Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/364 K.2023/524

.... VEKİLİ : Av. .... DAVALI :.... .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/05/2023

KARAR TARİHİ : 25/09/2023

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde özetle; davalı kurum tarafından 24/07/2018 tarihinde onaylanan ve 27/07/2018 tarihinde ... üzerinden ... İKN ile "...'in, ....

Gerçekleştirmek Üzere İşletme, Periyodik Bakım, Onarım Ve Revizyon İşlerinin 25 Kişiyle 3 yıl Süreli Olarak Yaptırılması İşi" isimli hizmet alım işine yönelik ihale ilanının yayınlandığını, ihalenin müvekkili uhdesinde kaldığını, müvekkilinin tüm edimlerini yerine getirdiğini, işin sonlandırılmasına müteakip müvekkili tarafından davalı kuruma ibraz edilen belgelere rağmen davalı kurum tarafından müvekkilinin 107.370,00-TL değerindeki hak edişinin bloke edildiğini ve ödeme yapılması taleplerinin ret edildiğini, davalının faturaya ihtirazı kayıt öne sürmediğini, arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamadığını,

İhale ve sözleşmenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "İstisnalar" başlıklı 3'üncü maddesinin (g) bendi gereği "...

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 3 üncü Maddesinin (g) Bendi Kapsamında Yapacağı Mal ve Hizmet Alımları Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre ihale edilerek yürütümünün sağlandığını, İşin "Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı" niteliği taşıdığı, bu nitelikteki hizmet alımlarında işçilik alacakları - tazminatları noktasında muhatabın asıl işveren olarak Davalı Kurum olduğu,

taraflar arasında akdedilen sözleşmede de işçilik alacakları - tazminatları kalemlerine ilişkin tüm sorumluluğun yükleniciye ait olduğuna ilişkin münhasır bir sözleşme hükmü bulunmadığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmede bulunan 13.4'üncü maddenin, Davalı Kurum'un kanundan kaynaklanan yasal yükümlülüğü olan işçilik alacakları - tazminatları hususundaki sorumluluğunu alt işveren olan müvekkil şirkete yükleme amacıyla yazıldığını, bu yolla müvekkil şirketin davaya konu son hakkedişi bloke edilerek işçilik alacakları - tazminatları noktasında sorumluluğu olmayan müvekkil şirkete ödeme yaptırılmaya zorlandığı,

nihayet yapılan ödemelere istinaden işçiden ibraname alınarak davalı kuruma sunulması şartı getirildiğini, bu tutumun kanunla bağdaşmadığı, ortaya çıkardığı sonucun emredici hukuk kurallarına aykırı biçimde işçilik alacakları - tazminatları noktasında asıl işveren olarak Davalı Kurum'un sorumluluğunu ortadan kaldırarak ... müvekkil şirkete tahmil edilmeye çalışıldığı, son hakkediş ödenmeyerek müvekkil şirketin yükümlü olmadığı bir ödemeyi yapmaya zorlandığı olgularının aşikar olduğunu bu nedenle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğine beyan ederek,

haksız ve hukuki mesnetten yoksun şekilde tutulan 107.370,00-TL tutarındaki hakediş bedelinin temerrüt tarihinden itibaren ticari avans faizi ile davalı idareden tahsili ile vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacı/yüklenicinin dava dilekçesindeki iddia ve itirazlarının sözleşme ve ekleri hükümleri çerçevesinde hiçbir geçerli dayanağı ve haklılığı bulunmadığını, davacı ile imzalanan sözleşme, teknik şartname, idari şartname ve ihale dokümanı ile ilgili konuya ilişkin bilgi, belgelerin ekte gönderildiğini, sözleşme hükümlerinin açık olduğunu ve davacının iddialarının asılsız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu bu nedenle tesis edilen tüm işlemlerin yasal mevzuat dahilinde gerçekleştirildiğini bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilafın; Taraflar arasında yapılan sözleşme ve ilgili mevzuat gereğince davalı idare tarafından yapılan işin son hakedişinin ödenip ödenmemesi gerektiği hususunda olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce tarafların iddiaları ve dosyaya sunulan tüm bilgi ve belgeler nazara alınarak yapılan yargılama neticesinde;

Öncelikle yerleşik yargıtay içtihalarında belirtildiği üzere hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş ... işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin ... ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, ... tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerinden olduğu gözetildiğinde; işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; ... işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Bu kabulden hareketle taraflar arasında imzalanan davacının ... davalının işveren olduğu 21/09/2018 tarihli "...'in, Güvenlik Hariç Enerji Üretimini Gerçekleştirmek Üzere İşletme, Periyodik Bakım, Onarım Ve Revizyon İşlerinin 25 Kişiyle 3 yıl Süreli Olarak Yaptırılması İşi" ne ve davaya konu sözleşme hükümleri incelendiğinde;

Sözleşmenin 13.maddesinde "..., bu sözleşme kapsamında çalıştırdığı tüm personelin işvereni olarak; İş Kanunu, ... Kanunu, ... Prim ve İdari Para Cezası Borçlarınm Hakkedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkındaki Yönetmelik, çalışma hayatı ile ilgili diğer kanan, tüzük ve yönetmeliklere göre; personelinin her türlü ücret, vergi, harç, ... ve İşsizlik Sigorlası Primi v.s. tüm yasal yükümlülüklerini eksiksiz olazak süresi içinde yerine getirecek ve bunlarla ilgili belgeleri her ay düzenleyeceği faturanın ekinde İşletmeye verecektir. Belgelerde eksiklik tespit edildiği takdirde, eksiktik giderilinceye kadar istihkak ödenmeyecektir....

