Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/1864 K.2024/283

Dava konusu istem: Aydın ili, Didim ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde ... Holding AŞ adına kayıtlı taşınmazın 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun hükümleri kapsamında satış yöntemiyle özelleştirilmesi amacıyla gerçekleştirilen ihalede en yüksek 2. teklifi veren davacı tarafından, sözleşme imzalamaması sebebiyle irat kaydedilen geçici teminat mektubu bedeli olan 350.000,00-TL'nin nakde çevrildiği tarih itibarıyla işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 25/10/2022 tarih ve E:2022/433, K:2022/3830 sayılı kararıyla;

Davalı idarenin usule ilişkin itirazı geçerli görülmemiş,

Özelleştirme uygulamalarında, ihale şartnameleri, ihalenin genel ve özel şartlarını belirleyen belgeler olup, ihalelerin bu şartname hükümlerine göre yürütüldüğü ve sonuçlandırıldığı, buna göre, şartnameyi hazırlayan ve kuralları belirleyen idare ile şartnameleri imzalayarak ihalelere katılanlar açısından şartname hükümlerinin bağlayıcı olduğu ve uyuşmazlıkların çözümünde esas alınacağı, keza, 4046 sayılı Kanun, Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuata aykırı olmayan hususlara ilişkin olarak Şartname hükümlerinin esas alınması gerektiği,

İhale Şartnamesi'nin 15. maddesinde teklif sahibi ve/veya alıcının taşınmazın yüzölçümünün tapu kaydında belirtilen miktardan eksik olduğu veya taşınmazın tecavüzlü bulunduğu veya başka bir gerekçeyle idareden ve/veya kuruluş/Hazine'den herhangi bir hak talebinde bulunmayacağını, ihaleye teklif verdiği ve sözleşme imzaladığı tarihler itibarıyla taşınmazın mevcut fiziki durumunu önceden görüp, ilgili mercilerden (ilgili belediyeler, tapu kadastro müdürlükleri, kültür ve tabiat varlıklarını koruma kurulları, vb) her türlü bilgi ve belgeyi alarak, tapu kayıtları, imar durumları, muhdesatlar, vb. inceleyerek,

her türlü bilgi ve belgeyi bilerek teklif vermiş olduğunu ve sözleşmeyi imzalayacağını ve taşınmazı devir alacağını, bunlarla ilgili olarak daha sonra açık veya gizli ayıp iddiasıyla ayıba ve zapta karşı tekeffül hükümlerine dayanarak idare ve/veya kuruluş/Hazine'den herhangi bir maddi talepte bulunmayacağını ve bedel indirimi talep etmeyeceğini kabul, beyan ve taahhüt edeceğinin kurala bağlandığı ve davacının da bu şartlar dahilinde ihaleye katıldığı,

Ancak davacı tarafından dosyaya sunulan, ihalede en avantajlı 2. teklif sahibi ... şirketinin başvurusu üzerine Didim Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce verilen ... tarih ve ... sayılı cevapta, Belediye sınırları içerisinde bulunan Cumhuriyet Mahallesi ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz ile şuyulu olduğu, şuyu giderilmeden söz konusu ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın ruhsatlandırılamayacağının belirtildiği,

Bu itibarla, İhale Şartnamesi'nde taşınmaza ilişkin olarak her türlü incelemenin yapılması ve taşınmaza ilişkin bilgi ve belgelerin bilinerek ihaleye teklif verilmesi gerekliliği, ihaleye katılan teklif sahiplerine yüklenmiş ise de, taşınmaza ilişkin Bilgi Notunda taşınmazın maliki/hissesi olarak "...

Holding A.Ş.-Tam" olarak belirtilmesi ancak Didim Belediye Başkanlığınca 27/05/2021 tarihli yazıda, taşınmazın diğer bir taşınmazla şuyulu olduğu ve şuyu giderilmeden ruhsatlandırılamayacağının belirtilmiş olması karşısında, davacının ruhsatlandırılamayacak olan taşınmazı satın almasının beklenemeyeceği, taşınmazın malikinin bütünüyle ...

