Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/2147 K.2024/567

Dava konusu istem: Adana Adli Yargı İlk Derece Adalet Komisyonunca yapılan infaz ve koruma memuru öğrenciliği sınavında başarılı olan davacı tarafından, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumsuz olması nedeniyle geçici öğrenciliğe kabul edilmemesine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandırılmasına dayanak teşkil eden ...Sulh Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı incelendiğinde, davacının "bıçak veya diğer aletleri izinsiz olarak satma, satın alma, taşıma veya bulundurma, basit yaralama" suçunu işlediğinden bahisle 400,00-TL adli para cezası ile cezalandırıldığı, anılan kararın onanarak kesinleştiği;

bu durumda, ...Sulh Ceza Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı dikkate alındığında davacının, Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 6. maddesinin 5/d bendi uyarınca infaz ve koruma memurluğuna atanabilmek için gerekli olan "güvenlik soruşturmasının olumlu olmak" şartını haiz olmadığı anlaşıldığından, davacının infaz ve koruma memuru öğrenciliğine kabul edilmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine kesin olarak karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 28/09/2021 tarih ve E:2018/2209, K:2021/4637 sayılı kararıyla;

Uyuşmazlıkta, dava konusu işlemin dayanağını oluşturan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına konu edilecek bilgi ve belgelerin neler olduğu, nasıl elde edileceği, kullanılacağı ve işleneceğine yönelik güvenceler ve temel ilkeler belirlenmeksizin, bunların alınması ve kullanılmasına izin verilmesine dair yapılan kanuni düzenlemenin Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlandığı 29/11/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği, kanun koyucu tarafından bu konuda henüz bir düzenlemenin de yapılmamış olduğunun anlaşıldığı,

Bu durumda, Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştayın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda,

Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre elde edilen kişisel verilere dayanılarak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, devlet memurluğuna atanmasına engel mahiyette herhangi bir suç kaydı ya da arşiv kaydı bulunmadığı, devlet memurluğuna atamaya ilişkin genel ve özel şartları taşıdığı, hakkındaki adli para cezası verilmesine ilişkin mahkeme kararının adli sicil ve arşiv kaydında yer almadığı, çakı bulundurmadan kaynaklı olarak aleyhine adli para cezasına hükmedilmiş olmasının suç profiline sahip biri olduğu anlamına gelmeyeceği, mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'NUN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 20. maddesiyle değişik "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin maddede sınırlı olarak sayılan davalar hakkında verdikleri kararların, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kuralı yer almış ve temyiz edilebilecek uyuşmazlıklar, (a)'dan (m)'ye kadar on dört bend halinde sayma yoluyla belirlenmiştir.

Aynı Kanun'un 45/6. maddesinde, Bölge İdare Mahkemelerinin 46. maddeye göre temyiz yolu açık olmayan kararlarının kesin olduğu, 48. maddesinin 6. fıkrasında temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde de kararı veren mercii tarafından temyiz isteminin reddine karar verileceği, anılan maddenin 7. fıkrasında ise; temyizin kanuni süre içinde yapılmadığı veya kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hâllerde, 2. ve 6. fıkralarda sözü edilen kararların, dosyanın gönderildiği Danıştayın ilgili dairesi ve kurulunca, kesin olarak verileceği belirtilmiştir.

Anılan Kanun'un 50. maddesinin 5. fıkrasında, bölge idare mahkemesinin verdiği ısrar kararının temyizi halinde, konusuna göre Danıştay İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulunca incelenip karara bağlanacağı; 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde, İdari Dava Daireleri Kurulunun İdare Mahkemelerinden verilen ısrar kararlarını, idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararları temyizen inceleyeceği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı davanın reddi yolundaki kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile kesin olarak reddedildiği; anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay Onikinci Dairesinin 28/09/2021 tarih ve E:2018/2209, K:2021/4637 sayılı kararıyla bozulmasına karar verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla bozma kararına uyulmayarak istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edildiği görülmektedir.

2577 sayılı Kanun'un yukarıda metnine yer verilen 45. maddesinin 6. fıkrasında; Bölge İdare Mahkemelerinin 46. maddeye göre temyiz yolu açık olmayan kararlarının kesin olduğu açık bir şekilde belirtilmiş, anılan Yasanın 46.maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararların, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği hükme bağlanmış olup, (c) bendinde de; "belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları" bu kapsamda sayılmıştır.

Diğer yandan, Danıştay Kanunu'nda yer alan hükümlerden de açıkça anlaşılacağı üzere; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, idare mahkemelerince/bölge idare mahkemelerince verilen ısrar kararlarının yanı sıra Danıştay idari dava dairelerinin yalnızca ilk derece mahkemesi olarak baktıkları davalarda verdikleri nihai kararları temyiz yoluyla incelemekle görevli kılınmıştır.

Adana Adli Yargı İlk Derece Adalet Komisyonunca yapılan infaz ve koruma memuru öğrenciliği sınavında başarılı olan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumsuz olması nedeniyle geçici öğrenciliğe kabul edilmemesine ilişkin işlemin iptalinin istenildiği uyuşmazlıkta, davacının henüz göreve başlamadığı, başka bir ifadeyle henüz kamu görevlisi statüsünde olmadığı, güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanması nedeniyle infaz ve koruma memuru geçici öğrenciliğe kabulünün yapılmadığı, dolayısıyla açıktan atanacak bir kişi konumunda olduğu,

işlemin görevine son verme işlemi olarak değerlendirilmesinin hukuken mümkün olmadığı, nitekim gerek dava dilekçesinden gerekse dosyada bulunan atama evraklarından, davacının göreve başlatılmadan infaz ve koruma memuru geçici öğrenciliğe kabulünün yapılmadığı, dolayısıyla göreve son, sözleşme feshi veya ilişik kesme gibi bir durumun söz konusu olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın, Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.