HMK 388. madde nedir?
HMK 388, çekişmesiz yargı kararlarının niteliğini belirler. Çekişmesiz yargı, ilgililer arasında bir uyuşmazlığın bulunmadığı ya da bir hakkın ileri sürülemediği veya hâkimin resen harekete geçtiği işlere ilişkin yargı faaliyetidir. Maddeye göre kanunda aksine hüküm bulunmayan hâllerde, çekişmesiz yargı kararları maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmez.
Ne anlama gelir?
- Çekişmesiz yargı kararları, kural olarak maddi anlamda kesin hüküm oluşturmaz,
- Bu nedenle, koşulları varsa aynı konuda yeniden karar alınması ya da durumun değişmesi hâlinde farklı bir karar verilmesi mümkün olabilir,
- Ancak kanunda aksine bir düzenleme bulunuyorsa, o hükme göre çekişmesiz yargı kararı kesin hüküm etkisi taşıyabilir.
Çekişmeli yargıdan farkı
Çekişmeli (klasik) davalarda verilen ve kesinleşen hükümler maddi anlamda kesin hüküm (HMK 303) etkisi doğurur; aynı taraflar arasında aynı konuda yeniden dava açılamaz. Çekişmesiz yargı işleri ise (niteliğine uygun düştüğü ölçüde) basit yargılama usulüne (HMK 316) tabidir ve kural olarak bu güçlü kesin hüküm etkisinden yoksundur.