Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2019/1577 K.2020/1147

Dava konusu istem: Davacı adına, defter ve belgelerini incelemeye ibraz etmediğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2009 yılının Eylül dönemi için re'sen salınan katma değer vergisi ile verginin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

Van Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından, Van depremi ile ilgili, mücbir sebep hali ilanına ilişkin olarak yayımlanan 24/10/2011 tarihli basın bülteniyle Van Depreminin ağır bir afet olduğu kabul edilmekle birlikte vergisel ödevlerin tamamına ilişkin olarak mücbir sebep hali ilan edilmemiştir. Söz konusu afetin, yerine getirilmesine engel teşkil ettiği vergisel ödevler, beyanname ve bildirim verme ödevleri olarak belirlenmiş ve bu vergisel ödevlere ilişkin sürelerle bir kısım vergilerin ödeme sürelerinin uzadığı kabul edilmiştir. Bu nedenle, yasal defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmesine dair ödevin mücbir sebep hali kapsamında bulunmadığı açıktır.

Davacı tarafından, defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmesine dair yazıya karşı verilen dilekçe ile mücbir sebep hali devam ettikçe defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmeyeceğinin belirtildiği ve verilen süre içerisinde de bunların incelemeye ibraz edilmediği anlaşılmaktadır.

Davacı, Van Depremi nedeniyle bahsi geçen ödevi yerine getiremediğini iddia etmekte ise de Van Depreminin 23/10/2011 tarihinde gerçekleştiği ve defter ve belgelerin incelemeye ibrazının aradan uzun bir süre geçtikten sonra, davacıya 18/04/2014 tarihinde tebliğ edilen yazı ile istenildiği dikkate alındığında, depremin, dava konusu tarhiyata sebebiyet veren ibraz ödevinin yerine getirilmesine engel teşkil eden bir mücbir sebep hali olduğunun kabulü mümkün değildir.

Sonuç olarak, mücbir sebep ispat edilmeksizin defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesi nedeniyle salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Vergi Mahkemesi bu gerekçeyle davayı reddetmiştir.

Davacının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 05/04/2018 tarih ve E:2016/8378, K:2018/2129 sayılı kararı:

Vergi Mahkemesi kararının, katma değer vergisi ve bir kat vergi ziyaı cezasına ilişkin hüküm fıkrasının dayandığı hukuki sebepler ve gerekçesi uygun görülmüş olup ileri sürülen iddialar temyize konu kararın bu hususlara ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.

Ancak dava konusu uyuşmazlığın özelliği ve matrahın davacının katma değer vergisi beyannamelerinde yer alan indirimlerin reddi suretiyle tespit edildiği dikkate alındığında vergi ziyaı cezasının vergi aslının bir katı oranında uygulanması gerekmektedir.

Daire, bu gerekçeyle Vergi Mahkemesi kararının, tarh edilen katma değer vergileri ile vergilerin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezası yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz istemini reddetmiş; vergi ziyaı cezasının bir katını aşan kısmına ilişkin hüküm fıkrasını bozmuştur. Ayrıca Daire, 25/12/2018 tarihli ve E:2018/7945, K:2018/11412 sayılı kararıyla davalının karar düzeltme istemini reddetmiştir.

… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:

Davacıya ait yasal defter ve belgelerin varlığı noter tasdik kayıtları ile sabit olduğundan 213 sayılı Kanun'un 359. maddesi uyarınca gizleme fiiliyle sebebiyet verilen vergi ziyaı nedeniyle cezanın verginin üç katı tutarında kesilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Vergi Mahkemesi ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeye ek olarak bu gerekçe ile bozulan hüküm fıkrası yönünden ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Van ilinde gerçekleşen 23/10/2011 tarihli deprem sebebiyle uygulanan ve uzunca bir süre devam eden mücbir sebep halinin göz ardı edildiği, 213 sayılı Kanun'un 373. maddesinde yer verilen kurala aykırı biçimde kesilen vergi ziyaı cezasının hukuka uygun olmadığı, yasal defter ve belgelerin muhasebecisinde bulunduğu, yaşanan deprem nedeniyle muhasebecinin faaliyet gösterdiği binanın ağır hasar gördüğü, bu nedenle yasal defterlerinin kullanılamaz hale geldiği dolayısıyla yaşanan depremin malum olmasına karşın vergi ve cezaya karşı açılan davanın reddi yolundaki kararın hukuka uygun düşmediği belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : 2009 yılına ilişkin yasal defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesi nedeniyle adına katma değer vergisi tarh edilen ve bu verginin üç katı tutarında vergi ziyaı cezası kesilen davacı, 2009 yılına ilişkin defter ve belgelerini mahkemeye sunabileceğini beyan etmediği dolayısıyla Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 08/02/2019 tarih ve E:2013/3, K:2019/1 sayılı kararında yer verilen durumun, somut olayda gerçekleşmediği görüldüğünden, temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan ısrar kararı, aynı hukuksal nedenler ve gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir.

X - KARŞI OY

Temyiz isteminin kabulü ile ısrar kararının Danıştay Dokuzuncu Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyorum.