Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/271 K.2023/348

Mahkememizde görülen Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davası yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait Yeşiloba Mah. ... Sk. No:...

Seyhan Adana adresinde bulunan at çiftliğinde davalı şirket çalışanları tarafından yapılan kontrolde at çiftliğine elektrik verilen direkten besleme yapıldığının ve işyerinin bir kısmının sayaçsız beslendiğinin tespit edilmesi üzerine kaçak elektrik tüketim tespit tutanağının düzenlendiğini, tutanağa istinaden müvekkiline kaçak elektrik bedelinin tahakkuk ettirildiğini, faturaya müvekkilinin yasal süresi içinde itiraz ettiğini, yapılan itiraz üzerine davalı ... A.Ş.

Tarafından Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, takibe itiraz ettiklerini, davalı şirkete tahakkuk ettirilen fatura bedellerinin bir kısmı olan 81.048,70 TL 'nin ödendiğini, yapılan ödemeye istinaden elektriğin yeniden açıldığını belirterek davacının icra dosyasından dolayı davalıya tespit edilen tutarda borçlu olmadığının tespitine, davalı tarafından elektriğin kesilmesi durumunda müvekkilinin yaşayacağı mağduriyetin önlenmesi için teminatsız olarak ihtiyati tedbir karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından kaçak elektrik kullanımına ilişkin yapılan tüm işlemlerin mevzuata uygun şekilde yapıldığını, davacı tarafın sayaca girmeden harici hat çekerek atların kaldığı ahırı beslemek için kullandığını, müvekkili şirketin takip konusu kaçak tespitine ve kaçak tahakkukuna ilişkin tüm işlemleri düzenlediğini belirterek davanın reddine, tedbirin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Adana 1. Genel İcra Dairesinin 2022/... E. Sayılı dosyasında, alacaklı davalı, borçlu davacı hakkında kaçak elektrik tüketiminden dolayı toplam 362.549,14 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatmış, itiraz üzerine takip durmuştur.

Edremit Vergi Dairesinin 30/05/2023 tarihli yazı cevabında; davacının kendine ait veya kiralanan gayrimenkullerin kiraya verilmesi veya leasingi faaliyetinden dolayı GMSİ mükellefi olduğu, herhangi bir ticari, zirai ve serbest meslek faaliyeti olmadığından deftere tabi olmadığı belirtilmiştir. Adana Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı davacının oda kaydının bulunmadığını , Adana Ticaret Sicil Müdürlüğü ise ...'nın kaydının olmadığını bildirmiştir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir. Bir uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olabilmesi için, her iki tarafın da Ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Aksine düzenleme bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine ve tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalara bakmakla görevlidir. (TTK'nın 5/1.) TTK'nun 3. maddesi ise, ”Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir” hükmünü içermektedir.

Ticari davalar, mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın sırf dava konusunun TTK'da düzenlenmesi nedeniyle ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar TTK'nın 4/1. maddesinde bentler hâlinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra ve İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır.

Bu gruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması hâlinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4/1. maddesine göre her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava hâline getirmez.

Yukarıda açıklanan nedenler dikkate alındığında, davacının Adana Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığının cevabi yazısında oda kaydının bulunmadığının, Adana Ticaret Sicil Müdürlüğü ise ...'nın kaydının olmadığının bildirildiği, Vergi Dairesi tarafından verilen yazı cevabında davacının deftere tabi olmadığını bildirdiği, bu haliyle davacının tacir olmadığı ve herhangi bir ticari işletmesinin bulunmadığı, davanın TTK'nın 4. Maddesinde sayılan istisnalardan birine de girmediği taşınmazın vasfının ticarethane olmadığı,

bu bakımdan 6102 sayılı TTK'nın 4, 5 ve 11.maddesinin 2.fıkrasındaki düzenlemelere göre taraflar arasındaki uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olmadığı anlaşılmakla 6100 sayılı HMK.nun 114/1-c maddesi delaletiyle 6100 sayılı HMK.nın 115/2 maddesi gereğince davanın mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine, görevli ve yetkili mahkemenin Adana Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğuna ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza