Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2023/802 K.2025/251

Dava konusu istem: Davacı adına, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan ve giderlerinin bir kısmının indiriminin mümkün olmadığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2010 yılının tüm dönemleri için re'sen tarh edilen geçici vergiler ile vergilerin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada, ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiştir.

Bu durumda, geçici vergiler üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka aykırılık, mahsup dönemi geçen geçici vergilerde ise hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Vergi mahkemesi bu gerekçeyle geçici vergileri kaldırmış; bunlar üzerinden kesilen vergi ziyaı cezaları yönünden davayı reddetmiştir.

Tarafların istinaf istemlerini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Davalının istinaf istemi yönünden yapılan inceleme:

Davalı tarafından ileri sürülen iddialar, vergi mahkemesi kararının davanın kısmen kabulüne ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Davacının istinaf istemi yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davanın reddi yolundaki vergi mahkemesi kararı, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla kaldırılarak davanın kabulüne karar verildiğinden, geçici vergiler üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarında da hukuka uygunluk görülmemiştir.

Karar sonucu:

Bölge idare mahkemesi bu gerekçeyle davacının istinaf istemini kabul ederek vergi mahkemesi kararının davanın kısmen reddine dair hüküm fıkrasını kaldırmış, bu yönden davanın kabulüne karar vermiş; davalının istinaf istemini ise reddetmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 11/04/2022 tarih ve E:2018/1739, K:2022/2431 sayılı kararı:

Bölge idare mahkemesi kararının, davalının istinaf isteminin reddine dair hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz isteminin incelenmesi:

Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 120. maddesinin (4) numaralı fıkrasında, yapılan incelemeler sonucunda geçmiş dönemlere ait geçici verginin %10’u aşan tutarda eksik beyan edildiğinin tespiti halinde bu kısım için re’sen veya ikmalen geçici vergi tarh edileceği, mahsup süresi geçtikten sonra kesinleşen geçici vergilerin terkin edileceği, ancak gecikme faizi ve cezanın tahsil edileceği hükme bağlandığından, mahsup süresi geçtikten sonra kesinleşen dava konusu geçici vergi aslının terkini gerekmektedir.

Bu durumda, mahsup dönemi geçmiş olması sebebiyle geçici vergilerin aranmaması gerektiğinden, söz konusu hüküm fıkrasında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bölge idare mahkemesi kararının, geçici vergiler üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılmasına dair hüküm fıkrasına yöneltilen temyiz isteminin incelenmesi:

Davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davanın reddi yolundaki vergi mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulü yolunda verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, Danıştay Dördüncü Dairesinin 11/04/2022 tarih ve E:2018/1740, K:2022/2441 sayılı kararıyla, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmı yönünden bozulduğundan, bölge idare mahkemesince bu husus gözetilerek yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

Karar sonucu:

Daire bu gerekçeyle davalının temyiz istemini kısmen kabul ederek bölge idare mahkemesi kararının, geçici vergiler üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasını bozmuş; diğer yönlerden temyiz istemini reddetmiştir.

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:

Davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada, cezalı tarhiyatın, giderlerin bir kısmının indiriminin mümkün olmadığından bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmının kaldırılmasına dair bölge idare mahkemesi kararı hüküm fıkrası, Danıştay Dördüncü Dairesinin 11/04/2022 tarih ve E:2018/1740, K:2022/2441 sayılı kararıyla onandığından, geçici vergiler üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarının anılan matrah kaleminden kaynaklanan kısmında da hukuka uygunluk görülmemiştir.

Diğer taraftan, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmının kaldırılması yolunda ısrar kararı verildiğinden, geçici vergiler üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarının bu matrah kaleminden kaynaklanan kısmında da hukuka uygunluk görülmemiştir.

Bölge idare mahkemesi, bu gerekçeyle bozulan hüküm fırkası yönünden ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Israr kararının hukuka aykırı olduğu belirtilerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmı yönünden, 6552 sayılı Kanun'un 74. maddesi kapsamında 31/12/2013 tarihine kadar olan kasa beyanlarını düzelterek buna ilişkin olarak tahakkuk ettirilen vergiyi de ödeyen davacı adına 2010 yılı için cezalı tarhiyat yapılmasında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle ısrar kararı verilmiştir.

