Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/866 K.2022/459

Av. ... - .... Av. ... - .....

DAVALI

1- ... - ... VEKİLLERİ : Av. ... - Av. ... - ...

DAVALI

2- ... -... VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR

3- ...- .... 4- ... - ... 5- ...- ... 6- ... - ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 19/01/2018

KARAR TARİHİ : 20/04/2022

YAZIM TARİHİ : ...

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesi ile; ... Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşme gereği, davalı şirketlerin müvekkili davacı adına ve kendi çalışanları ile Koruma ve Güvenlik hizmeti yürüttüğünü, hizmet sözleşmesi gereğince davalı şirketlere bağlı olarak çalışan işçilerden ...'un, iş akdi müvekkil... Genel Müdürlüğü 12/07/2007-08/08/2010 tarihleri arasında ..., 09/08/2010-03/11/2010 tarihleri arasında ...ve Koruma Hiz. Tic. Ltd.

Şti, 04/11/2010-11/07/2012 tarihleri arasında... ve Eğt. Hiz. Ltd. Şti, 12/07/2012-30/07/2013 tarihleri arasında ..., 01/08/2013-26/07/2014 tarihleri arasında ...Hiz. Ltd. Şti, 27/07/2014-31/08/2014 tarihleri arasında ...-1 Güvenlik Koruma Hiz. Ltd.

Şti'de davam ettiğini, ancak ...'un davalı şirketlerde çalıştığı süre ile ilgili olarak müvekkili... aleyhine Adana 4. İş Mahkemesinin 2016/...Esas sayılı dosyasında alacak davası açtığını, yapılan yargılama neticesinde 20/07/2017 tarih ve 2017/... Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verildiği, verilen kararın davacı tarafından Adana 8. İcra Müdürlüğünün 2017/...

Esas sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu ve müvekkili kurum tarafından ilgili icra dosyasına ödeme yapıldığı bildirilerek, ...için 07/09/2017 tarihinde ödenen 35.753,01 TL'nin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... Grup Özel Güvenlik Eğitim Ltd.

Şti vekilinin 02/01/2018 tarihli cevap dilekçesi ile, dava dışı ...isimli işçiyi işe alıp işten çıkaranın davacı kurum olduğunu, bu hususta müvekkili şirketin bir yetkisinin bulunmadığını, bu nedenle işçilik hak ve alacaklarından müvekkili şirketin sorumlu gösterilmesinin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olup açılan davanın reddinin gerektiğini, davacının belirttiği alacak kalemlerinden müvekkili şirketin sorumlu olduğu düşünülse dahi müvekkili şirketin iş mahkemelerindeki yargılama giderleri ve vekalet ücretinden,

aynı zamanda ilamlı takipten kaynaklanan icra vekalet ücretinden ve faizlerinden sorumlu tutulmasının hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek, davanın müvekili şirket yönünden reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı .... Hizm. Ltd.

Şti vekilinin 21/02/2018 tarihli cevap dilekçesi ile, davanın konusunun işçi alacaklarına ilişkin yapılan ödemeden dolayı rücu davası olduğunu, davanın iş mahkemesinde açılması gerektiğini belirterek davanın iş mahkemesine gönderilmesini talep ettiğini, müvekkili firmanın dava dışı işçi ...'un işten çıkarılmasında herhangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle davacının yapmış olduğu ödemelerden müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, davacı tarafın iddia ve taleplerini kabul etmemekle birlikte,

dava dilekçesinde belirtilen davacının ödediği miktarın tamamını davalılardan müşterek olarak talep etmesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı tarafın müvekkilinden talep edebileceği miktarın sadece dava dışı ...'un müvekkili firmada çalıştığı döneme ilişkin olarak kıdem tazminatı ödemeleri olacağını belirterek, davanın reddi ile yargılama harç ve masrafları ile ücreti vekaletin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Adana 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/...esas 2018/... karar sayılı dosyasında verilen görevsizlik kararı ile dava mahkememize tevzi edilerek mahkememizin 2020/... esas sırasına kaydı yapıldı ve incelendi.