Holding olarak belirtildiğinden bu şartlar dahilinde ihaleye katıldığı ve ihale sonrasında taşınmazın şuyulu olduğunu öğrendiğini belirterek sözleşmeyi imzalamaktan imtina ettiği, nitekim ihalede alıcı çıkmaması üzerine söz konusu ... ada, ... parsel sayılı taşınmazdaki şuyunun giderilerek oluşturulan ... ada, ... parsel ve ... ada, ... parsel sayılı taşınmazların davalı idarece satışı amacıyla ihaleye çıkarıldığı da anlaşıldığından,

geçici teminat mektubunun irat kaydedilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı işleminde hukuka uygunluk bulunmadığından irat kaydedilen 350.000,00-TL tutarındaki geçici teminatın teminat mektubunun nakde çevrildiği tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya iadesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının davaya konu edilen hususlar hakkında gerekli araştırmayı ihale tarihinden önce yapmış olması ve bu hususları kabul ederek ihaleye katılması gerektiği, İhale Şartnamesi'nin 15. maddesine göre davacının taşınmazla ilgili araştırma yapma yükümlülüğü bulunduğu, davacının teklif vermeden önce taşınmazı hem tapu sicilinde hem de yerinde görerek fiziki olarak inceleyerek teklif verdiği,

İhale Şartnamesi'nin ilgili maddeleri uyarınca davacının taşınmazın ayıplı olduğu gerekçesiyle ayıba ve zapta karşı tekeffül hükümlerine dayanarak herhangi bir maddi talepte bulunması mümkün olmadığı gibi bedel indirimi talebinde bulunmasının da mümkün olmadığı, birebir yapılan pazarlık görüşmeleri sırasında da İhale Komisyonunca davacıya taşınmaz hakkında bilgi sahibi olup olmadığı, taşınmaz ile ilgili öğrenmek istediği herhangi bir husus bulunup bulunmadığının sorulduğu, davacının bilgi sahibi olduğunu ve öğrenmek istediği bir hususun olmadığını beyan ettiği ve bu beyanının 1. tur pazarlık görüşme tutanağı ile kayıt altına alındığı,

Tanıtım Dokümanındaki düzenlemelerden de anlaşıldığına göre ihale konusu taşınmaza ilişkin dokümanın ilgili kurum ve kuruluşlarla, ilgili özel sektör temsilcilerinden sağlanan bilgilerle hazırlandığı, söz konusu bilgi ve belgelerin idare ve danışman tarafından denetlenmemiş veya bağımsız olarak doğrulanmamış olduğu, dolayısıyla dokümandaki bilgilerin yetersiz, eksik ya da kat'i olmaması nedeniyle sorumlu tutulamayacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, Danıştay Onüçüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Öte yandan, aynı ihaleye ilişkin açılan başka bir davada, Kurulumuzun 14/09/2023 tarih ve E:2023/1695 sayılı ara kararı ile "Didim Belediyesi Başkanlığı'ndan. Didim Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısına konu olan ... Mahallesi, ... ada, ... parselde ...

Holding A.Ş. adına kayıtlı taşınmazın ... ada ... parsel ile şuyulandırılması işleminin ne zaman gerçekleştirildiğinin ve söz konusu işlemden sonra durumun Tapu Sicil Müdürlüğü ile Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne hangi tarihlerde bildirildiğinin sorulmasına, bu hususlara ilişkin tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesine ve Didim Tapu Müdürlüğünden; ... Mahallesi, ... ada, ... parselde ...

Holding A.Ş. adına kayıtlı taşınmazın 03/11/2020 tarihindeki tapu kayıt bilgileri ile tapu kayıt bilgilerinde değişiklik mevcutsa bu değişikliklerin ne zaman gerçekleştirildiğini gösteren tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesine" karar verilmiş; anılan ara kararında istenilen hususlara yönelik olarak muhatap idarelerce verilen cevabi yazılar ile ekinde gelen bilgi ve belgelerden, ihaleye konu taşınmazın şuyulandırılması sonucunu doğuran parselasyon işleminin davalı idarece gerçekleştirildiği, bu konuda davalı idarece ilgili idarelere bilgi verilmediği, ihale tarihi ve sonrasında taşınmazın mülkiyet bilgilerinde ...

Holding AŞ'nin "tam malik" sıfatıyla göründüğü ve dosya kapsamında davalı idarece sunulan tüm bilgi ve belgeler de dikkate alındığında, davacının ihale tarihi itibarıyla taşınmazın durumuna ilişkin hususları bilebilecek durumda olduğunu ortaya koyabilecek herhangi bir hususa yer verilmediği anlaşılmıştır.