Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/823 K.2023/3240

1- … İnşaat Taahhüt Mimarlık Mühendislik İnşaat Malzemeleri Çevre Danışmanlık Makina Ticaret ve Sanayi A.Ş. 2- … İnş.Taah. Mad. Tem. Nak. Oto. Teks. San .ve Tic. Ltd. Şti 3- … Yol Yapım İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI): …

VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU

Danıştay Onüçüncü Dairesinin 08/12/2022 tarih ve E:2022/4340, K:2022/4692 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: 13/05/2022 tarih ve 31834 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 12/05/2022 tarih ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun Geçici 6'ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar"ın 2. maddesinin 1. fıkrasındaki "yürürlüğe girdiği 15/04/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde” ibaresinin iptali istenilmektedir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onüçüncü Dairesinin 08/12/2022 tarih ve E:2022/4340, K:2022/4692 sayılı kararıyla; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. ve 4. fıkralarına, 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendine, 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine yer verilerek, düzenleyici işlemin ilanından sonra dava açma süresi içinde bu işlemin iptali istemiyle dava açılabileceği, dava açma süresinin geçmiş olması hâlinde, düzenleyici işlemin uygulanmasına ilişkin yeni bir işlem tesis edildiğinde ilgililerin uygulama işlemini veya dayanağı olan düzenleyici işlemi ayrı ayrı veya birlikte dava edebileceklerinin anlaşıldığı,

Dava konusu düzenlemenin 13/05/2022 tarih ve 31834 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandığı, bu düzenlemeye dayanılarak davacılar adına tesis edilen 02/08/2022 tarihli uygulama işlemi bulunmakla birlikte uygulama işleminin 04/08/2022 tarihinde davacılara tebliğ edildiği, davacılar tarafından, 04/08/2022 tarihinden itibaren 60 gün içinde en geç 06/10/2022 tarihine kadar dava açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 28/10/2022 tarihinde UYAP kaydına giren dilekçe ile açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenme imkânı bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacılar tarafından, uygulama işleminin 04/08/2022 tarihinde kendilerine tebliğ edildiği, söz konusu kararın kendilerine tebliği üzerine süresi içerisinde ...

İdare Mahkemesinde uygulama işleminin iptali ile bu işlemin dayanağı olan 12/05/2022 tarih ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun Geçici 6'ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar"ın 2. maddesinin 1. fıkrasındaki "yürürlüğe girdiği 15/04/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde” ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu belirtilerek iptalinin sağlanması için Anayasa Mahkemesine gönderilmesi istemli dava açtıkları, ...

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile dilekçenin reddine karar verildiği, Kayseri 2. İdare Mahkemesinde açılan dava ile dava açma süresinin kesildiği ve süresinde bakılmakta olan davanın açıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Danıştay Onüçüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: ... İdare Mahkemesinde açılan dava ve yargılama sürecinden 28/10/2022 tarihli dava dilekçesinde ve Dairece yapılan 14/11/2022 tarihli ara kararı sonrasında davacılar tarafından bahsedilmemiş olması nedeniyle söz konusu hususun Danıştay Onüçüncü Dairesince değerlendirilemediği, bu nedenle açılan davanın süresinde olup olmadığının ... İdare Mahkemesinde açılan dava ve yargılama süreci dikkate alınarak tekrardan değerlendirilmesini teminen söz konusu Daire kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Karayolları 6. Bölge Müdürlüğünce 04/07/2018 tarihinde gerçekleştirilen "Karayolları 61. Kırşehir, 64. Niğde ve 67. Nevşehir Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması" ihalesi üzerinde bırakılan davacı şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığı tarafından 09/06/2022 tarihli dilekçe ile, anılan ihaleye konu iş kapsamında 4735 sayılı Kanun'un Geçici 6. maddesi uyarınca arttırımlı fiyat farkı ile ek fiyat farkı verilmesi talebinde bulunulmuş, bu başvurunun Karayolları 6. Bölge Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısı ile,

13/05/2022 tarih ve 31834 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 12/05/2022 tarih ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun Geçici 6'ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar"ın 2. maddesinin 1. fıkrasına dayanılarak reddine karar verilmiştir.

Başvurunun reddine ilişkin işlem 04/08/2022 tarihinde tebliğ edilmiştir.

Söz konusu başvurunun reddi kararının tebliği üzerine 05/09/2022 tarihinde … İdare Mahkemesine hitaplı olarak … tarih ve … sayılı uygulama işleminin iptali ile işlemin dayanağı olan 12/05/2022 tarih ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun Geçici 6'ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar"ın 2. maddesinin 1. fıkrasındaki "yürürlüğe girdiği 15/04/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde” ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu iddialarına yer verilerek iptalinin sağlanması için Anayasa Mahkemesine gönderilmesi istemli dava açılmıştır.

