KÜNYE
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu 2023/5 E., 2023/24 K.·T.C. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu
- Daire
- İdare Dava Daireleri Kurulu
- Karar tarihi
- 3 Mayıs 2023
- Esas No
- 2023/5
- Karar No
- 2023/24
Karar Metni
3.418 kelime·17 dk okuma·9 bölüm
Ankara Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulunun 21/10/2022 tarih ve E:2022/113, K:2022/113 sayılı kararıyla;
... Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü emrinde iş ve meslek danışmanı olarak görev yapan davacı Özlem Kasap tarafından, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 17/06/2022 tarih ve E:2021/2617, K:2022/2049 sayılı kararı ile Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 29/05/2019 tarih ve E:2019/215, K:2019/1157 sayılı; İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 12/11/2020 tarih ve E:2020/562, K:2020/610 sayılı; Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 12/04/2022 tarih ve E:2022/379, K:2022/701 sayılı kararları arasındaki aykırılığın giderilmesinin istenmesi üzerine,
Adalet Bakanlığı personeli olan davacılar hakkında, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin E:2019/215 sayılı esasında görülen davada ve İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin E:2020/562 esasında görülen davada verilen kararlar ile Türkiye İş Kurumu personeli olan davacı hakkında Ankara Bölge idare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin E:2021/2617 esasında görülen davada verilen karar arasında, davacılar hakkında sözleşmeli personel olarak görev yaptıkları dönemde disiplin yönetmeliği kapsamında olup olmamaları dikkate alınmak suretiyle dava konusu işlemler hakkında yargısal denetim yapıldığından herhangi bir aykırılık bulunmadığı, bu sebeple anılan kararlar arasındaki aykırılığın giderilmesi için Danıştaya iletilmesi isteminin reddine,
Öte yandan, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin E:2021/2617 esasında görülen davada verilen karar ile Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin E:2022/379 esasında görülen davada verilen karar arasında, davacıların hukuki durumlarının aynı olması, dolayısıyla davacıları farklı olan aynı nitelikte uyuşmazlıkta farklı kararlar verilmesi, buna göre de farklı Bölge İdare Mahkemesi daireleri arasında aynı mahiyette ve nitelikteki uyuşmazlıklar hakkında kesin nitelikte verilen kararlar arasında aykırılık bulunduğu ve bu aykırılığın giderilebilmesi için davacı isteminin kabulü gerektiği sonucuna varılarak,
bu kararlar arasında oluşan aykırılığın, davanın reddi yolundaki Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 17/06/2022 tarih ve E:2021/2617, K:2022/2049 sayılı kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiği görüşüyle, 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 3/C maddesinin 4. fıkrasının (c) bendi uyarınca dosyanın Danıştaya gönderilmesi üzerine,
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkimi Ercümend ERGÜN'ün açıklamaları dinlendikten sonra konu ile ilgili kararlar ve yasal düzenlemeler incelenerek gereği görüşüldü:
I- AYKIRILIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU BÖLGE İDARE MAHKEMESİ KARARLARI
A- ANKARA BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 3. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2021/2617 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istemin özeti: ... Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü emrinde iş ve meslek danışmanı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli olarak çalıştığı sürenin, aynı Kanun'un 64. maddesinin 4. fıkrası kapsamında disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilerek, son sekiz yıllık hizmetinde herhangi bir disiplin cezası almamış olmasından dolayı tarafına bir kademe ilerlemesi uygulanması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünün 07/05/2021 tarih ve 8594103 sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
Kayseri 2. İdare Mahkemesinin 05/10/2021 tarih ve E:2021/825, K:2021/1257 sayılı kararının özeti:
Sözleşmeli personel iken 657 sayılı Kanun'un Geçici 41. maddesi kapsamında sözleşmeli hizmet süresi kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespitinde değerlendirilmek kaydıyla kadrolu olarak atanan personelin, aynı Kanun'un 64/4. maddesine göre kademe ilerlemesi suretiyle terfi ettirilmesinde sözleşmeli ve kadrolu çalışma dönemlerinin bütün olarak değerlendirilmesi gerektiği, sözleşmeli hizmet süresinin 8 yıllık toplam sürenin tespitinde dikkate alınmamasının 657 sayılı Kanun'un 64. maddesinin amaç ve kapsamı ile bağdaşmayacağı,
davacının sözleşmeli personel olarak çalıştığı süre içinde disiplin cezası aldığı yolunda bir iddia da ileri sürülmediğinden sözleşmeli hizmet süresinin 657 sayılı Kanun'un 64/4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmekte olup, aksi yönde "sözleşmeli hizmet süresinin disiplin hükümlerine tabi olmadığından 8 yıllık sürenin hesabında dikkate alınamayacağı" gerekçe gösterilerek tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 17/06/2022 tarih ve E:2021/2617, K:2022/2049 sayılı kararının özeti :
06/06/1978 tarih ve 7115754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ekinde yer alan "Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar"da sözleşmeli personele uygulanacak disiplin cezasına ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği ve 657 sayılı Kanun'un disiplin hükümlerine atıfta bulunulmadığı; davacının sözleşmeli personel olarak çalıştığı dönemde yürürlükte bulunan Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliğin, "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde, "Bu Yönetmelik, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun değişik 1 inci maddesinin birinci fıkrası kapsamına giren memurlar hakkında uygulanır.
