HMK 290. madde nedir?
HMK 290, keşfin nasıl yapılacağını düzenler. Keşif, hâkimin uyuşmazlık konusu hakkında bizzat duyu organları yardımıyla inceleme yaparak bilgi edinmesidir. Maddeye göre keşfin yeri, kapsamı ve zamanı mahkeme tarafından tespit edilir.
Nasıl yapılır?
- Keşif, taraflar hazır iseler huzurlarında, aksi takdirde yokluklarında yapılır,
- Mahkeme, keşif sırasında tanık ve bilirkişi dinleyebilir,
- Keşif sırasında yapılan tüm işlemleri ve beyanları içeren bir tutanak düzenlenir; hâkimin gözlemleri de tutanağa yazılır, plan, çizim ve fotoğraf gibi belgeler tutanağa eklenir,
- Mahkeme, bir olayın nasıl geçmiş olabileceğini tespit için temsili uygulama da yaptırabilir.
Ne işe yarar?
Keşif, özellikle taşınmaz uyuşmazlıklarında, hasar tespitinde veya bir yerin durumunun anlaşılması gereken hâllerde hâkime doğrudan gözlem imkânı verir. Keşif sırasında gerektiğinde bilirkişiye başvurulur (HMK 266) ve tanık (HMK 240) dinlenebilir. Keşif bulguları ispat yükü (HMK 190) çerçevesinde değerlendirilir.