Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/473 K.2024/736

Av. ...... DAVALI ...... VEKİLLERİ : Av. ...... Av. ......

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/07/2022

KARAR TARİHİ : 11/12/2024

KR.YZL.TARİHİ : 11/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ... tarafından, ...... personel servis ihtiyacını karşılamak için , 4734 Sayılı ...... hükümleri gereğince yapılan ihale sonucu davalı ...

Şirketi ile 23.10.2020 tarihli “ 2021-2022 Yılı ...... “ imzalandığını, hizmet alımının ifası ve ihale dosyasının yürütülmesinden sorumlu ...... yapılan günlük kontroller sonucu; yüklenici tarafından servis hizmetinin toplam 106 seferinin yapılmadığının tespit olunduğunu, Hizmet Alım Sözleşmesinin “Cezalar ve Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16. Maddesinin 16.1.2.ana bendi alt hükümlerinde.

“Bu durumun herhangi bir güzergah için sözleşme süresince 5 defayı geçmesi veya bütün güzergahlar için sözleşme süresince toplam 90 defayı geçmeyi halinde Sözleşme, 4735 Sayılı Kanun'un 20.maddesinin (b) bendi gereği hiçbir ihtara gerek kalmaksızın ... tarafından feshedilebilir ve yüklenicinin hesabı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 54. Maddesi hükümlerine göre işlem yapılır “ şeklinde düzenleme yapıldığını, 4735 sayılı Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanunu'nun 22. maddesinin 2.paragrafında;

" ...19.20 ve 21.maddelere göre sözleşmenin feshedilmesi halinde, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar alındığı tarihten gelir kaydedileceği tarihe kadar ...... yayımlanan aylık toptan eşya endeksine göre güncellenir.

Güncellenen tutar ile kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların tutarı arasındaki fark yükleniciden tahsil edilir. ” hükmü getirildiğini, güncelleme sonucu hesap edilen 486.653,52-TL tutarındaki kesin teminat farkının, yazının tebliğinden itibaren 15 gün içinde yatırılması için 21.04.2022 tarih, ...... sayılı yazı ile davalı şirkete bildirim yapılmış ise de;

davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, kendisine yapılan bildirime rağmen davalı şirket tarafından ödenmeyen, kesin teminat güncelleme farkından kaynaklı 486.653,52-TL ... zararının, sözleşmenin fesih tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili için dava açmak mecburiyeti doğduğunu beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile davalı ...

Şirketinden, 486.653,52-TL kesin teminat güncelleme farkının, sözleşmenin fesih tarihi olan 17.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davaya bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi değil Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dava şartı olan arabuluculuk sürecinin yapılmamış olduğunu, dava şartı yokluğu nedeniyle işbu davanın reddi gerektiğini, davacı idarece, 04/09/2020 tarihinde ihale edilen ...

İhale Kayıt Numaralı “2021-2022 Yılı ...... ” işine yönelik, müvekkil ile davacı ... arasında 23/10/2020 tarihinde ekte yer alan bila tarihli sözleşmenin akdedildiğini ve 01/01/2021’de işin ifasına başlanıldığını, işin ifası aşamasında, pandemi koşulları ile ekonomik şartlar gereği akaryakıt ve hizmet üretimine direkt girdi sağlayan diğer unsurlarda meydana gelen afaki artışlar nedenleriyle ihale konusu işin yürütülmesinde fiili imkânsızlık hali doğduğunu, bu bağlamda, davacı idarenin sözleşmenin feshine yönelik 10/03/2022 tarihli yazısına dek işin yürütülmesi için müvekkili firma tarafından gerekli çaba gösterildiğini,

müvekkili şirketin değişen şartları göz önüne alarak sözleşmenin yürütülmesinde fiili imkansızlıklar olduğunu davacı idareye ....

Noterliği aracılığıyla ... yevmiye numaralı ihtarname 08/03/2022 tarihinde bildirerek ilgili sözleşmenin karşılıklı olarak feshi ile idarenin uhdesinde bulunan kesin teminat mektuplarının müvekkiline iade edilmesini talep ettiğini, nitekim müvekkili ile davacı ... arasında sözleşmenin akdedildiği tarihte karşılıklı edimler arasında olan denge sonradan şartların olağanüstü değişmesiyle müvekkili aleyhine katlanılamayacak derecede bozulduğunu, müvekkili şirketçe,

işin doğası gereği oluşan tüm zorluklar aşılarak başarıyla hizmet verilmeye çalışılan iş sürecinde ...... 'de ortaya çıkan ve pek çok ülkeyle birlikte Türkiye’ye de yayılan koronavirüsü pandemisi kapsamında, çalışan servis şoförlerinin ...... testlerinin pozitif çıkmasından kaynaklan karantina sorunları neticesinde, anında tecrübeli şoför temin edememekten dolayı personel yetersizliği sorunuyla karşı karşıya kalındığını, her ne kadar personel değişikliği gibi bir imkana sahip olunduğu varsayılsa dahi, yeni alınacak personellerin güvenlik soruşturmalarının tamamlanmasının,