" hükmüne yer verildiği, ayrıca davacı hakkında disiplin hükümlerinin uygulanması gerektiğine ilişkin davalı idarece kabul edilen herhangi bir yönetmeliğin de bulunmadığı,
657 sayılı Kanun'un 64/4. maddesi uyarınca Devlet memurlarının ek bir kademeden yararlanabilmesi için, ilgililerin hükümde belirtilen süre boyunca disiplin cezasıyla cezalandırılmamış olmalarının gerektiği, bu anlamda, söz konusu sürenin hesaplanmasında, disiplin hükümlerine tabi olan sürelerin dikkate alınması gerektiği, olayda ise, davacının sözleşmeli olarak görev yaptığı döneme ilişkin hakkında disiplin hükümlerinin uygulanabileceğine ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmadığından, davacının sözleşmeli olarak görev yaptığı sürenin 657 sayılı Kanun'un 64/4. maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceğinden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi kabulden hareketle işlemin iptaline ilişkin idare mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı,
Öte yandan Dairelerinin muhtelif kararlarında (örneğin E:2019/215), sözleşmeli personel olarak çalışılan sürenin, 657 sayılı Kanunun 64/4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine karar verilmiş ise de; söz konusu davalarda husumet konumunda bulunan idarenin ilgili yönetmeliğinde sözleşmeli personel hakkında disiplin hükümlerinin uygulanacağına ilişkin açık hüküm bulunduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu idare mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine kesin olarak karar verilmiştir.
B- KONYA BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 4. İDARİ DAVA DAİRESİNİN E:2022/379 SAYILI DOSYASINA KONU YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istemin özeti: Burdur ili, Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünde, 657 sayılı Kanun'un Geçici 41. maddesi uyarınca, aynı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında 15/05/2014 tarihinde iş ve meslek danışmanı unvanıyla Devlet memurluğu kadrosuna geçirilen davacı tarafından, daha önce 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli personel olarak görev yaptığı (09/04/2012 ila 14/05/2014 tarihleri arasında) dönemler de dikkate alınarak 657 sayılı Kanun'un 64. maddesi uyarınca tarafına bir kademe verilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünün ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının idareye başvuru tarihi itibarıyla yasal faiziyle ödenmesi istenilmiştir.
Isparta 2. İdare Mahkemesinin 31/12/2021 tarih ve E:2021/10, K:2021/263 sayılı kararının özeti:
Anayasa Mahkemesinin 10/03/2011 tarih ve E:2008/54, K:2011/45 sayılı kararında, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında istihdam edilen sözleşmeli personelin Anayasa'nın 128. maddesinde memur kapsamında olmadığı ve 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesine tabi memur statüsünde çalışan kadrolu personel ile aynı hukuksal konumda olmadığının vurgulandığı.
Devlet Personel Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı görüşünde, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında istihdam edilen sözleşmeli personelin Devlet memuru olmaması ve mevzuatlarında disiplin hükümlerinin bulunmaması nedeniyle 657 sayılı Kanun'un 64/4. maddesindeki 8 yıllık sürenin hesabında değerlendirilemeyeceğinin vurgulandığı.
