Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2024/127 K.2024/1412

2- ... Bakanlığı

VEKİLİ

I. Hukuk Müşaviri Yrd.... 3- ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

Danıştay İkinci Dairesinin 12/01/2023 tarih ve E:2021/1027, K:2023/133 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: 4. sınıf emniyet müdürü olarak görev yapan davacı tarafından, 3. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi edebilmesi için sınava tabi tutulmasına ilişkin işlemin, rütbelerde bekleme sürelerini aşan sürelerinin terfi intibaklarında değerlendirilerek 1. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin, 10/05/2015 tarih ve 29351 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik'in 15. maddesinin 2. fıkrasının, 26. maddesinin 2 ve 3. fıkralarının, 29. maddesinin 1. fıkrasının,

31. maddesinin ve 38. maddesinin 2. fıkrasının iptaline karar verilmesi. 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 6638 sayılı Kanun ile değişik 55. maddesinin 12. fıkrasının iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulması istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 12/01/2023 tarih ve E:2021/1027, K:2023/133 sayılı kararıyla;

Anayasa'ya aykırılık iddiası ciddi görülmeyerek,

Dava konusu Yönetmelik'in 15. maddesinin 2. fıkrası yönünden,

Dava konusu düzenlemenin, dayanağı olan Kanun hükmüyle aynı nitelikte olduğu, Kanun hükmüne aykırı veya bu hükmü değiştirecek nitelikte hususlar içermediği,

Bu itibarla, dayanağı Kanun hükmüyle aynı nitelikte olan, Kanun hükmüne aykırı veya bu hükmü değiştirecek nitelikte düzenleme getirmeyen fıkra, emniyet hizmetinin gereklerine ve üst norm olan 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun (6638 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik) "Terfi ve Atama" başlıklı 55. maddesinin aynı yöndeki amir hükmüne uygun olduğundan, anılan düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı,

26. maddesinin 2 ve 3. fıkraları yönünden,

Yönetmelik kapsamında yapılan sınavlarda adaylara yöneltilecek soruların, daha önceden soru ve cevap anahtarı hazırlanan soru havuzundan ilgili adayın soru kartı çekmesi suretiyle belirlendiği dikkate alındığında, birden fazla komisyon marifetiyle sınavların yürütülmesinde sınav güvenliği ve objektifliği bakımından sakıncalı bir durum bulunmadığı gibi, farklı rütbelerde sınava tabi tutulan personel sayısının fazla olmasının, sınavın makul sürede sonuçlandırılabilmesi için birden fazla komisyon marifetiyle yürütülmesini gerekli kıldığı anlaşıldığından, Yönetmelik'in 26. maddesinin 2. fıkrasında hukuka aykırılık görülmediği,

diğer taraftan, sınav komisyonlarının, en üst polis amiri rütbesi olan emniyet müdürü başkanlığında, emniyet teşkilatının iç işleyişini ve mevzuatı bilen emniyet teşkilatı mensuplarından oluşturulduğu ve personelin yeterliliğinin tespiti amacıyla yapılacak sınavlarda yeteri kadar öğretim üyesinin sınav komisyonlarında görevlendirilmesine imkan sağlandığı dikkate alındığında, sınav komisyon üyelerinin oluşumunda sınav güvenliği ve objektifliği bakımından sakıncalı herhangi bir durumun bulunmadığı,

kaldı ki, Yönetmelik kapsamında yapılan sınavlarda adaylara yöneltilecek soruların, daha önceden soru ve cevap anahtarı hazırlanan soru havuzundan ilgili adayın soru kartı çekmesi suretiyle belirlenmesinin de bu amaca hizmet ettiği, bu durumda, 3201 sayılı Kanun'un 55. maddesinin 11 ve 18. fıkralarının verdiği yetkiye dayanılarak sözlü sınav komisyonlarının oluşumuna ilişkin düzenleme getiren Yönetmelik'in 26. maddesinin 3. fıkrasında hukuka aykırılık bulunmadığı,

29. maddesinin 1. fıkrası yönünden,

Düzenlemenin, 05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 11/04/2016 tarih ve 2016/8770 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesiyle yürürlükten kaldırıldığı görüldüğünden, bu isteme yönelik olarak davanın konusuz kaldığı; bu itibarla, davacının iptalini talep ettiği düzenleme yürürlükte olmadığından, düzenlemenin iptaline ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer bulunmadığı,

