Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/777 K.2022/1144

Av. ... DAVALI : 1- ... DAVALI : 2- ... VEKİLLERİ : Av. ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 12/10/2021

KARAR TARİHİ : 23/12/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : ...

Davacı tarafından açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçi ... tarafından işçilik alacaklarının tahsili için davacı kuruma müracaat ettiğini, dava dışı işçi ile yapılan anlaşma sonucu kıdem ve ihbar tazminatının ödendiğini, davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçi ...için 27.01.2020 tarihinde 18.277,52-TL tazminat ödemesinin yapıldığını, ...

Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşme hükümleri gereğince, davalı şirketin elamını olarak çalışan işçilere karşı SSK primleri ve tazminat gibi tüm sorumlulukların şirkete ait olduğunu, ...

Genel Müdürlüğünün işçiye ödeme yapılan tazminat bedellerine ilişkin hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, dava konusu olayda müvekkili kurum ile davalı şirket arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin mevcut olduğunu, asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükleri nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olduğunu, müvekkili kurum ile taraflar arasında hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, düzenlenen sözleşmeye göre, sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukların yükleniciye ait olduğu sözleşme ve şartnamelerle hüküm altına alındığını,

hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı sorumluluğunun olmadığını, müvekkili kurum ile davalılar arasında ihale yoluyla “Hizmet Almalarına İlişkin Sözleşme” imzalanmış olduğunu, davalıların belirli sürelerle bu işi almış olduğunu ve söz konusu işleri yürütmek üzere personel çalıştırdığını, sözleşmeye göre sözleşme konusu iş ile ilgili çalışan personele ilişkin sorumlulukların tamamının yüklenici (davalılara) ait olduğunu,

dolayısı ile davalıların sözleşmesi fesih edilen personelin kıdem tazminatlarını (her bir davalının çalıştırdığı süre ile sınırlı) yerine getirmesi gerektiğini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ...

Ticaret Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zamanaşımı itirazlarının olduğunu, müvekkili şirketin asıl işveren olan Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Müdürlüğü'nden ihale ile aldığı atık su arıtma tesisi işletmesi işinde işçilerini çalıştıran alt işveren konumunda olduğunu, ...'nin, atık su arıtma tesisinin işletilmesi işini ihale ile yüklenicilere devrettiğini, alt işverenlerin sürekli değiştiğini, müvekkili şirketin ... ile aralarında imzalanan “Seyhan, Yüreğir ve Karaisali Atık Su Arıtma Tesislerinin Bakım, Onarım ve İşletilmesi Hizmet İşi” sözleşmesi ile atık su arıtma tesisinin işletilmesi işini ihale ile aldığını,

taraflar arasında yapılan anlaşmada, ...’nin belirlediği sayıda personelin bu işte çalışacağı ve bu personelin ...’nin onayladığı kişiler olması gerektiği hususlarının yer aldığını, müvekkili ile davacı kurum arasındaki işin personel çalıştırmaya dayalı hizmet sözleşmesi olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça talep edilen alacağın tamamen yersiz olduğunu, davaya konu işçi ...'in ... 'den alınan ihale kapsamında 01/10/2014-31/12/2014 ve 01/01/2015-31/12/2015 tarihleri arasında müvekkil şirket bünyesinde çalışmış olup ihale süresinin bitmesiyle iş sözleşmesi sonlandırıldığını, davacı ... tarafından ödenen yıllık izin ücreti ve ihbar tazminatı ödemesinden ... ve son yüklenici sorumlu olup yalnızca son alt işverene rücu edilebileceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hizmet alım sözleşmesi gereğince dava dışı işçi için yapılan ödemenin taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalı alt işverenlere rücu talebine ilişkindir. Bilirkişi 30.09.2022 tarihli raporunda; dava dışı işçi ...ile ilgili olarak davacı kurum ve bağllı alt işverenler nezdinde yapılan çalışma süreleri karşılığı olarak yapılan Kıdem Tazminatı hesaplaması sonucunda;

Davalı Çalışma Dönemine Denk Gelen Kıdem Tazminatı Sorumluluk Miktarı ... 885,94-TL 4.400,84-TL ... 3.514,90-TL 4.400,84-TL .. 7.906,14-TL 7.906,14-TL ... 5.980,16-TL Husumet Yöneltilmemiştir.

TOPLAM

18.287,14-TL 12.306,98-TL

Tabloda yazılı tutarların Rücuen Tazmininin talep edilebileceği, Dosya arasında davalıdan dava öncesi rücu talebine ilişkin tebliğ evrakı bulunmaması nedeniyle faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olabileceği yönünde rapor sunmuştur.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay Hukuk 15.Dairesi'nin 31.05.2021 Tarih ve 2021/1521 E.-2021/2333 K.).

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; dava dışı ...'in davacının alt iş verenleri davalılar nezdinde çalıştığı, dava dışı işçinin 02.04.2018 tarihi itibariyle iş akdinin sona erdiği, dava dışı işçinin 15 koduyla toplu işçi çıkarma olarak iş akdinin sone erdiği, dava dışı işçi tarafından işçilik alacaklarının tahsili için davacı kuruma müracaat edildiği, dava dışı işçi ile yapılan anlaşma sonucu kıdem ve ihbar tazminatının ödendiğini, davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçi ...'e 27.01.2020 tarihinde 18.277,52-TL tazminat ödemesinin yapıldığı, alınan bilirkişi raporunda dava dışı işçinin davalı ... A.Ş'den 4.400,84-TL, davalı ... Atı ... A.Ş'den 7.906,14-TL olmak üzere toplam 12.306,98-TL rücuen tazminat talep edeceği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip Hakim