657 sayılı Kanun'un 64/4 maddesinin uygulanmasına yönelik benzer durumdaki dava dışı kişilerce davalı idare aleyhine yapılan başvuruların, Türkiye Büyük Millet Meclisi Kamu Denetçiliği Kurumunun (Ombudsmanlık) ... tarih ve ... başvuru no, ... tarih ve ... başvuru nolu kararlarıyla reddedildiği, kararlarda Türkiye İş Kurumu bünyesinde çalışan 4/B statüsündeki personel için yürürlükte olan ayrı bir disiplin yönetmeliğinin bulunmadığı, ayrıca 4/B kapsamında istihdam edilen personel için 657 sayılı Kanun'da yer alan disiplin hükümlerinin işletilmediğinin vurgulandığı,
Bu durumda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/A maddesi kapsamında kadrolu "memur" olarak görev yapan ile aynı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında "sözleşmeli personel" olarak görev yapan kamu görevlilerinin, aynı statüde olmadıkları ve farklı mevzuata tabi oldukları, 06/06/1978 tarih ve 7115754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ekinde "Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar" yürürlüğe konulan esaslarda sözleşmeli personele uygulanacak hükümler arasında sözleşmeli personele uygulanacak disiplin cezasına ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği gibi 657 sayılı Kanun'un disiplin hükümlerine de atıfta bulunulmadığı,
davalı Türkiye İş Kurumu bünyesinde çalışan 4/B statüsündeki personel için yürürlükte olan ayrı bir disiplin yönetmeliğinin bulunmadığı, ayrıca 4/B kapsamında istihdam edilen personel için 657 sayılı Kanun'da yer alan disiplin hükümlerinin işletilmediği, 657 sayılı Kanun hükümlerinin sözleşmeli personel için doğrudan uygulanmasının mümkün olmadığı,
açık bir yasal düzenleme olmadan memur statüsünde bulunanlara tanınan bir haktan sözleşmeli personel statüsünde çalışanların yararlandırılamayacağı, davacının 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında disiplin hükümlerine tabi olmadığı dönemde çalıştığı sürenin, disiplin cezası hükümlerine tabi Devlet memurları için düzenlenen 657 sayılı Kanun'un 64. maddesindeki sekiz yıllık süre hesabında değerlendirilmesi mümkün olmadığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; dava konusu işlemde hukuka aykırılık olmadığı sonucuna ulaşıldığından,
davacının parasal hak isteminin kabulüne hukuken olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 12/04/2022 tarih ve E:2022/379, K:2022/701 sayılı kararının özeti:
Danıştay Onikinci Dairesinin 23/03/2017 tarih ve 2016/6676, K:2017/919 sayılı kararında, 657 sayılı Kanunda yer alan düzenlemelerin, anılan Kanun'un 4/D maddesi kapsamında çalışan işçiler için uygulanması mümkün olmamakla birlikte, Kanun'un 4/B maddesi kapsamında görev yapan sözleşmeli personel ile 4/C maddesi kapsamında görev yapan geçici personel hakkında referans norm olarak uygulanabileceğinin; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 17/06/2013 tarih ve YD İtiraz No: 2013/357 sayılı kararında, "657 sayılı Kanun hükümlerinin anılan Kanun'un 4/B maddesi kapsamında istihdam edilen sözleşmeli personel için doğrudan uygulanmasının söz konusu olamayacağı, ancak "referans norm" olarak dikkate alınabileceği"nin belirtildiği,
Uyuşmazlıkta, davacının 15/05/2014 tarihinde 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesine göre Devlet memuru statüsüne geçmesi nedeniyle, Devlet memurluğuna geçmeden önceki 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesine göre sözleşmeli personel statüsündeki hizmet süresinin, 657 sayılı Kanun'un 64. maddesinde düzenlenen "...Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır..." hükmünden faydalanacağı;
bu durumda, 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu "memur" olarak görev yapan ve olumsuz bir durumu bulunmayan davacının aynı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında "sözleşmeli personel" olarak görev yaptığı hizmet süresinin kararda belirtilen mevzuat gereği sekiz yıllık süre hesabında değerlendirilerek davacıya kademe verilip verilmeyeceğinin değerlendirilmesi gerekirken, sözleşmeli personel olarak çalışılan sürenin 8 yıllık süre hesabında dikkate alınamayacağı yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yönünde verilen Mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı,
Öte yandan; dava konusu işlem nedeniyle davacının mahrum kaldığı parasal haklarının da idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte karşılanması gerektiği, gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline, parasal haklarının idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesinin kabulüne kesin olarak karar verilmiştir.
C- KONUYLA İLGİLİ OLARAK DİĞER BÖLGE İDARE MAHKEMELERİNCE VERİLEN KARARLAR
İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin E:2022/420, K:2022/1084 sayılı, İzmir Bölge İdare Mahkemesi 5. İdari Dava Dairesinin E:2022/1216, K:2022/1017 sayılı, Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin E:2021/622, K:2021/616 sayılı kararları; Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesinin 12/04/2022 tarih ve E:2022/379, K:2022/701 sayılı kararı ile aynı doğrultudadır.