6331 sayılı...... kapsamında aldırılacak eğitimler ve oryantasyon eğitiminin alacağı süre ile işin kesintiye uğramaması gereken hizmetlerden oluşu birlikte değerlendirildiğinde personel çalıştırılması açısından fiili imkânsızlık hali doğduğunu,

buna rağmen her ne kadar eksik araç sayısı ile iş yürütülmeye çalışılmışsa da davacı idarece ihtarnamemizde tarafımızca belirtilen hususlar göz ardı edilerek 10/03/2022 tarihinde müvekkili şirkete gönderilen ...... sayılı yazısında sanki müvekkili şirketin yükümlülüklerini yerine getirmiyormuşçasına gerçekten uzak ve öne sürdükleri fiili imkansızlık nedenlerini göz ardı ederek farklı bir gerekçeyle davacı ... tarafından müvekkili şirketin hiç servis aracı göndermemiş gibi tutanaklar tutularak sözleşmenin 16’ncı maddesine atıfta bulunularak sözleşmenin tek taraflı feshi cihetine gidildiğini,

davacı ... tarafından talep edilen kurum zararının ise, sözleşmenin feshi nedenli müvekkili şirkete ait teminat mektuplarının nakde çevrilmesinden sonra arta kalan usul ve yasaya aykırı nitelikte alacaktan ibaret olduğunu, işbu alacağın da hukuki mesnetten yoksun özellik taşıdığını, taraflarınca ......

Esas sayısı ile ikame edilen davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini beyanla, itirazların kabulü ile davanın usulden reddine, mahkemenin aksi kanaatte olması ve esasa geçilmesi halinde ...... Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına, nihai olarak davanın esastan reddine, vekalet ücreti dahil olmak üzere tüm yargılama giderlerinin davacı ... üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER, KABUL VE DEĞERLENDİRME: : Dava, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi ve 4735 sayılı Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanunu hükümlerine dayalı, Hazineye irat kaydedilen kesin teminat mektubu bedelinin güncellenmesinden kaynaklanan fark bedeli alacağının tahsili istemine ilişkindir.

...... sayılı kararı ...... , 28/06/2024 tarihli kararı ile kaldırılmakla, görevsizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin işbu esasına kayıt olmuştur.

Bam kaldırma ilamından önce ...... Mahkemesi'nce dava konusu ihale ve ... dosyası dosya kapsamına alınmıştır.

Bam kaldırma ilamından önce ...... Mahkemesi'nce sayıştay denetçisi bilirkişiden alınan 07/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacı İdarenin davalı firmanın sözleşmeye aykırı olarak sözleşme süresince 90 kereden fazla ( 108 kere ) sefer yapmadığı, bu durumun sözleşmeye ve 4735 sayili kanıma aykırı olması nedeniyle davacının, sözleşmenin ve 4735 sayılı kanunun 22/2. maddesine göre 486.653,52 TL kesin teminat farkını (güncellemeden dolayı) talep edebileceği rapor edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; taraflar arasındaki servis aracı kiralama hizmet alım sözleşmesinin davacı tarafından feshine ilişkin işlemin haklı sebebe dayanıp dayanmadığının, davalının iddia etmiş olduğu gibi herhangi bir mücbir sebep durumunun var olup olmadığının, fesih haklı sebebe dayanmıyorsa davacının hak kazanmış olabileceği kesin teminat farkı miktarının tespitinden kaynaklandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; taraflar arasında 23/10/2020 tarihli "2021-2022 Yılı ...... " imzalandığı, taraflar arasında taşıma sözleşmesi ilişkisinin bulunduğu, sözleşme kapsamında davalı tarafından 106 sefer yapılmasının kararlaştırıldığı, sözleşmenin 16. Maddesinde sözleşme süresince bütün güzergahlar için 90 defa sefer yapılmaması halinde hiçbir ihtara gerek olmadan ... tarafından fesih yoluna başvurulacağının düzenlendiği,

davalının yapmadığı sefer sayısının bu miktarı geçtiği, her ne kadar davalı tarafından ekonomik koşullar sebebi ile girdi fiyatlarının artması üzerine mücbir sebep kapsamında seferlerin yapılamadığı savunulmuş ise de basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunan davalı açısından ekonomik koşulların mücbir sebep olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, bu sebeple idarenin yapmış olduğu fesih işleminin yerinde olduğu, 4735 sayılı Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanunu'nun 22. maddesinin 2.paragrafında;

" 19, 20 ve 21.maddelere göre sözleşmenin feshedilmesi halinde, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar alındığı tarihten gelir kaydedileceği tarihe kadar ...... yayımlanan aylık toptan eşya endeksine göre güncellenir.

Güncellenen tutar ile kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların tutarı arasındaki fark yükleniciden tahsil edilir. ” hükmünün bulunduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan inceleme doğrultusunda davacının davalıdan 486.653,52 TL kesin teminat farkını (güncellemeden dolayı) talep edebileceği anlaşılmış olup davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ...... ✍ e-imzalı Hakim ...... · ✍ e-imzalı