Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2021/1665 K.2022/991

Dava konusu istem: Hakkında vergi incelemesi başlatıldıktan sonra takdire sevk edilen davacı adına, takdir komisyonunca henüz matrah takdir edilmeden inceleme tamamlanarak vergi tekniği raporu düzenlenmesi üzerine anılan rapordaki tespitler esas alınmak suretiyle verilen takdir komisyonu kararına istinaden beş yıllık tarh zamanaşımı süresinden sonra tebliğ edilen vergi ve ceza ihbarnameleriyle re'sen tarh edilen 2009 yılına ait gelir vergisi, verginin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezası ile aynı yılın Ocak-Mart, Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül dönemlerine ait aslı aranmayan geçici vergiler üzerinden üç kat kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

Sadece vergi ziyaı cezalarının dava konusu edildiğini kabul eden ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararı:

Davacı tarafından olayda tahsil zamanaşımının bulunduğu iddia edilmiştir. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesinin ikinci fıkrasında, vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımı süresinin durduracağı, komisyon kararının idareye tevdii üzerine duran sürenin işlemeye devam edeceği, takdir komisyonunda geçen sürenin bir yıldan fazla olamayacağı belirtilmiştir.

Olayda, ihtilaf konusu alacağın doğduğu 2009 yılını takip eden 2010 yılının başından itibaren başlayan beş yıllık zamanaşımı süresinin takdire sevkin yapıldığı 22/12/2014 tarihinde durduğu, takdir komisyonu kararının davalı idareye tevdii ile duran sürenin kaldığı yerden işlemeye devam ettiği ve ihbarnamelerin 23/11/2015 tarihinde davacıya tebliğ edildiği dikkate alındığında dava konusu cezaların zamanaşımına uğramadığı sonucuna varılmıştır.

Mahkeme bu gerekçeye de yer vererek esasını incelemek suretiyle davayı reddetmiştir.

2009 yılına ait gelir vergisi, verginin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezası ile aynı yılın Ocak-Mart, Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül dönemlerine ait aslı aranmayan geçici vergiler üzerinden üç kat kesilen vergi ziyaı cezalarının dava konusu edildiğini kabul eden ve davacının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 14/10/2019 tarih ve E:2016/17411, K:2019/4660 sayılı kararı:

Vergi Usul Kanunu'nun 113. maddesinde tarh zamanaşımı, süre geçmesi nedeniyle vergi alacağının kalkması şeklinde tanımlanmış olup 114. maddenin birinci fıkrasında bu süre, vergi alacağının doğduğu yılı izleyen yıl başından başlayarak beş yıl olarak belirlenmişse de ikinci fıkradaki matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulmasını zamanaşımını durduran bir neden olarak düzenleyen kural, Anayasa Mahkemesinin 15/10/2009 tarih ve E:2006/124, K:2009/146 sayılı kararıyla iptal edilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin bu kararı karşısında, dava konusu tarhiyat yönünden takdir komisyonunda geçen sürenin zamanaşımını durduracağının kabulüne olanak bulunmamaktadır.

2009 yılına ilişkin vergi ve ceza ihbarnamelerinin beş yıllık tarh zamanaşımı süresi dolduktan sonra 23/11/2015 tarihinde davacıya tebliğ edilmesi nedeniyle tarhiyatın zamanaşımı nedeniyle kaldırılması gerektiğinden, aksi yönde verilen mahkeme kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuş; davalının karar düzeltme istemini ise reddetmiştir.

...Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:

Mahkeme, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararda yeterli gerekçe bulunmadığı, cezalı tarhiyatın dayanağının takdir komisyonu kararı değil vergi tekniği raporu olduğu, dolayısıyla takdire sevkin zamanaşımını süresini durdurmayacağı, vergiyi doğuran olayın 2007 ve 2008 yıllarında gerçekleştiği, zamanaşımı süresinin bu yılları takip eden yılın başından itibaren başlatılması gerektiği dikkate alındığında cezalı tarhiyatların zamanmaşımına uğradığının kabulü gerektiği, hem vergilere hem de cezalara karşı dava açıldığı, sadece tanık beyanları dikkate alınarak düzenlenen vergi tekniği raporunun eksik incelemeye dayandığı, tefecilik suçunun maddi ve manevi unsurlarının oluşmadığı, yeterli inceleme yapılmaksızın karar verildiği belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Faiz karşılığında borç para verdiği tespit edilen davacı adına yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, vergiyi doğuran olayın ikraz işleminin yapıldığı anda gerçekleştiği, davacının tarh zamanaşımı süresi geçmeden önce takdire sevk edilmesi nedeniyle zamanaşımı süresinin durduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin ısrar hükmü yönünden reddi ile işin esası yönünden temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Danıştay Dokuzuncu Dairesine gönderilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyize konu mahkeme kararının ısrar hükmü aynı hukuksal nedenler ve gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın değinilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek durumda görülmemiştir. Vergi mahkemesi kararı, dava konusu vergi ve cezaların zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle bozulduğundan, uyuşmazlığın esasına ilişkin temyiz incelemesi yapılmamış olup bu incelemenin Kurulumuzca değil, söz konusu kararları temyizen incelemekle görevli vergi dava dairesince yapılması gerekmektedir.

X - KARŞI OY

Vergi incelemesine imkân tanımak amacıyla davacının takdir komisyonuna sevk edilmesi zamanaşımı süresini durdurmayacağından, zamanaşımı süresinin dolduğu tarihten sonra tebliğ edilen ihbarnameler içeriği vergi ve cezalarda hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Bu nedenle, uyuşmazlığın esası incelenmek suretiyle davanın reddi yolunda verilen ısrar kararının bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.