13.3. İşçi ücretleri (hak edişi aldığı günden itibaren 3 iş günü içerisinde ödemek zorundadır.) ile İş Kanunu ve/veya Sözleşme uyatınca işçilere ödenecek diğer tüm ödemelerin herhangi bir banka da, (Tercih edilecek olan bankaların, işyerinin bağlı bulunduğu belediye sınırları içerisinde şubeleri ve/veya ATM. makinelerinin - Hilapması, işçilerin ücret ödemclerinde mağdnriyete uğramamaları için şarttır.) her bir işçi için banka hesabi açlırlarak, bu besaplara ... tarafından yatırılacakuır. İstihkak Öepığlörinyle; bir önceki ayın istihkak ödemelerinin işçilerin namı hesabına yatmış olduğunu gösterir banka ekstresinin işçi tahakkuk bordroları ekinde işletmeye verilecek ve kontrolünden sonra yükleniciye ödeme yapılacaktır.

13.4.... işin bitiminde çalıştırdığı tüm personelden; üsülüne uygun olurak alınmış bir ibranameyi ve bu ibranamode belirtilen miktarın yüne banka hesabı aracılığı ile ödendiğini gösteren belgeyi İşletmeye tevdi edecektir. Aksi takdirde Yüklenicinin son istihkakı ödenmeyecektir.

Usulüne uygün bir ibranamede;

İbranamenin iş akdinin feshinden sonraki bir tarihi taşıması,

İşçiden bu yönde alınacak ibranamede; işçiyo ücret, fazla mesai, kıdomı ve ihbar tazminatı, izin ücreti vs. işçilik haklarına ilişkin ödeme yupılmış ise bu ödemelerin açıkça ve ayrıca kalem kalem gösterilmesi,

Ödencn işçilik hakları açısından işverenin ibra cdilmiş olması şartlarını gerekmektedir."

Yine "Yüklenicinin Sözleşme Konusu İş İle İlgili Çalıştıracağı Personele İlişkin Sorumlulukları" Başlıklı 23. Maddesinde;

"Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri, aşağıda ve Teknik Şartnamede belirlenmiş olup, ... bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.

23.1....; iş bu hizmet sözleşmesiyle tayin ve tespit edilen hüküm ve vecibelerle bunların bütün mali, hukuki, cezai ve fenni hususlarının, tüm ayrıntıları ile incelemiş, iş mahallini görmüş, taahhüt ettiği işin teferruatına vakıf olmuş ve sözleşmede yazılı hususları; işbu sözleşmeyi imzalamakla kabul ve taahhüt etmiş sayılır."

Yukarıda yer alan sözleşme hükümleri kapsamında.

Eldeki davadaki ihtilaf değerlendirilmesi neticesinde, taraflar arasında imzalanan ve 21/09/2018 tarihli sözleşmenin 23. Maddesinde yüklenicinin sözleşmede yer alan hükümleri ve vecibeler ile bütün mali hukuki cezai ve fenni hususlarını tüm ayrıntıları ile incelemiş ve sözleşmedeki yazılı hususları kabul ve taahhüt ettiği, ihtilaf konusu olan sözleşmenin 13. Maddesi gereği, yüklenicinin çalıştırdığı tüm personelin ilgili mevzuat uyarınca tüm yasal yükümlülüklerin eksiksiz olarak süresinde yerine getirileceği, iş kanunu ve sözleşme uyarınca işçilere ödenecek tüm ödemelerin her bir işçi için banka hesabı açtırılarak,

bu hesaplara yatırılacağı, istihkak ödemelerinde bir önceki aya ilişkin işçilerin namı hesabına yatırmış olduğunu gösterir banka ekstrelerinin işçi tahakkuk bordroları ekinde işletmeye verileceği ve kontrolden sonra yükleniciye hak ediş ödemesi yapılacağı, işin bitiminde ise çalıştırdığı tüm personelden usulüne uygun olarak alınmış ve belirtilen miktarın banka hesabına ödendiğini gösteren ibranameyi işletmeye tevdi edeceği, aksi halde yüklenicinin son istihkakının ödenmeyeceğinin düzenleme altına alındığı,

davacının basiretli tacir olarak iş bu sözleşmeyi imzaladığı ve yukarıda yer alan açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde, sözleşme gereği davacının kendisine işveren davalı tarafından usulüne uygun olarak işçi ücretlerine ilişkin ibranameyi sunmadığı gerekçesi ile son istihkakının ödenmemesinin yerinde olduğu ve dava konusu edilen ihale ve ihale sonucu imzalanan sözleşmenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu 3-g istisna maddesi uyarınca yapıldığı ve 4734 sayılı kanun kapsamında olmayan bir ihale olduğu anlaşılmakla davanın reddi yönünde aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip .... Hakim .... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır