinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığının atıkların imhası konusunda yayımladığı mevzuata uygun şekilde imhasının sağlanmasına yönelik olarak,

5996 sayılı Kanun'un davalı Bakanlığa yüklediği insan sağlığı, hayvan sağlığı, gıda güvenliği ile çevrenin korunması görevlerini yerine getirmek üzere veteriner hekimlerin ve diğer ilgililerin farkındalığının arttırılmasının ve uygulamada birliğin sağlanmasının amaçlandığı,

bu haliyle davalı Bakanlığın görev ve yetki sahası içinde kalan veteriner tıbbi ürünler ile veteriner tıbbi ürün üretim ve temin yerleri, depolar, perakende satış yerleri, veteriner ecza depolarının, atık yönetimi konusunda düzenleme yapmaya yetkili bulunan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yürürlüğe konulmuş düzenlemelerden haberdar edilerek sorumluluklarının bildirilip hatırlatılmasına yönelik düzenlemede yetki unsuru yönüyle hukuka aykırılık bulunmadığı, davalı Bakanlığın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının yetkisine tecavüz etmediği sonucuna varıldığı,

nitekim, İlaç ve Atık Takip Sistemlerinde çeşitli sebeplerle atık özelliği kazanmış veteriner tıbbi ürünler ile bu ürünlerin üretiminde kullanılan hammaddelerin stoktan düşümünün sağlanmasıyla, Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren veteriner tıbbi ürün üretim yerleri, depolar ve perakende satış yerleri ile hayvan sağlığı hizmeti veren meslek mensuplarının ürettikleri atıkların bertarafına yönelik olarak dava konusu Talimatta belirlenen esasların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı mevzuatında yer alan düzenlemelere aykırı kurallar içermediğinin görüldüğü,

Öte yandan, dava konusu Talimatta belirlenen esasların, davalı Bakanlık tarafından oluşturulan ve yönetilen Aşı ve İlaç Takip Sistemleri üzerinden atık yönetimine ilişkin mevzuat ile getirilen yükümlülüklerin yönetilmesi, takip edilmesi ve denetlenmesi amacıyla 5996 sayılı Kanun hükümlerine de uygun bir şekilde düzenlendiğinin anlaşıldığı,

Bu itibarla, veteriner tıbbi ürün üretim yerleri, depolar ve perakende satış yerleri ile hayvan sağlığı hizmeti veren meslek mensuplarına izin verme ve denetleme konusunda yetkili olan davalı Bakanlık tarafından düzenlenen ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği ile Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'ne ve 5996 sayılı Kanun hükümlerine uygun olduğu görülen dava konusu Talimatta hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu işlemin yetki unsuru yönünden sakat olduğu, konuya ilişkin diğer mevzuat hükümleri ile çelişkili düzenlemeler içerdiği, fiili durum dikkate alınmaksızın yapılan düzenlemenin uygulamada çeşitli sorunlara neden olacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay Onuncu Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.