Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/427 K.2025/619

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Keşidecisi ... A.Ş. Olan ... A.Ş. ...... Şubesi olan ... seri numaralı, 30/06/2025 keşide tarihli 2.794.418,00 TL bedelli, ... seri numaralı, 30/06/2025 keşide tarihli 2.000.000,00 TL bedelli, ... seri numaralı, 30/06/2025 keşide tarihli 2.000.000,00 TL bedelli çeklerin ... A.Ş.

Tarafından keşide edildiğini, çeklerin her ne kadar müvekkilin zilyetliğine girmeden zayii olmuşsa da çeklerin lehtarı müvekkili şirket olduğundan müvekkilinin dava açmada hukuki yararı bulunduğunu, müvekkilinin çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek sorumluluğu ve uğrayacağı zararını önlemek amacıyla eldeki davayı açtıklarını, çekin üçüncü şahısların eline geçmesinin müvekkili açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedellerinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Dava hasımsız olarak açılmıştır.

DELİLLER

Davaya konu çeki veren banka şubesine yazılan yazıya verilen cevapta, çekin ibraz edilmediği, takas merkezinden sorulduğunu ve karşılıksız kaydı düşüldüğü bildirilmiştir. 6102 sayılı T.T.K.'nun 760, 761, 762. maddelerine göre ticaret sicil gazetesinde çekleri elinde bulunduranların 3 ay içinde mahkememize müracaat etmeleri yönünde birer hafta ara ile üç kez ilan yaptırılmış, mahkememize çekleri ibraz için herhangi bir başvuru olmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK'nun 757 ve devamı maddelerine göre kıymetli evrakın davacının iradesi dışında elinden çıkması nedeni ile açılan iptal davasıdır.

Kıymetli evrak iptali veya çek iptali davalarında amaç; kıymetli evrakı ibraz mecburiyetinde olan ve çekin zilyetliğini kaybetmesi nedeniyle bu zorunluluğu yerine getiremeyen lehtar veya hamile, hakkının mevcudiyetini kanıtlamak bakımından bir imkan sunmak ve çeki ibraz edememekten dolayı alacak hakkını kullanmaktan mahrum kalmasını önlemektir. 6102 sayılı TTK 757 madde hükmünde kıymetli evrakın iptali ve önleyici önlemler konusunda düzenleme yapılmıştır.

Yapılan düzenlemede iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. Kıymetli evrak iptali zayii edilmesi nedeniyle iptalini talep etme hakkı TTK 757 madde hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca kıymetli evrak (bono, poliçe, çek) elinden çıkan kişi yani yetkili hamil bu davayı açma hakkına sahiptir.

Toplanan deliller, yapılan ilanlar ve tüm dosya kapsamına göre bedelli çeki elinde bulunduranların 3 ay içinde mahkememize ibraz etmeleri, aksi halde çeklerin iptaline karar verileceğine dair TTK'nun 818/1-s bendi delaletiyle 760, 761 ve 762. maddelerine göre ticaret sicil gazetesinde üç kez yapılan ilana rağmen, ilk ilandan itibaren 3 aylık süre içerisinde çekleri ibraz eden veya itirazda bulunan olmadığı, dava konusu çekin bankaya ibrazından sonra davacıya iade edildiği ve bu tarihten sonra çekin zayi olduğu dolayısıyla talep edenin çeklerin hamili olduğunu ispatladığı,

diğer yandan çeklerin ibrazlarından sonra alacağın temliki hükümlerine göre devirlerinin mümkün olması nedeni ile davacının eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu anlaşılmış ve davanın kabulü ile TTK'nun 818/1-s maddesi delaletiyle 764/1. maddesi gereğince dava konusu çeklerin zayi nedeni ile iptallerine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Başkan ...... · ¸e-imza · Üye ...... · ¸e-imza · Üye ...... · ¸e-imza · Katip ...... · ¸e-imza