Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2024/866 K.2024/2686

2-... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

Danıştay Dördüncü Dairesinin 15/11/2023 tarih ve E:2023/6616, K:2023/6297 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacıya ait ekmek fırınına ilişkin işyeri açma ve çalıştırma ruhsatının devredilemeyeceğine ilişkin Karatay Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile dayanağı olan 26/11/2014 tarih ve 29187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesi ile ana Yönetmelik'e eklenen geçici 3. maddenin "İşyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." şeklindeki son cümlesinin iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesinin 15/11/2023 tarih ve E:2023/6616, K:2023/6297 sayılı kararıyla;

Anayasa'nın 124. maddesi, 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 4. maddesi, 10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrası, 5. maddesinin 1. fıkrasının (c) ve (m) bendi ile geçici 3. maddesine yer verilerek;

Dava konusu İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in geçici 3. maddesinde yer alan "işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." ibaresi yönünden;

İlgili Kanun maddesinde idareye, insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunmasıyla ilgili düzenlemelere aykırı davranmama şeklindeki genel ölçütlere göre işyeri açma ve çalışma izni verilmesine ilişkin bir yönetmelik ile esasların belirlenmesi konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı,

Bu durumda, aynı hukuki durumda bulunan işyerleri (ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları) hakkında yapılan düzenlemede kazanılmış hakların gözetildiği, ayrıca yapılan düzenlemenin, ayrık nizamda ve müstakil bina şartını sağlamayan yapılar için bundan sonraki aşamalarda verilecek ruhsatlar açısından, ekmek ve çeşitlerinin üretiminden tüketicilere ulaşıncaya kadar insan sağlığı ve güvenliğinin korunması amacıyla kamu düzeninin ve eşitlik ilkesinin sağlanmasına yönelik olduğu anlaşılmakla, idarenin açık bir takdir hatası bulunmadığı gibi takdir yetkisinin ölçüsüz kullanılmadığı, üst hukuk normlarına ve hukuka aykırılık bulunmadığı,

Dava Konusu Bireysel İşlemin İncelenmesi;

Dava konusu Yönetmelik düzenlemesi gereği ekmek fırını işyeri açma ve çalışma ruhsatının devri için ekmek fırının bu amaca tahsisli ayrık nizamda müstakil binada bulunması gerektiği,

Söz konusu işyerinde ekmek fırını olarak faaliyette bulunmak amacıyla davacı adına ruhsat düzenlenmiş olmasının her koşulda bu ruhsatın devredilebileceği ya da davacının bu konudaki kazanılmış hakkının başkasına devredilebileceği anlamına gelmediği, işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilebilmesi ya da devri için, imar mevzuatının öngördüğü koşulların yanı sıra, işyerlerinin ruhsatlandırılmasına yönelik mevzuatın öngördüğü koşulların da sağlanması gerektiği,

Uyuşmazlıkta, Konya ili, Karatay İlçesi, ... Mahallesi ...Sokak No:... adresinde ekmek fırını olarak faaliyet göstermek amacıyla davacının adının da yer aldığı üç kişi adına ruhsatlı işyerinin, ayrık nizamda ve müstakil bir yapıda yer almadığı anlaşıldığından, davacı tarafından yapılan, anılan adresteki fırına yönelik işyeri açma ve çalışma ruhsatının devrine izin verilmesine ilişkin başvurunun reddine yönelik Karatay Belediye Başkanlığı işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ayrık nizamda bulunmayan fırınların daha önceden alınmış ruhsatlarının devredilmesini yasaklayan söz konusu düzenlemenin idarenin yönetmelik çıkarmasındaki amacı ve maksadı aştığı, geçici 3. maddedeki düzenlemenin mülkiyet hakkının kullanılmasını engellediği, eşitlik ilkesine aykırı olduğu, bu düzenlemeye dayalı olarak tesis edilen Belediye işlemi ile sahip olunan fırının devrine izin verilmeyerek ya fırın işletmeciliğine devam etmek ya da fırını kapatmak zorunda bırakıldıkları ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı idarelerden Cumhurbaşkanlığı tarafından, Danıştay Dördüncü Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. Diğer davalı Karatay Belediye Başkanlığı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.