Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/4 K.2023/343

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/4 Esas - 2023/343

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/4 Esas

KARAR NO : 2023/343

HAKİM :... KATİP :....

DAVACI .... DAVALI :....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/01/2023

KARAR TARİHİ : 02/05/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 12/05/2023

Mahkememize açılan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, şirketleri ile ...

Lojistik A.Ş. arasında 10/08/2020 tarihinde imzalanan 2020/178431 ihale kayıt numaralı “Şehirlerarası Posta Taşıttırılmasının 12 Bölgede Yürütülmesi Hizmet Alımına Ait 7. Grup (Erzurum) Sözleşmesi”nden doğan ve yüklenicinin hak edişinden kesilerek beyan edilen sözleşme ve karar pulu damga vergisinin bilgileri, davacı şirketin Gelir İdaresi Başkanlığı'na yaptığı iade başvurusu sonucu Kızılbey Vergi Dairesine bildirildiğini, akabinde ...

Lojistik A.Ş. tarafından Gelir İdaresi Başkanlığı aleyhine ...

4, Vergi Mahkemesinde açılan davanın 17/06/2022 tarihli ve E.2021/1407, K.2022/1512 sayılı kararına istinaden Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından ilgili sözleşmeye ait karar pulu bedelinin şirketleri adına borç tahakkuk ettirilmek suretiyle gönderilen ihbarname 17/08/2022 tarihinde tebliğ edildiğini, karar pulu bedeli olan 144.417,61-TL ve 54.445,44-7L gecikme faizi olmak üzere toplam 198.863,05-TL şirketlerince ödendiğini, bahsi geçen firmayla 10/08/2020 tarihinde imzalanan 2020/178431 ihale kayıt numaralı sözleşmenin "Sözleşme bedeline dahil olan giderler" başlıklı 13.1 maddesinde.

“Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri, sözleşme bedeline dahil olacaktır.” hükmü ile, sözleşme eki idari şartnamenin "Teklif fiyata dahil olan giderler" başlıklı 12.1 maddesinde.

“İlgili mevzuatı gereğince hesaplanacak sigorta, vergi, resim, harç v.b. diğer giderlerin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olacaktır.(...)” hükmü yer almakta olduğunu, bahsi geçen hükümler ile söz konusu ihaleden doğacak karar pulunun isteklilerce teklif fiyata dahil edileceği açık bir şekilde karara bağlanmış ve taraflarca imza altına alınmış iken yaşanan hukuki süreç sonunda sözleşme hükümlerine aykırı olarak söz konusu ihaleden kaynaklı karar pulu ve buna bağlı olarak ortaya çıkan faiz tutarı şirketlerince ödenmek durumunda kalındığından şirket alacağının tahsilini teminen dava açılması zarureti hasıl olduğunu,

bu nedenlerle fazlaya dair talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla, toplam 198.863,05-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, davacı ...AŞ tarafından açılan 4734 sayılı Kanun hükümleri uyarınca yapılan 2020/178431 ihale kayıt numaralı ihaleye, müvekkili şirkette istekli olarak katıldığını ve teklifte bulunduğunu, ihaleye katılan diğer istekliler ve müvekkili şirketin teklifleri değerlendirilmiş olup 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 40'ıncı maddesince 23.06.2020 tarihinde ihale komisyon kararı alındığını, bu karar gereğince 7. Grup Erzurum ana posta hattı ihalesi 25.380.950,40 TL bedelle müvekkili şirket üzerinde kaldığını,

ihale komisyon kararı ilgililere tebliğ edildiğini ve itiraz olmaması sebebiyle karar kesinleştiğini ve KİK'in 42'nci maddesi doğrultusunda müvekkili şirket sözleşmeye davet edildiğini, taraflar arasında 10.08.2020 tarihinde ihale sözleşmesi akdedilmiş ve sözleşme konusu iş müvekkili şirket tarafından yapılmaya başlandığını, müvekkili şirketin hak edişlerinden kesilmesi suretiyle ödenen damga vergileri ...AŞ tarafından alınan ihale kararı ile ihale kararı sonrası imzalanan sözleşmeden kaynaklandığını, gerek ihale kararında yer alan tutar gerekse de sözleşme içerisinde belirtilen tutar üzerinden hesaplanan damga vergileri.

