Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/113 K.2024/228

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/113 Esas - 2024/228

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/113

KARAR NO : 2024/228

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 15/02/2023

KARAR TARİHİ : 15/04/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 25/04/2024

Mahkememize açılan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı Vekili, Dava Dilekçesinde Özetle, dava dışı işçi ... tarafından işe iade talebiyle davacı kurum ve alt işveren Doruk Kurumsal Hiz. İnş. Oto. San. Ve Tic, Ltd. Şti. aleyhine ... 11. İş. Mahkemesinin 2020/23 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı, ...

Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2021/1594 Esas 2022/2226 Karar sayılı ve 22.06.2022 tarihli kararı ile feshin geçersizliğine, davacının yasal süre içerisinde başvurmasına rağmen davalı işverence süresi içinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdeminin, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren 4 aylık bürüt ücreti tutarında belirlenmesine,

davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içerisinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili gerektiğinin tespitine karar verildiğini, dava dışı işçi ...'ın kıdem tazminatını, ihbar tazminatını, yıllık izin ücretini, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre alacakları talebiyle arabuluculuk başvurusunda bulunduğunu, kurum tarafından dava dışı işçiye (işe başlatmama, boşta geçen süre, kıdem ve ihbar tazminatı) toplam net 70.000,00-TL tazminat ile 2.100,00-TL arabuluculuk ücretinin ödendiğini,

kurum tarafından 05.12.2022 tarihinde 72.100,00-TL ödeme yapılarak borcun kapatıldığını, yatırılan miktarın ilgili firmalardan sorumlulukları oranında kurum hesabına yatırılmasının talep edildiğini, ancak firmalar tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, taraflar arasında sözleşme özgürlüğü kapsamında imzalanan sözleşmenin amir hükümleri gereğince davalı şirketiri sorumluluklarını yerine getirmediğini, dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığını,

davalı çalışanı ... için ödenen 72.100,00 TL'nin şimdilik 10.000,00-TL'sinin ödeme gününden itibaren işleyecek- avans faiziyle birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı Vekili 24/01/2024 Tarihinde Islah Dilekçesi Sunmuş, Islah Dilekçesinde Özetle, bilirkişi raporuyla tespit edilen 72.100,00 TL olarak ıslah ettiklerini, 72.100,00 TL'nin Efeoğlu Kurumsal Hizmetler İnş. Otomotiv San. Ve Tic. A.Ş Firmasından olmak üzere ödeme tarihlerinden tahsil tarihine kadar işletilecek avans faizleri ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ olunmasına rağmen, davaya cevap vermemiştir.

DELİLLER

... 11. İş Mahkemesi'nin 2020/23 esas sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmiştir.

Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişiden Alınan Bilirkişi Raporunda Özetle, dosya kapsamında Yargıtay kararları gerekçelerine göre hesap yapılabilmesi için dava dışı işçiye ödenen 70.000,00-TL'nin ne kadarının işe iade tazminat ve alacakları için, ne kadarının ihbar ve kıdem tazminatı olarak ödendiğine ilişkin belgelerin dosyaya kazandırılması ya da bu yöne ilişkin açıklama yapılması gerektiği, arabuluculuk ücretinin bürüt miktarının tespiti bakımından serbesi meslek makbuzunun aynı şekilde dosyaya kazandırılması gerektiği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

