Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/791 K.2023/252

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili acentenin düzenlediği, ... Sigorta A.Ş'ye ait 13/07/2015 - 13/07/2016 başlangıç ve bitiş tarihli genişletilmiş otobüs kasko poliçesinin 17.000,03 TL tutarındaki prim borcunun davalı sigortalı ... tarafından ödenmediğini, prim borcunun tahsili için Adana 7. İcra Dairesinin 2017/... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe haksız olarak itiraz edildiğini ve icra takibinin durduğunu belirterek itirazın iptaline, %20 oranından az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı ve vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki savunmalarında özetle; yetki itirazında bulunduklarını, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, poliçe bedelinin ... Şti. çalışanlarından birisine elden ödendiğini, kendisinden ikinci kez ödeme talep edildiğini, ikinci ödemeyi kabul etmeyip poliçenin iptal edilmesini söylemesine rağmen icra takibi yapıldığını, davacının kötü niyetli olduğunu belirterek davanın reddine, %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava İİK'nun 67.maddesi gereğince açılan ve sigorta poliçesinden kaynaklanan itirazın iptali davası olup deliller bu çerçevede toplanarak değerlendirilmiştir.

Adana 7. İcra Dairesi 2017/... esas sayılı dosyasında, davacı alacaklı ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti., borçlu davalı ... hakkında, ... numaralı poliçenin pirim borçlarından dolayı 27/09/2017 tarihinde 17.003,00 TL asıl alacak, 3.383,36 TL 13/07/2015-27/09/2017 tarihler arasında işleyen yasal faiz olmak üzere toplam 20.386,36 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatmıştır. Borçlu davalının süresinde yaptığı itiraz üzerine icra takibi durmuştur. Davalı itirazında; ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti.'yi bilmediğini, aracın kaskosunu ... isimli bir şahıs aracılığıyla yaptığını, poliçenin tanziminden yaklaşık 20 gün sonra bu şahsı arayarak işlerinin bozulduğunu, otobüsün bu dönemde çalışmayacağını söyleyerek poliçenin iptalini istediğini belirtmiştir.

Davalı ... ... plakalı otobüsünü 13/07/2015-13/07/2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... Sigorta A.Ş'ye, genişletilmiş otobüs kasko poliçesi ile sigortalatmıştır. ... numaralı sigorta poliçesi davacı ... Şti. tarafından düzenlenmiştir. Toplam prim 17.000,03 TL'dir. 4.250,03 TL tutarındaki ilk taksitin poliçe tanzimi ile birlikte, kalan tutarın ise birer ay arayla 2.555,00'er TL olarak taksitler halinde ödenmesi gerekmektedir.

Dava dışı ... Sigorta A.Ş'nin 03/10/2019 tarihli yazı cevabında; davacı şirketin prim tahsil etmeye yetkili acente olduğu, sorulan poliçeye ilişkin prim borcunun, davacının o dönem ... Sigorta A.Ş'den alacağı bulunması nedeniyle bu alacağa mahsup edildiği, bu nedenle şirkete ödenmediği bildirilmiştir. 12/01/2022 tarihli yazı cevabında ise; prim alacağı ile ilgili herhangi bir temlikname bulunmadığı belirtilmiştir.

Mahkememizce bilirkişi olarak görevlendirilen sigorta uzmanı bilirkişi ... 18/03/2020 tarihli raporunda özetle; prim alacağının ... Sigorta A.Ş tarafından davacıya temlik edilmemiş olması ihtimalinde davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, davalı tarafından prim borçlarının ödendiği konusunda belge ibraz edilmediğini, ... nolu poliçeden dolayı prim borcunun 17.000,03 TL olduğunu, sigortalının icra takibinden önce temerrüte düşürülmediğini, bu nedenle takipten önceki işlemiş faiz alacağının bulunmadığını beyan etmiştir.

Gerek davalının ödeme iddiasının, gerekse poliçeye ait prim tutarının davacı acente tarafından ... Sigorta A.Ş'ne ödendiği yada o dönemdeki alacaklardan mahsup edildiği iddialarının araştırılması için davacı acente ile dava dışı ... Sigorta A.Ş'nin ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili 10/03/2022 tarihli dilekçesinde; müvekkilinin A Acente olarak çalıştığını, bu nedenle açık poliçe kesme yetkisi bulunduğunu, dava konusu poliçenin de açık düzenlendiğini, müvekkili ile ...

Sigorta A.Ş. arasındaki tahsilat sisteminde, ilk taksitin %25 olarak peşin, kalan tutarın 5 ay taksitle ödendiğini, her ay biriken komisyon tutarlarına göre mahsuplaşıldığını, bakiye kaldığında sistemden hesapların kapatıldığını, açık olan poliçelerin acente tarafından düzenli bir şekilde kapatıldığını, aksi taktirde sistemin yeni bir poliçe kesilmesine izin vermediğini, bu nedenle poliçenin priminin müvekkili tarafından ödendiğini, davalının ödeme yapacağını beyan etmesine rağmen prim borçlarını ödemediğini, ayrıca otobüsteki bir hasardan dolayı davalıya tazminat ödendiğini,

şirket defterlerinde açık hesap ile çalışıldığından defterler ile sonuca gidilemeyeceğini belirterek müvekkilinin ... Sigortaya yaptığı ödemeye ilişkin poliçe ekstresini ibraz etmiş, defterler ibraz edilmemiştir. Bu ekstrede ... Sigorta A.Ş 'nin kaşesi ve imzası bulunmaktadır. Ekstrede ... nolu poliçeye istinaden 17.000,03 TL ödeme yapıldığı görülmektedir.

İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak ... Sigorta A.Ş'nin defterleri incelenmiştir. Mali müşavir bilirkişi ... 25/08/2022 tarihli raporunda; poliçeye konu prim borçlarının davacının o dönemki alacağına mahsup edildiğini, mahsup edilen prim tutarının davacının cari hesabında göründüğünü ve poliçede gösterilen taksit tarihlerinde mahsup işleminin gerçekleştirildiğini, araçta meydana gelen hasar nedeniyle sigortanın 24/02/2016 tarihinde 3.041,00 TL hasar ödemesi yaptığını, sigortacının muhasebe defter kayıtlarına göre poliçe primlerinin davacının alacaklarından mahsup edildiğini, acentenin ve sigortacının defterlerinde yapılan araştırma neticesinde prim alacağının davalı tarafından ödenmediği belirtilmiştir.

Sigortacının gönderdiği hasar dosyasına göre; ... plakalı araçta 09/11/2015 tarihinde meydana gelen hasardan dolayı yapılan başvuru üzerine 11/11/2015 tarihinde hasar dosyası açılmış ve bu hasardan dolayı dava dışı Al Servis Destek Hizmetleri'ne 24/02/2016 tarihinde 3.041,00 TL ödeme yapılmıştır.

Kural olarak, sigorta sözleşmelerinde belirlenen primin alacaklısı rizikoya teminat veren sigorta şirketidir. Ancak acente tarafından prim borçlusundan sigorta prim bedelinin talep edilebilmesi için, sigorta şirketi tarafından acenteye verilmiş prim tahsil etme yetkisinin bulunması gerekmekte olup, bu halde bile acentenin kendi adına olmayıp acentesi bulunduğu şirkete izafeten prim tahsilini talep etmesi gerekmektedir.

Bununla birlikte, sigorta şirketinin prim alacağını acenteye temlik etmesi veya acente tarafından prim borcunun sigorta şirketine ödenmiş olması halinde de acentenin prim tahsil talep etme hakkı mevcuttur. Yani, sigorta primini sigorta şirketine ödeyen acente, kendi adına icra takibi yapabilir ve dava açabilir.

(Yargıtay 11. HD 2015/1736 E.2015/2513 K., 2015/7523 E.2015/9366 K., 2016/1322 E.2016/8897 K.) Somut olayda sigortacı tarafından acenteye verilmiş bir temlikname yoktur. Ancak davaya konu poliçenin prim borçlarının, acentenin sigortacıda ki alacaklarına mahsup edildiği, bu durumda primlerin sigortacıya acente tarafından ödendiği ve davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu kabul edilmiştir.

Davalı ödeme konusunda yazılı bir belge göstermemiş, yemin deliline dayanmış olmasından dolayı yemin teklif etme hakkı hatırlatılmış ve davacıya yemin teklif edilmişitir. Davacı şirket yetkilisi ... duruşmaya katılarak yemin etmiş " davacı ...'ye ait otobüsün sigortasını yaptıklarını, poliçe bedelini ödenmediğini, telefonla da defalarca görüştüklerini ve primlerin ödenmediğini, hatta otobüste meydana gelen küçük bir hasardan dolayı sigortadan tazminat aldıklarını, dava dışı ... A.Ş.'nin, kendisinin komisyon alacaklarından prim bedellerini kestiğini" beyan etmiştir.

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; davalının ... plakalı aracını davacı acente vasıtasıyla ...

Sigorta A.Ş.' ne genişletilmiş otobüs kasko poliçesi ile sigortalattığı, toplam sigorta priminin 17.000,03 TL olduğu, prim borcunun taksitler halinde ödenmesi gerektiği, davalının ödeme emrine itiraz dilekçesinde; "davacı firmayı tanımadığını, sigortayı ... isimli bir şahsa yaptırdığını, poliçenin tanziminden 20 gün kadar sonra işleri bozulduğu için poliçenin iptalini istediğini" beyan ettiği, ödeme iddiasında bulunmadığı, cevap dilekçesinde ise; poliçe bedelini ...

Şti ' nin çalışanına ödediğini, kendisinden ikinci kez ödeme istendiğini beyan ettiği, dosyaya her hangi bir ödeme belgesi ibraz etmediği, davacıya yemin teklif ettiği, davacı şirket yetkilinin yemini eda ederek ödemeyi kabul etmediği, bu durumda ödeme iddiasının ispatlanamadığı, davalının takip tarihinden önce temerrüte düşürülmediği, icra takibine kadar işleyen faiz talebinin yerinde olmadığı anlaşıldığından,

davanın 17.000,00 TL asıl alacak üzerinden kısmen kabulüne, alacağın kabul edilen kısmının likit ve bu kısma yönelik itirazın haksız olduğu gözetilerek davacı lehine %20 oranında inkar tazminatına, davanın reddedilen kısmının faiz alacağına ilişkin olduğu, takip talebinde istenen faiz yönünden alacaklının kötü niyetli olmadığı gözetilerek davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...