25.380.950,40TL * 0,0569(binde 5.69) = 144.417,61 TL ihale kararından kaynaklanan karar pulu damga vergisi(dava konusu olan) ve 25.380.950,40TL * 0,0948(binde 9,48) =240.611,41TL ihale sözleşmesinden kaynaklanan damga vergisi(dava dışı) ...AŞ tarafından müvekkili şirketten tahsil edilmek suretiyle Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğüne yatırıldığını, gerçekleştirilen bu işlemin hukuka aykırı olduğu kanaatinde olduklarından ötürü taraflarınca karar pulu damga vergisinin tamamının ve ihale sözleşmesi damga vergisinin 1/2'sinin müvekkili şirkete iadesi yönünde düzeltme ve şikayet başvurularında bulunulduğunu,

şikayet taleplerinin uygun görülmemesi üzerine taraflarına ... 4. Vergi Mahkemesinin 2021/1407 E. Sayılı davası ikame edildiğini, fazla ve yersiz ödenen bu bedellerin tarafglarına iadesi talep edildiğini, yapılan yargılama neticesinde ...

4. Vergi Mahkemesinin 2021/1407 E. - 2022/1512 K. Sayılı ilamı(EK-3) ile davanın kısmen kabulüne karar verilerek; ihale kararından doğan damga vergisinin(karar pulu(dava konusu)) müvekkili şirkete iadesinin kabulüne, ihale sözleşmesinden doğan damga vergisinin ise iadesinin reddine karar verildiğini, ihale kararlarında sadece ihaleyi düzenleyen makamın imzası olduğunu, ihale kararından doğan damga vergisinden(karar pulu) ihale makamı yani davacı ...AŞ sorumlu olduğunu, ...AŞ kamu tüzel kişiliğine haiz bir kurum olduğundan aldığı ihale kararlarından doğan damga vergisinden de tek başına sorumlu olduğunu,

davacı ...AŞ'nin aldığı ve altında imzası bulunan ihale kararları üzerine doğan damga vergilerinden müvekkili şirketin sorumlu olmadığının açık olduğunu, dava konusu olan ihale kararı damga vergisinin (karar pulu) doğduğu ve muaccel olduğu an ihale kararının imzalandığını, yani somut olayda 23.06.2020 tarihi olduğunu, 23.06.2020 tarihinde yalnızca ihale kararı alındığını, taraflar arasında ihale sözleşmesi henüz akdedilmediğini, davacı yanın ihale sözleşmesinin 13.1 maddesine dayanak gösterdiği hukuki sebep incelendiğinde ise;

sözleşmenin lafzından da açık bir şekilde anlaşılacağı üzere sözleşmenin uygulanması sırasında doğacak giderlerin sözleşme bedeline dahil olacağı belirtildiğini, açık bir şekilde anlaşılacağı üzere sözleşmenin imzalanmasından önce doğan ve muaccel olan ihale karar damga vergisinden (karar pulu) müvekkili şirketin sorumlu olacağı yönündeki iddialar mesnetsiz olduğunu, aynı şekilde davacı yan davasına dayanak gösterdiği İdari Şartnamenin "Teklif Fiyata Dahil Olacak Giderler" başlıklı 12.1 maddesinin "İlgili mevzuat gereğince hesaplanacak sigorta, vergi, resim,

harç vb diğer giderlerin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olacaktır." hükmü ise ihale karar damga vergisi (karar pulu) ile alakalı olmadığını, basiretli bir tacir olan ve olmakla mükellef olan müvekkili şirket tarafından.

488 sayılı Kanundan doğan ihale karar damga vergisinin(karar pulu), mükellefinin Kanun Koyucu tarafından ihale makamı yani davacı ...AŞ olduğunun bilindiğini, İhale makamının ödemekle yükümlü olduğu ihale karar damga vergisi miktarının teklif fiyata dahil edilmesi nasıl müvekkili şirketten beklenilebildiğini, yukarıda da belirttiğimiz üzere;

ihale kararlarında sadece ihaleyi düzenleyen makamın imzası olduğunu, damga vergisinden ihale makamının sorumlu olduğunu, müvekkili şirket tarafından, ihale öncesi verilen teklifte, hiçbir şekilde ihale karar damga vergisi dahil edilerek bir hesaplama da yapılmadığını, müvekkili şirketin böyle bir sorumluluğu olmadığı gibi mükellefi olmadığı bir vergiyi ödemeye yönelik bir hesaplama yapmasını beklemekte mümkün olmadığını, keza, ihale karar harcından tamamen ...A.Ş. sorumlu ve mükellef olduğunu, açık bir şekilde söylemek gerekirse ...AŞ ihale makamı olup, ihale makamı olmasından kaynaklanan avantajını kullanarak,