II-İNCELEME VE GEREKÇE
MADDİ OLAY
Uyuşmazlıklarda, Türkiye İş Kurumu bünyesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde çalışmakta iken aynı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu Devlet memuru olarak atanan davacılar, sözleşmeli statüde çalıştıkları sürelerin, 657 sayılı Kanun'un 64. maddesi gereğince disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilerek, son sekiz yıllık hizmetlerinde herhangi bir disiplin cezası almamış olmalarından dolayı taraflarına bir kademe ilerlemesi uygulanması istemiyle başvurularda bulunmuşlar, taleplerinin idare tarafından reddedilmesi üzerine açılan davalarda, aynı konuda verilen farklı nitelikteki kararların kesinleşmesi üzerine incelenen aykırılığın oluştuğu görülmüştür.
İLGİLİ MEVZUAT
1- Türkiye Cumhuriyeti Anayasası:
D. Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler
1. Genel ilkeler Madde 128 – Devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür. Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010-5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır. Üst kademe yöneticilerinin yetiştirilme usul ve esasları, kanunla özel olarak düzenlenir.
2- 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu:
İstihdam şekilleri:
Madde 4 – (Değişik: 30/5/1974 - KHK-12; Değiştirilerek kabul: 15/5/1975 - 1897/1 md.)
Kamu hizmetleri; memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler eliyle gördürülür.
A) Memur:
Mevcut kuruluş biçimine bakılmaksızın, Devlet ve diğer kamu tüzel kişiliklerince genel idare esaslarına göre yürütülen asli ve sürekli kamu hizmetlerini ifa ile görevlendirilenler, bu Kanunun uygulanmasında memur sayılır.
Yukarıdaki tanımlananlar dışındaki kurumlarda genel politika tespiti, araştırma, planlama, programlama, yönetim ve denetim gibi işlerde görevli ve yetkili olanlar da memur sayılır.
B) Sözleşmeli personel:
Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir.
(Mülga ikinci paragraf: 4/4/2007 - 5620/4 md.)
...
Tesis edilen sınıflar: Madde 36 – (Değişik: 30/5/1974 - KHK-12; Değiştirilerek kabul: 15/5/1975 - 1897/1 md.) ...
ORTAK HÜKÜMLER
C) 1 – ... ... 6 – Bu kanunun 4 üncü ve 237 nci maddesinin (e) fıkrasına göre sözleşme ile istihdam edilenlerin, memuriyete geçirilmeleri halinde, sözleşmeli olarak geçirdikleri hizmet süreleri, her yıl için bir kademe ilerlemesi ve her üç yıl için bir derece yükselmesi verilmek suretiyle değerlendirilir. ...
Kademe ve kademe ilerlemesi:
Madde 64 – (Değişik: 13/2/2011 - 6111/100 md.)
Kademe; derece içinde, görevin önemi veya sorumluluğu artmadan, memurun aylığındaki ilerlemedir.
Memurun kademe ilerlemesinin yapılabilmesi için bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olması ve bulunduğu derecede ilerleyebileceği bir kademenin bulunması şartları aranır.
...
Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır.
Bu maddede belirtilen şartları haiz her sınıf ve derecedeki memurlar, hak kazandıkları tarihten geçerli olmak üzere ve başkaca bir işleme gerek kalmaksızın bir ileri kademeye ilerlemiş sayılırlar.
Kademe ilerlemesi ile ilgili onay mercii atamaya yetkili amirdir. Onay mercileri kademe ilerlemeleri ile ilgili yetkilerini devredebilirler.
...
Geçici Madde 41 – (Ek: 12/7/2013 - 6495/9 md.) Kamu kurum ve kuruluşlarının merkez ve taşra teşkilatı ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, ayın veya haftanın bazı günleri ya da günün belirli saatleri gibi kısmi zamanlı çalışanlar ile yükseköğretim kurumlarının araştırma-geliştirme projelerinde proje süreleriyle sınırlı olarak çalışanlar hariç olmak üzere; a) 25/6/2013 tarihi itibarıyla; 1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası, ...