... İdare Mahkemesi … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında, "... dava konusu işlem olarak gösterilen 5546 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile yürürlüğe giren "4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun geçici 6. maddesinin uygulanmasına ilişkin esasların 2. maddesinin 1. fıkrasındaki ibareler somut norm denetimine konu olabilecek "kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi" niteliğinde olmayıp genel düzenleyici işlem mahiyetinde olduğundan,

davacı tarafından Anayasaya aykırılık iddiasıyla yaptığı itirazın 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun geçici 6. maddesine ilişkin mi olduğu yoksa somut norm denetimine tabi olmayıp idari yargı mercilerince yapılan iptal davasına konu edilebilecek mahiyette bulunan 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun geçici 6. maddesinin uygulanmasına ilişkin esasların 2. maddesinin 1. fıkrasındaki "01.04.2022 tarihinden önce 04.01.2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk Lirası üzerinden yapılan ve 4735 sayılı Kanunun geçici 6. maddesinin yürürlüğe girdiği

15.04.2022 tarih itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan sözleşmelerde" ibaresinin iptalinin mi dava konusu edildiği konusunda Mahkemelerince yapılan değerlendirmede tereddüt hasıl olduğu gerekçesiyle dilekçe ret kararı verildiğinden, bunun üzerine,

idari yargı yerlerinde açılan davalarda iptali istenilen idari işlemin açık ve net olarak ortaya konulması gerektiği, hukuka uygunluk denetiminin elverişli bir şekilde yapılabilmesi açısından, iptali istenilen işlem veya işlemlere ilişkin tarih ve sayısına yer verilmek ve işlem örneğinin dava dilekçesi ekine eklenmek suretiyle yeniden hazırlanacak dilekçeyle davanın açılması gerektiğinden, dilekçenin usulüne uygun düzenlenmediği sonucuna varılmıştır. ... " ifadelerine yer verilerek dava dilekçesinin reddine karar verilmiş, dilekçenin reddine ilişkin bu karar davacılara 02/10/2022 tarihinde tebliğ edilmiştir.

Dilekçenin reddi kararının tebliği üzerine davacılar tarafından 13/05/2022 tarih ve 31834 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 12/05/2022 tarih ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun Geçici 6'ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar"ın 2. maddesinin 1. fıkrasındaki "yürürlüğe girdiği 15/04/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde” ibaresinin iptali istemiyle 28/10/2022 tarihinde UYAP üzerinden Danıştay Başkanlığına hitaplı olarak bakılan davanın, 31/10/2022 tarihinde ise Kayseri İdare Mahkemesine hitaplı olarak uygulama işleminin iptali istemli davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinin 1. fıkrasında, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, 2. fıkrasında, dava dilekçelerinde, tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanlarının ve adreslerinin; davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin; davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin; vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarına ilişkin davalarla tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın;

vergi davalarında, davanın ilgili bulunduğu verginin veya vergi cezasının nev'i ve yılı, tebliğ edilen ihbarnamenin tarih ve numarası ve varsa hesap numarasının gösterileceği, aynı maddenin 3. fıkrasında ise, dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan Kanun'un 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştayda altmış gün olduğu. 4. fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri.

14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin süre aşımı bulunup bulunmadığı yönünden inceleneceği; (g) bendinde ise dilekçelerin 3 ve 5. maddelere uygun olup olmadığı yönlerinden inceleneceği.

15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, 14. maddenin 3. fıkrasının (e) bendine aykırılık görülmesi hâlinde davanın reddine karar verileceği, (d) bendinde ise 14. maddenin 3. fıkrasının (g) bendine aykırılık görülmesi hâlinde otuz gün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak suretiyle dava açılmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bakılan uyuşmazlıkta, davacılar tarafından … tarih ve … sayılı uygulama işlemi ile birlikte bu uygulama işleminin dayanağı olan 13/05/2022 tarih ve 31834 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 12/05/2022 tarih ve 5546 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe konulan "4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun Geçici 6'ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar"ın 2. maddesinin 1. fıkrasındaki "yürürlüğe girdiği 15/04/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde” ibaresinin iptalinin sağlanması için Anayasa Mahkemesine başvurulması istemli olarak ...

İdare Mahkemesinde açılan davada verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı dava dilekçesinin reddine ilişkin kararın, 02/10/2022 tarihinde tebliği üzerine 30 günlük yenileme süresi içerisinde 28/10/2022 tarihinde Danıştay Başkanlığına hitaplı olarak, açılan işbu davada 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun ilgili hükümleri dikkate alındığında, Danıştay görevli olduğundan, usul ekonomisi de göz önünde bulundurulduğunda; bakılan davanın, ...

İdare Mahkemesinde açılan davada verilen dilekçe ret kararı üzerine yeniden düzenlenen ve noksanlıkları tamamlanan dava olarak değerlendirilip süresinde olduğunun kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın süre aşımı yönünden reddi yolundaki Daire kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.