İçeriğe geç
AC

HMK 22. Madde: Yetkili Mahkemenin Belirlenmesi (Merci Tayini)

Yetkili mahkemenin davaya bakmasına engel bulunması veya iki mahkeme arasında yargı çevresi sınırlarında tereddüt çıkması hâlinde yetkili mahkeme; ilk derece için bölge adliye mahkemesince, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtayca belirlenir.

HMK 22. madde nedir?

HMK 22, uygulamada "merci tayini" olarak bilinen, yetkili mahkemenin üst merci tarafından belirlenmesi hâllerini düzenler. Bu, olağan yetki kurallarının (HMK 6) işletilemediği istisnai durumlarda başvurulan bir yoldur.

Hangi hâllerde başvurulur?

  • Yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına herhangi bir engel bulunması,
  • İki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırlarının belirlenmesinde tereddüt ortaya çıkması.

Bu hâllerde yetkili mahkemenin tayininde; ilk derece mahkemeleri için bölge adliye mahkemelerine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur.

Çelişkili kararların çözümü

İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse, görevli veya yetkili mahkeme; ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir. Böylece bir davanın iki mahkemenin de kendini yetkisiz sayması nedeniyle sahipsiz kalması önlenir.

Resmi kaynak: Madde metni

Sık Sorulan Sorular

Merci tayini (yetkili mahkemenin tayini) nedir?

HMK 22 uyarınca yetkili mahkemenin davaya bakmasına engel bulunması veya iki mahkeme arasında yargı çevresi sınırlarında tereddüt çıkması hâlinde yetkili mahkemenin üst merci tarafından belirlenmesidir; ilk derece için bölge adliye mahkemesine, bölge adliye mahkemeleri için Yargıtaya başvurulur.

İki mahkeme de kendini yetkisiz görürse ne olur?

HMK 22 uyarınca iki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin verdikleri kararlar kanun yoluna gidilmeksizin kesinleşirse, görevli/yetkili mahkeme ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.

Emsal Kararlar

Bu madde için emsal karar özeti henüz eklenmedi.