uyarınca vizelenmiş veya ihdas edilmiş sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışmakta olan ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, birinci ve dokuzuncu alt bentler kapsamına girenler otuz gün, diğer alt bentler kapsamına girenler ise altmış gün içinde yazılı olarak başvurmaları hâlinde pozisyonlarının vizeli olduğu teşkilat ve birimde, 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kurumlar bakımından bu Kanun Hükmünde Kararnameye ekli cetvellerde yer alan bulunduğu pozisyon unvanıyla aynı unvanlı memur kadrolarına,
diğer kurumlar bakımından bu kurumların kadro cetvellerinde yer alan aynı unvanlı memur kadrolarına; pozisyon unvanlarıyla aynı unvanlı memur kadrosu olmaması hâlinde ise ilgisine göre 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli cetveller veya kurumların kadro cetvellerinde yer alan kadro unvanlarıyla sınırlı olmak üzere Maliye Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığınca müştereken belirlenen memur kadrolarına,
...
bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren doksan gün içinde kurumlarınca atanırlar.
...
Bu madde hükümlerine göre memur kadrolarına atananların, söz konusu mevzuat hükümlerine göre sözleşmeli personel olarak geçirdikleri hizmet süreleri, öğrenim durumlarına göre yükselebilecekleri dereceleri aşmamak kaydıyla kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespitinde değerlendirilir. Bunlar, atandıkları kadronun mali ve sosyal haklarına göreve başladığı tarihi takip eden ay başından itibaren hak kazanır ve önceki pozisyonlarında aldıkları mali ve sosyal haklar hakkında herhangi bir mahsuplaşma yapılmaz. Bu madde kapsamında memur kadrolarına atananların beş yıl süreyle başka kamu kurum ve kuruluşlarına nakli yapılamaz.
...
3- 28/6/1978 tarih ve 16330 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar;
Sözleşmenin feshi Ek Madde 6 – (Ek:22/11/2010-2010/1169) Personelin; ... c) Sözleşme dönemi içerisinde mazeretsiz ve kesintisiz üç gün veya toplam on gün süreyle görevine gelmemesi, ç) Hizmet sözleşmesinde belirtilen koşullara uymaması nedeniyle bağlı bulundukları yöneticileri tarafından yazılı olarak uyarılmasına rağmen söz konusu koşullara uymama halinin tekrarlanması, (Danıştay Onikinci Dairesinin 10/12/2014 tarihli ve E:2011/6048, K:2014/8538 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.) ... hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca sözleşmesi tek taraflı feshedilir. ...
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Başvuruya konu olan kararlar arasındaki aykırılık, Türkiye İş Kurumu bünyesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde çalışmakta iken aynı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu Devlet memuru olarak atananların, sözleşmeli statüde çalıştıkları sürelerin, 657 sayılı Kanun'un 64. maddesi gereğince disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususundan kaynaklanmaktadır.
Aykırılığa konu edilen kararların incelenmesinden; davacıların, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli olarak çalıştıkları sürelerin 657 sayılı Kanun'un 64. maddesi gereğince disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilmesi için yaptıkları başvuruların, davalı idarece, "bu sürelerin Devlet memuru olarak geçirilen süreler olmaması" ve "mevzuatında disiplin hükümlerinin bulunmaması" gerekçeleriyle reddedildiği anlaşılmaktadır.
Gerek 657 sayılı Kanun'un 36. maddesinin ortak hükümler başlığı altında yer alan (C) bendinin 6 numaralı alt bendinde, gerekse Geçici 41. maddesinin 4. fıkrasında, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde çalışmakta iken memur kadrolarına atananların, sözleşmeli personel olarak geçirdikleri hizmet sürelerinin, öğrenim durumlarına göre yükselebilecekleri dereceleri aşmamak kaydıyla kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespitinde değerlendirileceği hüküm altına alınmıştır.
Bu hükümler nedeniyle, kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespitinde değerlendirileceği öngörülen 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde geçirilen sürelerin; sürekli ve başarılı hizmet gösteren memurlar için disipline uygun davranışın ödülü niteliğinde olan, bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olmakla asli olarak edinilebilen ilerlemenin yanında fer'i bir kazanım öngören ve uyuşmazlıkta uygulanan norm olan "son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır." hükmü bakımından da dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Başvuruların idarece reddinin diğer bir gerekçesi olan, "mevzuatında disiplin hükümlerinin bulunmaması" hususu ise, davacıların, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde çalıştıkları dönemde tabi oldukları Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın "Sözleşmenin feshi" başlıklı Ek 6. maddesinin -Danıştay Onikinci Dairesinin 10/12/2014 tarihli ve E:2011/6048, K:2014/8538 sayılı kararı ile iptal edilmiş olsa da, sözleşmeli statüde görevli oldukları dönemde davacılar hakkında idarece uygulanan- (ç) bendi gereği,
hizmet sözleşmesinde belirtilen koşullara uymama hâlinin tekrarlanması sözleşmelerinin feshi sonucunu doğurduğundan, bu hâlin tespitinde idare tarafından yazılı olarak uyarılmalarının gerekmesi ve ayrıca idarenin düzenliliği ilkesi göz önünde bulundurulduğunda, diğer kamu görevlileri kapsamında yer alan sözleşmeli statüde bulunanların da Devlet memurları gibi disipline aykırı fiil veya davranışlarının idarece tespit ediliyor ve kayda alınıyor olması sebebiyle, uygulanan normda belirtilen disipline ilişkin hususun bu çerçevede değerlendirilerek başvuruların sonuçlandırılması gerektiği anlaşıldığından dayanaksız bulunmuştur.