31. maddesi yönünden,

İdarenin takdir yetkisini kullanarak sadece yazılı sınav sonuçlarına yönelik olarak getirdiği itiraz yolunun, yazılı sınavdaki maddi hatalar nedeniyle meydana gelebilecek hak kayıplarının önüne geçilebilmesi bakımından ilgililere dava açma hakkı öncesinde tanınmış bir başvuru yolu olarak öngörülmüş olması, ayrıca yazılı ve sözlü sınav sonuçlarına karşı yargı yolunun da açık olması karşısında, sözlü sınav yönünden ilgililere itiraz hakkı tanınmaması bakımından Yönetmelik'in 31. maddesinde hukuka aykırılık bulunmadığı,

38. maddesinin 2. fıkrası yönünden,

Yönetmelik'in 38. maddesinin, 28/05/2020 tarih ve 31138 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 27/05/2020 tarih ve 2581 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 16. maddesiyle tamamen değiştirildiği görüldüğünden, bu isteme yönelik olarak davanın konusuz kaldığı, bu itibarla, davacının iptalini talep ettiği düzenleme yürürlükte olmadığından, düzenlemenin iptaline ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer bulunmadığı,

Rütbelerde bekleme sürelerini aşan sürelerinin terfi intibaklarında değerlendirilerek 1. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin iptali istemi yönünden,

3201 sayılı Kanun'a 6638 sayılı Kanun'un 31. maddesi ile eklenen geçici 26. madde ile (A) ve (B) grubu bekleme süreleri ile (B) grubundan (A) grubuna geçiş işlemlerinin düzenlendiği, anılan düzenlemenin gerekçesinin emniyet teşkilatının bozulan kadro piramidini düzeltmek ve amirler arasındaki ayrımı gidermek amacıyla 3201 sayılı Kanun'un 55. maddesinde yapılan değişikliğin kademeli olarak uygulanması olduğunun belirtildiği, belirlenen süreden fazla çalışmış olan personelin intibakına ve geriye yönelik hak istemine yönelik düzenlemeye gerekçede ve Kanun metninde yer verilmediği,

Bu itibarla, davacının rütbelerde bekleme sürelerini aşan sürelerinin terfi intibaklarında değerlendirilerek 1. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı,

3. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi edebilmesi için sınava tabi tutulmasına ilişkin işlem yönünden,

3201 sayılı Kanun'da emniyet personelinin rütbe terfiinin görüşülebilmesi için liyakat ve kariyer ilkelerinin gereği olarak "yazılı sınavda başarılı olma" şartının aranması karşısında, davacının yazılı sınava tabi olmasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle kısmen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, kısmen davanın reddine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 9.500,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Yönetmelik'in 15. maddesinin 2. fıkrasının idareye sınırsız bir takdir yetkisi sağladığı, objektif kıstasların bulunmadığı, maddede hiçbir değerlendirme kıstasına yer verilmeyerek yargı denetiminin etkinliğinin daraltıldığı, hükmün Anayasa'ya aykırı olduğu. Yönetmelik'in 26. maddesinin 2 ve 3. fıkralarının nesnel değerlendirme yapmayı ortadan kaldırdığı, farklı komisyonların farklı değerlendirmeler yaptığı.

Yönetmelik'in 29. maddesinin 1. fıkrasının kanuna aykırı olduğu, bu düzenleme ile yazılı sınavın bir anlamının kalmadığı, puanlama şeklinin hakkaniyete aykırı bulunduğu, maddenin yürürlükte olduğu tarih itibarıyla hukuki denetiminin yapılması gerektiği. Yönetmelik'in 31. maddesinin hak arama hürriyetini sınırladığı.

38. maddesinin 2. fıkrasının ise yargı kararlarının uygulanmasını ve bağlayıcılığını ortadan kaldırdığı, bu madde yönünden de maddenin yürürlükte olduğu tarih itibarıyla hukuki denetim yapılması gerektiği, kanun koyucunun memuriyete atamasının yapıldığı komiser yardımcılığı rütbesinden itibaren geçen zamanı göz önüne alarak lehinde olan yeni rütbe bekleme süreleri belirlediği, idarenin bu kanun hükmüne göre rütbe intibakını yapması gerektiği, idare lehine hükmedilen avukatlık ücretinin hak arama hürriyetini ve mahkemeye erişim hakkını engellediği belirtilerek Daire kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı idareler tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.