Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/655 K.2021/731

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı tarafından verilen dava dilekçesi ile; ... şube müdürlüğüne ait ... hesabına ait ... seri nolu 1 adet çek yaprağının imzalı ve bedelsiz olduğu, ancak davacı tarafından çekin kaybolduğu, çek üzerine ödeme yasağı konularak çekin iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.

Dava zayi nedeniyle çek iptali talebine ilişkin olup, ihtilaf çek sahibinin zayi ettiği çek nedeni ile iptal davası açma hakkının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır,.

Kıymetli evrak ile tacirlere ait diğer defter ve belgelerin iptali konusunda T.T.K.'nun da değişik düzenlemeler öngörülmüştür.

T.T.K.'nun 82. Maddesi ile tacirlerin saklamakla yükümlü oldukları defter ve kayıtların yasada sayılarlar ile benzeri olaylar nedeni ile zayi olması halinde mahkemeden konuyu saptayan bir belgelenin verilmesini isteme hakkı tanınmıştır. Bu madde kapsamına giren evraklar sayma yolu ile sınırlandırıldığı için maddeyi geniş yorumlayarak çek, poliçe ve bono gibi kıymetli evrakların madde kapsamında kaldığını kabul etmek mümkün değildir.

T.T.K.'nun 757. Maddesinde " İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği", 764. Maddesinde ise " Elden çıkan poliçe verilen süre içerisinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verileceği" düzenlenmiştir.

Madde metinlerinden de anlaşılacağı üzere çek iptalini isteme hakkı sadece lehtara (hamile) tanınmış olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Keşideci; kaybettiği çekin bedeli kendisinden talep edildiğinde veya çekin kimde olduğunu öğrendiğinde T.T.K'nun 790,792 maddeleri uyarınca hasım gösterip borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açmak ve o aşamadan sonra tedbirleri istemek hakkına sahiptir.

Bu aşamada davacı keşidecinin dava açma hakkı bulunmadığı gibi tedbir talep etmekte hukuki yararının da bulunmadığından davanın reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ✍e-imzalı Hakim ... · ✍e-imzalı