Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2019/1322 K.2019/951

Dava konusu istem: Davacı adına, vergi inceleme raporuna istinaden re'sen tarh edilen 2012 yılı gelir vergisi ile bir kat kesilen ve tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

Mahkemece, tarhiyatın dayanağı vergi inceleme raporunda atıfta bulunulan davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunun ihbarname ekinde tebliğ edilmemesinin basit şekil noksanlığı olarak değerlendirilemeyeceği ve bu durumun davacının savunma hakkını da kısıtladığı gerekçesiyle dava konusu cezalı tarhiyatın kaldırılması yolunda ısrar kararı verilmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun, 30/01/2019 tarih ve E:2018/1127, K:2019/43 sayılı kararı:

Uygulamada, genellikle vergi tekniği raporuna atıfla düzenlenen vergi inceleme raporlarının mükellefe tebliğ edildiği ancak, tarh nedenini, matrahın bulunuş yöntemini ve tarhiyatın dayanağına ilişkin bilgi ve belgeleri gösteren vergi tekniği raporunun tebliğ edilmediği görülmektedir.

Ana kural vergi tekniği raporunun ihbarname ekinde tebliğ edilmesi olmakla birlikte söz konusu raporun tebliğ edilmediği durumlarda mahkeme tarafından ara kararıyla istenmesi ya da re'sen idarece dava dosyasına sunulması üzerine davacı tarafından incelenerek haklılığını ortaya koymaya yönelik delillerini ileri sürmesine imkan verilmek suretiyle bu eksikliğin yargılama aşamasında mahkeme tarafından giderilmesi mümkündür.

Mahkeme tarafından da istenilmesine rağmen idarece sunulmamasının söz konusu olabileceği hallerde ise bu durumun; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2. maddesi uyarınca, yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hangisine aykırı düştüğü belirlenerek karar verilmesi gerekmekte olup yargılama aşamasında, mahkemece tesis edilmesi gereken "savunma hakkı"nın, idare tarafından sağlanmadığı gerekçesine dayanılamayacağı açıktır.

Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlık yılına ilişkin işlemleri incelenen davacı hakkında bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığı yolunda tespitler içeren vergi tekniği raporu düzenlendiği, söz konusu tespitlere yer veren vergi inceleme raporunun vergi ve ceza ihbarnameleriyle birlikte davacıya tebliğ edildiği anlaşılmış olup tarhiyatın hukuka uygun olup olmadığı yönünden yapılacak inceleme ve değerlendirmede varılacak sonuca göre yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, 09/07/2018 tarihinde dosya kaydına giren dilekçede, Mahkemenin ilk kararı üzerine aynı döneme ilişkin olarak yeniden düzenlenen ihbarnamelere karşı açılan davada ... Vergi Mahkemesinin, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla uyuşmazlığın esası incelenmek suretiyle cezalı tarhiyatların kaldırıldığı iddia edildiğinden, yeniden karar verilirken söz konusu iddianın da araştırılması gerektiği açıktır.

Kurul bu gerekçeyle ısrar kararını bozmuştur.

... Vergi Mahkemesinin, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

... Vergi Mahkemesinin, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararından sonra davalı idare tarafından işbu dava konusu ihbarnameler terkin edilmeden aynı vergi borcuna ilişkin olarak … tarih ve … sayılı vergi/ceza ihbarnamesi düzenlendiği, bu ihbarnameye karşı … Vergi Mahkemesi nezdinde dava açıldığı, … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ile davanın kabulüne karar verildiği, yapılan istinaf incelemesi sonucu istinaf başvurusunun reddine karar verildiği, anılan karara yöneltilen temyiz istemi üzerine dosyanın Danıştay Dördüncü Dairesi nezdinde 2018/9062 esasında derdest olduğu görülmektedir.

Anılan durum karşısında hukuk aleminde varlığını sürdüren dava konusu … tarih … sayılı vergi/ceza ihbarnamesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Mahkeme bu gerekçeyle dava konusu cezalı tarhiyatı kaldırmıştır.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı hakkında tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olduğu belirtilerek mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar vergi mahkemesinin, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararına uymak suretiyle verdiği kararın bozulmasını sağlayacak durumda görülmediğinden istemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Usul Yönünden:

Davanın incelendiği ilk derece yargı yeri kararının temyiz incelemesi sonunda bozulmasından sonra bozmaya uyulmayarak ilk kararda ısrar edilmesi halinde, bu karara karşı yapılan temyiz isteminin İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulları tarafından inceleneceği ve Kurulların kararlarına uyulmasının zorunlu olduğu 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun amir hükmüdür.

Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine vergi mahkemesi tarafından verilen karara karşı yapılan temyiz başvurusu, yukarıda değinilen yasal zorunluluk nedeniyle bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak incelenebilecek olup bu incelemenin, bozma kararını veren Kurulumuz tarafından yapılması gerektiğine oyçokluğuyla karar verilmiştir.

Kurul Üyesi ... bu görüşe aşağıdaki gerekçeyle katılmamıştır:

2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinin ikinci fıkrasında, Vergi Dava Daireleri Kurulunun, vergi mahkemelerinden verilen ısrar kararları ile vergi dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararları temyizen inceleyeceği hükme bağlanmıştır. Dosyada temyizen bozulması istenilen karar vergi mahkemesince verilmiş bulunduğundan, temyiz başvurusunun Kurulca incelenebilmesi için, söz konusu kararın ısrar kararı niteliğinde olması gerekmektedir.

"Israr" kararı, Danıştayın ilgili dava dairesince kararı bozulan ilk derece mahkemesinin bu karara uymaması, ilk kararında direnmesidir. Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun görevi, bu karara karşı yapılan temyiz başvurusu ile ilgilidir. Kurul, bu başvuruyu inceledikten sonra, dairenin bozma kararını uygun görürse, mahkemenin ısrar kararını bozar ve söz konusu kararı ortadan kaldırır. Israr kararı ortadan kalkan Mahkeme, bozma kararına uymak zorundadır. Bozma üzerine verilen vergi mahkemesi kararının temyizi halinde ise inceleme, kararın daire kararına uygunluğu yönünden olacaktır. Bu incelemeyi yapmaya yetkili merci de Vergi Dava Daireleri Kurulu değil ilk bozma kararını veren dava dairesidir.

Bu nedenle, ısrar niteliğinde bulunmayan kararı temyizen incelemek üzere dosyanın ilgili dava dairesine gönderilmesi gerekmektedir.

Esas Yönünden:

Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine vergi mahkemelerince verilen kararlara karşı yapılan temyiz başvuruları, bozma esaslarına uygunluk yönünden incelenebilecek olup temyiz istemine konu kararın Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararındaki esaslar doğrultusunda verildiği anlaşıldığından dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri bozma esaslarına uygunluk yönünden kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

X - KARŞI OY

Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine verilen … Vergi Mahkemesinin, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine vergi mahkemelerince verilen kararlara karşı yapılan temyiz başvuruları, bozma esaslarına uygunluk yönünden incelenebilecek olup temyiz istemine konu kararın Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun bozma kararındaki esaslar doğrultusunda verildiği anlaşıldığından dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri usul ve hukuka uygun olan kararın bozma esaslarına uygunluk yönünden bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Kararın, cezalı tarhiyatın kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz iddialarının, evvelce bu konuda yapılmış bir temyiz incelemesi ve verilmiş bir ısrar hükmü bulunmadığından Kurulumuzca değil, ilk derece yargı yerlerince verilen kararları temyizen incelemekle görevli vergi dava dairesince incelenmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, davalının ... Vergi Mahkemesinin, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yönelik temyiz isteminin bozma kararına uygunluk yönünden reddi ile cezalı tarhiyatın kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasının hukuka uygunluğu konusunda yapılması gereken temyiz incelemesinin sonuçlandırılması için dosyanın Danıştay Dördüncü Dairesine gönderilmesi gerektiği oyuyla karara katılmıyoruz.