Bilirkişi...tarafından düzenlenen 23/08/2021 tarihli bilirkişi raporu ile;

Dava dışı işçi ...' un Asıl İşveren davacı nezdinde Alt İşveren davalılar yanında çalıştığı, dava dışı işçiye mahkeme kararı uyarınca 35.753,01 TL ödeme yapıldığı, iş bu ödemelerin;

...-1 Güvenlik .. LTD ŞTİ' de: Davalının Yıllık İzin Ücreti + İhbar Tazminatı yönünden sorumlu olduğu tutar ve Kıdem tazminat ödemesinden dönemsel olarak sorumlu olduğu tutar toplamı yönünden sorumlu olduğu ve 13.417,77 TL + 323,56 TL = 13.741,33 TL' sinin,

,,, Özel Güvenlik .. LTD ŞTİ' den 8.996,98 TL' sinin,

... ve Koruma .. LTD ŞTİ' den 281,95 TL' sinin,

...Güvenlik .. LTD ŞTİ' den 5.536,60 TL' sinin

... .. LTD ŞTİ' den 3.460,38 TL' sinin,

...Güvenlik .. LID ŞTİ' den 3.235,68 TL' sinin rücuen tazmininin talep edilebileceği kanaatini bildirir rapor düzenlenmiştir.

Bilirkişi...tarafından düzenlenen 28/03/2022 tarihli bilirkişi ek raporu ile;¸rücuen tazminini talep hakkının bulunduğu kanaatini bildirir rapor düzenlenmiştir.

Dava, hizmet alım sözleşmesi gereğince dava dışı işçi için yapılan ödemenin taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalı alt işverenlere rücu talebine ilişkindir.

Adana Asliye hukuk 3. Mahkemesinin 2018/...Esas 2018/... Karar sayılı ilamı verilen görevsizlik kararı sonrasında dosyanın mahkememize tevzi edildiği görüldü.

Adana 4. İş Mahkemesinin 2016/...esas sayılı dosyası, Adana 8. İcra Müdürlüğünün 2017/... esas sayılı dosyası, ... Genel Müdürlüğü tarafından sunulan iş yeri özlük dosyası ve Adana Sgk İl Müdürlüğü tarafından gönderilen sigortalılık tescil ve hizmet kaydı mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay Hukuk 15.Dairesi'nin 31.05.2021 Tarih ve 2021/1521 E.-2021/2333 K.).

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; dava dışı ...'un davalı şirketlerin yüklenici olarak ihale aldıkları dönemlerde çalıştığı, dava dışı işçinin iş akdinin sona erdirildiği, dava dışı işçi tarafından açılan Adana 4. İş Mahkemesinin 2016/...Esas 2017/... Karar sayılı ilamında kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti, fazla çalışma ve genel tatil ücretine karar verildiği, iş mahkemesi ilamının Adana İcra 8. Müdürlüğünün 2017/...

Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiği, davacı tarafından takip dosyasına 07/06/2017 tarihinde 35.753,01-TL ödendiği, yapılan bu ödeme için davalılardan rucüen açılan tazminat davasında iş mahkemesi tarafından verilen kararın Gaziantep B lge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 26/11/2018 Tarih, 2017/...Esas-2018/...Karar Sayılı kesin kararı ile kesinleştiği, bilirkişi tarafından sunulan kök ve ek raporda dava dışı işçinin, davalılardan ...Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi nezdinde 12/11/2007-08/08/2010 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğu,

davalılardan... ve Eğitim Hizmetleri Limited Şirketi nezdinde 04/11/2010-11/07/2012 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğunun belirtildiği, davalılardan ...Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi nezdinde 12.07.2012-31.07.2013 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğu, davalılardan ... nezdinde 01.08.2013-26.07.2014 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğu,

davalılardan ...-1 Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Limited Şirketi nezdinde 27.07.2014-31.08.2014 dönemlerinde çalıştığı, ihale sözleşme ve şartnamelerinde sorumluluğun yüklenicide olduğunun belirtildiği, kaldı ki Yargıtay Hukuk 15. Dairesinin yukarıda belirtilen kararlılık kazanmış kararlarında hizmet alım sözleşmelerinde iş verenin sadece işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmadığı,

taraflar arasındaki sözleşmede bu hususta açıkça bir hükmün bulunmaması halinde sorumluluğun yüklenicide olduğunun kabulü gerektiği, davacı tarafından icra dosyasına yapılan ödemenin davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemler ve ihbar tazminatının son iş verenin sorumluluğunda olduğu hususu birlikte değerlendirilerek yapılan hesaplamada. 13.741,34 TL'nin davalı ...-1 .... Şti.'den, 8.997,01 TL'nin davalı ...Hiz. San. Ve Tic. Ltd.

Şti. 'den, 781,96 TL'nin davalı ... ve Kor. Hiz. Ltd. Şti'den, 5.536,62 TL'nin davalı ... Grup Öz. Güv. Ve Eğt. Hiz. Ltd. Şti'den, 3.460,39 TL'nin davalı ...Hizm. Ltd. Şti'den, 3.235,69 TL'nin davalı ...Öz. Güv. Hizm. Ltd. Şti.'den, sorumlu olacağının kabulü ile davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.

Katip ... ✍e-imzalı Hakim ... · ✍e-imzalı