Davacı Vekilinin Bilirkişi Raporuna Karşı Beyanları Sonrası Bilirkişiden 24/11/2023 Tarihinde Ek Rapor Alınmış, Alınan Ek Raporda Özetle, Davacı kurumun dava dışı işçi ... için yaptığı toplam ödeme miktarı 72.100,00-TL'den davalı şirketin sorumlu olacağı miktarın 59.740,00-TL olarak hesaplandığı, davadaki talebin 10.000,00-TL olduğu, davalı şirketin işe iade tazminatlarından da tam olarak sorumlu olacağının kabul edilmesi halinde, davalı şirketin 72.100,00-TL'den sorumlu olacağı, tazminat ve alacakların 05.12.2022 tarihinde, arabuluculuk ücretinin 24.11.2022 tarihinde ödendiği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava; Davacı Tarafından Davalıdan Hizmet Alımı Şeklinde Gerçekleştirilen İşlerde Çalışan Dava Dışı ...'a 05.12.2022 Tarihinde Yapılan Toplam 72.100,00 Tl İşçilik Alacağı Ödemesinin Fazlaya İlişkin Haklar Saklı Tutularak Şimdilik 10.000,00 Tl'sinin Davalıdan Tahsili İstemine İlişkin Rücu Davasıdır. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık; Davacı ile davalı arasında hizmet alımını konu alan sözleşme ilişkisi olup olmadığı, bir davalıda geçen çalışmanın ne kadar olduğu, davalının yapılan ödemeden sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise davalının sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususlarına ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında akdedilen sözleşmelerde işverenin işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, Yargıtayın güncel kararlarındaki ilkelere göre: rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği, sözleşmede asıl işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı durumlarda işverenin ödediği bedeli ve ferilerin tamamını işçiyi çalıştıran yüklenicilerden talep edebileceği (Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 17.02.2020 Tarih, 2019/502 E., 2020/1033 Ki.

Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 2019/502 E-2020/1033 K..

Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 15 09 2020 Tarih 2017/2497 Esas, 2020/ 2808 Sayılı Kararı), bu halde İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yüklenicilerin işverene karşı sorumlu olacağı, Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşeceği ve Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacağı,

İhbar tazminatından son işverenin sorumlu olacağı, hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yüklenicilerin işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacağı kabul edilmiş, Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2019/2108 Esas, 2020/3199 Karar sayılı ve 22.10.2020 tarihli kararında da "....İşçinin hizmet aktini yüklenici ile imzalamasına rağmen, işyerinin işverene ait olması nedeniyle işçinin işe iadesinin işveren ve yüklenici birlikte gerçekleştirmek zorundadır.

İşverenin kabulü olmadan yüklenicinin işçiyi iade etmesi mümkün değildir. Ayrıca İş Mahkemesince işveren ve yüklenici müteselsilen sorumlu tutulmuşlardır. Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinde bu hususu düzenleyen bir hüküm de bulunmamaktadır. Bu durumda işçinin işe iade edilmemesi nedeniyle işçiye ödenen bedelden tarafların yarı yarıya sorumlu tutulmaları gerekir.

Uyuşmazlığın yukarıdaki ilke çerçevesinde çözüme kavuşturulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir....." şeklinde belirtildiği,davacı Türkiye Radyo - Televizyon Kurumu ile Mirmedya Yayıncılık Mühendislik Temizlik Hiz. San. Tic. Ltd.

Şti. arasında imzalanan işe başlama tarihinden 12 ay geçerli, 2014/8455 İhale Kayıt Numaralı ve 27.02.2014 tarihli sözleşmenin 37.15 maddesinde yüklenici şirketin sorumluluğu belirlenirken işe iade hususuna da yer verilmiş ise de, son sözleşmede yüklenici şirketin bu dönem yönünden işe iade tazminat ve alacaklarından sorumlu olacağı yönünden açık bir düzenlemeye yer verilmediğinden,

davalı şirketin davacı kurumla birlikte yarı yarıya sorumlu olacağı kabul edilmiş, bu kriterler esas alınarak hazırlanan hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davalının sorumlu olduğu miktar tespit edilmiş olup bu miktarlar üzerinden davacının talepleri ile bağlı kalınarak davanın kısmen kabulü ile fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davanın tarafları tacir olduğu için davacı tarafından yapılan ödemelerin avans faizi uygulanarak davalılardan talep edilmesinin mümkün olduğu, hizmet alım sözleşmelerinde yer alan hükümler nedeni ile ödemenin davacı tarafından yapıldığı tarihte davalının davacı aleyhine zenginleştiği için davacının alacağını ödemenin yapıldığı tarihten itibaren faiz uygulanmasının mümkün olduğu kabul edilip, aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.