HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU · NO. 6100
HMK 108. Madde: İnşaî (Yenilik Doğuran) Dava
HMK 108. madde nedir?
HMK 108, inşaî davayı (yenilik doğuran dava) düzenler. İnşaî dava yoluyla mahkemeden; yeni bir hukuki durum yaratılması veya mevcut bir hukuki durumun içeriğinin değiştirilmesi yahut onun ortadan kaldırılması talep edilir.
Örnekleri
Boşanma davası (evlilik ilişkisini ortadan kaldırır), ortaklığın giderilmesi davası, babalık davası gibi davalar inşaî davadır: mahkeme kararıyla hukuki durum değişir.
Özellikleri
- Bir inşaî hakkın dava yoluyla kullanılmasının zorunlu olduğu hâllerde inşaî dava açılır,
- Kanunlarda aksi belirtilmedikçe, inşaî hükümler geçmişe etkili değildir; yeni hukuki durum kural olarak kararın kesinleşmesiyle ileriye dönük olarak doğar.
Eda davasından (HMK 105) ve tespit davasından (HMK 106) farkı, kararla birlikte yeni bir hukuki durumun doğması/değişmesidir.
Resmi kaynak: Madde metni
Sık Sorulan Sorular
HMK 108 uyarınca inşaî dava, mahkemeden yeni bir hukuki durum yaratılmasının, mevcut bir durumun değiştirilmesinin veya ortadan kaldırılmasının istendiği davadır. Boşanma ve ortaklığın giderilmesi davaları inşaî davaya örnektir.
Kural olarak hayır. Kanunlarda aksi belirtilmedikçe inşaî hükümler geçmişe etkili değildir; yeni hukuki durum kural olarak kararın kesinleşmesiyle ileriye dönük olarak doğar.
Bu maddeyle ilgili hukuki destek mi arıyorsunuz?
Somut olayınızı değerlendirmek, savunma veya dava stratejisi için büromuzla iletişime geçin.