Bu durumda, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde çalışmakta iken aynı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu Devlet memuru olarak atananların, 657 sayılı Kanun'un 36. ve Geçici 41. maddeleri uyarınca sözleşmeli personel olarak geçirdikleri hizmet sürelerinin, kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin belirlenmesi bakımından, anılan Kanun'un 64. maddesi hükümlerinin haklarında uygulanması gerektiğinden ve anılan sürelerde disipline aykırı fiil veya davranışları varsa idarece tespit edildiği ve kayda alındığı dikkate alındığında,
657 sayılı Kanun'un 64/4. maddesi hükmündeki disipline ilişkin şartın bu çerçevede ilgilendirilerek haklarında idarece işlem tesisi mümkün olduğundan, taleplerinin bu şekilde değerlendirilerek sonuçlandırılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
KARŞI OY
X- Aykırılığa konu edilen uyuşmazlıklarda, davacıların Türkiye İş Kurumu bünyesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli statüde çalışmakta iken 6495 sayılı Kanun ile 657 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 41. madde hükmü uyarınca aynı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu Devlet memuru olarak atandıkları, başvuru ve işlem tarihi itibarıyla bu statüde (4/A) 8 yıllık hizmetlerinin bulunmadığı, böylece Kanun'da öngörülen "son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır. " şartını sağlayamadıkları görülmektedir.
Giderilmesi istenen aykırılık ise, davacıların 657 sayılı Kanunun 4/B kapsamında sözleşmeli statüde geçen hizmetlerinin son sekiz yıl içinde disiplin cezası alınmayan dönemden sayılıp sayılmayacağından kaynaklanmaktadır.
657 sayılı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu "memur" olarak görev yapan ile aynı Kanunun 4/B maddesi kapsamında "sözleşmeli personel" olarak görev yapan kamu görevlilerinin, aynı statüde olmadıkları ve farklı mevzuata tabi oldukları, bu bağlamda 657 sayılı Kanun hükümlerinin sözleşmeli personeller için doğrudan uygulanmasının mümkün olmadığı, açık bir yasal düzenleme olmadan memur statüsünde bulunanlara tanınan bir haktan sözleşmeli personel statüsünde çalışanların yararlandırılamayacağı açıktır.
Öte yandan, 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (B) bendi uyarınca 06/06/1978 tarih ve 7115754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ekinde "Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın" yürürlüğe konulmuş olup, bu Esaslarda sözleşmeli personele uygulanacak disiplin cezasına ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği gibi, 657 sayılı Kanun'un disiplin hükümlerine de atıfta bulunulmamaktadır. Mevzuatında disiplin hükümleri bulunmaması nedeniyle sözleşmeli dönemde disiplin cezası alınmasına olanak bulunmayan dönemin son sekiz yıl hesabında dikkate alınamayacağı da ortadadır.
Bu durumda, sözleşmeli olarak çalışmakta iken 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu Devlet memuru olarak atananların; 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesine göre sözleşmeli statüde istihdam edildikleri dönemde "memur" olmamaları ve 4/B'lilere ilişkin ilgili mevzuatta disiplin hükümlerinin bulunmaması dikkate alındığında, 4/B'li statüdeki hizmetlerinin 657 sayılı Kanun'un 64/4. maddesinde yer alan disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilmesinin bu konuda açık bir yasal düzenleme olmaksızın mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, aykırılığın Ankara Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 17/06/2022 tarih ve E:2021/2617, K:2022/2049 sayılı kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.
Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu, E. 2023/5, K. 2023/24, 3 Mayıs 2023 tarihli karar · Kaynak: Danıştay Karar Arama