Temyiz istemine konu ısrar kararının, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmının, kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada verilen ısrar kararına atıfla verilmiş olması nedeniyle bu uyuşmazlık bakımından da yukarıda belirtilen gerekçe bağlamında bir değerlendirme yapılması gerekmektedir.

Davacı şirket hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu eki 05/10/2015 tarihli vergi inceleme tutanağında şirket temsilcisinin konu ile ilgili ifadesinde, inceleme konusu yapılan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı ile ilgili olarak 6552 sayılı Kanun'un 74. maddesi kapsamında kasa düzeltmesinde bulunulduğu, bu maddeden faydalanılarak 1.159,880,00 TL kasa düzeltmesi yapıldığı, tahakkuk eden verginin de ödendiği beyan edilmiştir. Anılan tutanağın 9. maddesinde de, davacı şirketin 09/12/2014 tarihinde 6552 sayılı Kanun kapsamında, "Kasada Yer Aldığı Halde İşletmede Mevcut Olmayan Kasa Mevcudu ve Ortaklardan Alacakların Beyanına" ilişkin bilgilere yer verilmiştir.

Tutanağın 9. maddesinde yer alan bilgilerin incelenmesinden, davacının 01/01/2014-31/12/2014 dönemine ilişkin olarak 6552 sayılı Kanun'dan yararlanarak 1.159,880 TL kasa düzeltmesi yaptığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava konusu cezalı tarhiyatların 2010 yılına ilişkin olduğu dikkate alındığında, davacının 2010 yılına ilişkin olarak 6552 sayılı Kanun'un anılan maddesinden yararlanıp yararlanmadığı, 2014 yılında yapılan kasa düzeltmesinin 2010 yılını da kapsayıp kapsamadığının ilgili mevzuat bağlamında yeniden değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup dilekçede ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

X - KARŞI OY

Davacı adına aynı nedenlere istinaden re'sen tarh edilen ve dava konusu cezalı tarhiyatların matrahı yönünden bağlı olduğu kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmı yönünden, 6552 sayılı Kanun'un 74. maddesi kapsamında 31/12/2013 tarihine kadar olan kasa beyanlarını düzelterek buna ilişkin olarak tahakkuk ettirilen vergiyi de ödeyen davacı adına 2010 yılı için cezalı tarhiyat yapılmasında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle ısrar kararı verilmiştir.

Temyiz istemine konu ısrar kararının, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmının, kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada verilen ısrar kararına atıfla verilmiş olması nedeniyle bu uyuşmazlık bakımından da yukarıda belirtilen gerekçe bağlamında bir değerlendirme yapılması gerekmektedir.

Davacı şirket hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu eki 05/10/2015 tarihli vergi inceleme tutanağında şirket temsilcisinin konu ile ilgili ifadesinde, inceleme konusu yapılan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı ile ilgili olarak 6552 sayılı Kanun'un 74. maddesi kapsamında kasa düzeltmesinde bulunulduğu, bu maddeden faydalanılarak 1.159,880,00 TL kasa düzeltmesi yapıldığı, tahakkuk eden verginin de ödendiği beyan edilmiştir. Anılan tutanağın 9. maddesinde de, davacı şirketin 09/12/2014 tarihinde 6552 sayılı Kanun kapsamında, "Kasada Yer Aldığı Halde İşletmede Mevcut Olmayan Kasa Mevcudu ve Ortaklardan Alacakların Beyanına" ilişkin bilgilere yer verilmiştir.

Tutanağın 9. maddesinde yer alan bilgilerin incelenmesinden, davacının 01/01/2014-31/12/2014 dönemine ilişkin olarak 6552 sayılı Kanun'dan yararlanarak 1.159,880 TL kasa düzeltmesi yaptığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava konusu cezalı tarhiyatların 2010 yılına ilişkin olduğu dikkate alındığında, davacının 2010 yılına ilişkin olarak 6552 sayılı Kanun'un anılan maddesinden yararlanıp yararlanmadığı, 2014 yılında yapılan kasa düzeltmesinin 2010 yılını da kapsayıp kapsamadığının ilgili mevzuat bağlamında yeniden değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının, cezalı tarhiyatın, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle hesaplanan matrah farkına isabet eden kısmının bozulması gerektiği oyu ile bu yönden karara katılmıyoruz.