Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/168 K.2023/456

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde ve 19/04/2023 tarihli dilekçesinde; sahibi bulunduğu ...Ltd.

Şti ni 27/12/2002 tarihinde kurduğunu, karar defterini de ilk olarak 27/12/2002 tarihinde Adana 11.Noterliğince tasdik ettirdiğini, ilk müdürlük süresinin 10.yılına seçildiğinde müdürlük süresinin 27/12/2012 tarihinde bittiğini tekrar müdürlük süresinin 29/01/2013 tarihinde yine 10 yıllığına uzattığını, yine müdürlük süresinin 29/01/2023 tarihinde yine bittiğinde uzatmak için muhasebecisine başvuru yaptığında karar defterinin kaybolduğunu öğrendiğini,

kaybolması ile ilgili 01/01/2018 tarihinde muhasebecisi ...'in rahatsızlığından dolayı sürekli hastanede olması ve yerine bakacak elamanı olmadığından muhasebeci değiştirmek zorunda kaldığını ve 01/01/2018 tarihinde yeni muhasebecisi ...'le anlaşıp eski muhasebecisi ...'den fatura maliye evrakları (kuruluş sözleşmesi,

imza sirküleri ve mali defterler olan yevmiye, kebir, envanter defterlerini alıp yeni muhasebeci ...e verdiğini, karar defterinin ihç akılına gelmediğini, eski ve yeni muhasebecinin de kendisine bilgi vermediğinden karar defterenin orada kaldığını daha sonra da eski muhasebeci ...'in 2020 yılında vefat ettiğinden dolayı muhasebe bürosunun dağıldığını ve kalan bütün evrakları da kağıtçıya verdiğini, bu sebeplerden dolayı karar defterlerinin kaybolduğunu, 2023 şubat ayında imza yetkilerinin bittiğinden dolayı gerekli karar defterlerini çıkarabilmeleri için karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Adana Ticaret Sicil Müdürlüğün'den ticaret sicil dosyası celp edilerek dosya içerisine alınmıştır. Dava, 6102 sayılı TTK 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7.maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.'' hükmü düzenlenmiştir. 6102 sayılı TTK 82/7. maddesinde zayi sebepleri tahdidi olarak sayılmamıştır.

Diğer bir deyişle; maddede geçen "yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi" denilmek suretiyle bu gibi olayların benzerlerinin de bu kapsama girebileceği anlatılmaktadır. Bu meyanda, tacirin elinde olmayan benzer olaylarda maddenin kapsamı içindedir.

Ancak, hangi olaya dayandırılsa dayandırılsın zayi iddiasının samimi ve inandırıcı olması, hayatın mutad cereyanına açıkça aykırı düşmemesi gerekir (Yargıtay 11.HD'nin 2016/6084 Esas-2018/155 Karar sayılı ve 10/01/2018 günlü kararı).

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davacı şirkete ait karar defterinin kaybolduğundan bahisle zayi belgesi talep edilmiş ise de, zayi belgesi verilme koşullarını düzenleyen 6102 sayılı TTK'nın 82/7.maddesinde tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zıyaı halinde kanunda belirtilen süresinde talebi üzerine tacire bu konuda belge verilebileceği, kanunda belirtilen nedenlerin sınırlı olmayıp tacirin elinde olmayan benzer olayları da kapsadığı,

ancak Yargıtay'ın yerleşik kararlarında belirtildiği üzere hangi olaya dayandırılsa dayandırılsın zayi iddiasının samimi ve inandırıcı olması, hayatın mutad cereyanına açıkça aykırı düşmemesi gerektiği, davacı şirketin basiretli bir tacir olarak muhafaza etmekle yükümlü olduğu, dava konusu talebe konu defterlerin ne şekilde kaybedildiğinin kesin olarak tespit edilemediği,

davacı şirketin muhasebecisi ...'in rahatsızlığından dolayı sürekli hastanede olması ve yerine bakacak elamanı olmadığından muhasebeci değiştirmek zorunda kalması ve 01/01/2018 tarihinde yeni muhasebecisi ...'le anlaşıp eski muhasebecisi ...'den fatura maliye evrakları, kuruluş sözleşmesi, imza sirküleri ve mali defterler olan yevmiye, kebir, envanter defterlerini alıp yeni muhasebeci ...e verdiği, karar defterinin hiç akılına gelmediği, eski ve yeni muhasebecinin de kendisine bilgi vermediğinden karar defterenin orada kaldığı,

daha sonra da eski muhasebeci ...'in 2020 yılında vefat ettiğinden dolayı muhasebe bürosunun dağıldığı ve kalan bütün evrakları da kağıtçıya verdiği, bu sebeplerden dolayı karar defterlerinin kaybolduğu sebebine dayanılarak zayi belgesi talep edilmiş ise de, davacı vekilinin beyanında bahsi geçen olayların 6102 sayılı TTK'nın 82/7.maddesinde sayılan ve benzeri olaylardan olmadığı, dosya kapsamına yansıyan hiç bir müracaatın bulunmadığı, dolayısıyla davacı tarafın saklamakla yükümlü oldukları ticari defter ve belgeleri muhafaza etme konusunda basiretli tacir gibi hareket etmediği,

sonuç olarak davacı tarafın iddiasının hayatın olağan akışına uygun düşmediği, bu itibarla söz konusu iddianın samimi ve inandırıcı olmadığı kabul edilerek davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...