Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/818 K.2022/820

Davacı tarafından açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçi tarafından işçilik alacaklarının tahsili için davacı kuruma müracaat ettiğini, dava dışı işçi ile yapılan anlaşma sonucu kıdem ve ihbar tazminatının ödendiğini, davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçi ... için 23.09.2019 tarihinde 5.837,68-TL tazminat ödemesinin yapıldığını, ...

Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında imzalanan sözleşme hükümleri gereğince, davalı şirketin elamını olarak çalışan işçilere karşı SSK primleri ve tazminat gibi tüm sorumlulukların şirkete ait olduğunu, ...

Genel Müdürlüğünün işçiye ödeme yapılan tazminat bedellerine ilişkin hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, dava konusu olayda müvekkili kurum ile davalı şirket arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin mevcut olduğunu, asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükleri nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olduğunu, müvekkili kurum ile taraflar arasında hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, düzenlenen sözleşmeye göre, sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukların yükleniciye ait olduğu sözleşme ve şartnamelerle hüküm altına alındığını,

hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı sorumluluğunun olmadığını, müvekkili kurum ile davalılar arasında ihale yoluyla “Hizmet Almalarına İlişkin Sözleşme” imzalanmış olduğunu, davalıların belirli sürelerle bu işi almış olduğunu ve söz konusu işleri yürütmek üzere personel çalıştırdığını, sözleşmeye göre sözleşme konusu iş ile ilgili çalışan personele ilişkin sorumlulukların tamamının yüklenici (davalılara) ait olduğunu,

dolayısı ile davalıların sözleşmesi fesih edilen personelin kıdem tazminatlarını (her bir davalının çalıştırdığı süre ile sınırlı) yerine getirmesi gerektiğini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçinin büro memuru olarak çalışmaktayken kamu işçiliğine geçmesi sebebiyle iş sözleşmesinin kendisi tarafından tek taraflı olarak feshettiğini, müvekkilinin hizmet alım işi kapsamında dava dışı işçiyle ihale dönemini kapsayacak şekilde belirli süreli iş sözleşmesi imzaladığını, bu tarihler nazara alındığında dava dışı işçinin işten ayrıldığı tarihte müvekkil şirketin işçisi olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hizmet alım sözleşmesi gereğince dava dışı işçi için yapılan ödemenin taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalı alt işverenlere rücu talebine ilişkindir. Bilirkişi ... 14.09.2022 tarihli raporunda; dava dışı işçi ... ile ilgili olarak davacı kurum ve bağlı alt işverenler nezdinde yapılan çalışma süreleri karşılığı olarak yapılan kıdem tazminatı hesaplaması sonucunda;

Şirket Çalışma Dönemine Denk Gelen Kıdem Tazminatı Sorumluluk/Tam

.... A.Ş

2.752,14-TL 5.870,60-TL

.... A.Ş

3.118,46-TL 5.870,60-TL

... A.Ş

4.311,38-TL Husumet Yöneltilmemiş

TOPLAM

10.181,98-TL 5.870,60-TL

yönünde rapor sunmuştur.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay Hukuk 15.Dairesi'nin 31.05.2021 Tarih ve 2021/1521 E.-2021/2333 K.).

Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; dava dışı ...'ın davacının alt iş verenleri davalılar nezdinde çalıştığı, dava dışı işçinin 02.04.2018 tarihi itibariyle sona erdiği, SGK Hizmet Dökümünde dava dışı işçinin 04.07.2019 tarihi itibariyle

toplu işçi çıkarma olduğu, dava dışı işçi tarafından işçilik alacaklarının tahsili için davacı kuruma müracaat edildiği, dava dışı işçi ile yapılan anlaşma sonucu kıdem ve ihbar tazminatının ödendiğini, davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçi ...'a 23.09.2019 tarihinde 5.837,68-TL tazminat ödemesinin yapıldığı, alınan bilirkişi raporunda dava dışı işçinin 5.870,60-TL rücuen tazminat talep edeceği ancak dava dilekçesinde talebin 5.837,68-TL istendiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ... e- imzalıdır e- imzalıdır