mükellefi olduğu damga vergilerini kendi icat ettiği ödeme yöntemiyle kamu gücünü de kullanarak, müvekkili şirketten tahsil edip, kendi adına verdiği beyannameler ile ödediği sabit olduğunu, dolayısıyla, mevcut olayda, herhangi bir kuşku ya da hukuki tartışmaya meydan bırakmayacak şekilde nitelendirilecek açık bir vergi hatası(mükellefin şahsında hata, mükellefiyette hata, mevzuda hata) bulunduğunun açık olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... 4. Vergi Dairesine müzekkere yazılarak 2021/1407 E., 2022/1512 K. Sayılı dosyanın bir sureti istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır. ...Genel Müdürlüğünden 10/08/2020 tarihinde imzalanan 2020/178431 ihale kayıt numaralı Şehirler Arası Posta Taşıttırılmasının 12 Bölgede Yürütülmesi Hizmet Hizmet Alımına ait 7. Grup (Erzurum) Sözleşmesi hakedişleri ve ilgili sözleşmeye istinaden karar pulu damga vergisinin ödenmesine ilişkin ödeme belgelerinin birer sureti istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, hizmet alım sözleşmesi kapsamında ödenen ihale karar pulu vergisi ve faizinin rücuen davalıdan tahsili için açılan alacak davasıdır.

... 4 Vergi Mahkemesinin 2021/1407 esas 2022/1512 karar sayılı dosyasında; davacı ...

Lojistik Filo Anonim şirketi tarafından Gelir idaresi başkanlığına karşı dava açıldığı, davanın konusunun ...tarafından 2016/387318 ihale kayıt numarası ile ihaleye çıkılan ve davacı şirket üzerinde kalan işle ilgili ödenen toplam 666,971,53 TL tutarındaki ihale karar pulu ile toplam 1.111.228,39 TL tutarındaki sözleşme damga vergisinin iadesi istemi ile düzeltme ve şikayet kapsamında yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin ihale karar pulundan ihale makamı olan PTT'nin sorumlu olduğu,

sözleşmede hem ihale makamı hemde ihaleyi alan davacı şirketin imzası olduğundan sözleşme damga vergisinden müteselsilen sorumlu oldukları, bahsi geçen ödemelerin davacı tarafından ödendiğinden davacı şirketten tahsil edilen toplam 666.971,53 tutarındaki ihale karar pulu ve toplam 1.111.228,39 TL tutarındaki sözleşme damga vergisinin iadesini talep ettikleri, mahkemenin 17/06/2022 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği, ihale karar pulu bedeline ilişkin olarak.

5018 Sayılı kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanuna ekli 1. 2 sayılı cetvellerde genel ve özel bütçe kapsamındaki kamu idareleri sayılmış olup uyuşmazlığı konu ihaleyi yapan PTT'nin bu idareler içerisinde yer almadığı, bu kurumun damga vergisi yönünden resmi daire sayılacağı ya da muaf olduğu yönünde bir başka kanun veya KHK düzenlemesi olmadığı, dolayısı ile uyuşmazlığa konu ihaleyi yapan kurumun 488 sayılı damga vergisi kanunun 8 maddede belirtilen resmi daire sıfatını haiz olmadığı, damga vergisinden muaf tutulmadığı,

ihale kararına ilişkin damga vergisi mükellefi ihaleyi yapan ve ihale kararında imzası olan ...A.Ş olduğundan mükellefi ve sorumlusu olmayan davacıdan ihale karar pulu altında damga vergisi tahsil edilmesinde açık bir vergilendirme hatası yapıldığı dava konusu işlemin ihale karar pulu bedeline ilişkin kısmı hukuka uygun olmadığından , davacıdan yersiz tahsil edilen ihale karar pulu bedelinin davacıya iadesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık davacı tarafından Gelir idaresi başkanlığına ödenen hizmet sözleşmesi kapsamında ödenen ihale karar pulu bedelinin davalıdan rücu edilip edilmeyeceği, ihale karar pulundan hangi tarafın sorumlu olduğu noktasında toplanmaktadır.

... 4 Vergi mahkemesinin gerekçesinde belirtildiği üzere 5018 Sayılı kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanuna ekli 1. 2 sayılı cetvellerde genel ve özel bütçe kapsamındaki kamu idareleri sayılmış olup uyuşmazlığı konu ihaleyi yapan PTT'nin bu idareler içerisinde yer almadığı, bu kurumun damga vergisi yönünden resmi daire sayılacağı ya da muaf olduğu yönünde bir başka kanun veya KHK düzenlemesi olmadığı, dolayısı ile uyuşmazlığa konu ihaleyi yapan kurumun 488 sayılı damga vergisi kanunun 8 maddede belirtilen resmi daire sıfatını haiz olmadığı, damga vergisinden muaf tutulmadığı, ihale kararına ilişkin damga vergisi mükellefi ihaleyi yapan ve ihale kararında imzası olan ...A.Ş olduğundan mükellefi ve sorumlusu davacı ...olduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında yaptıkları hizmet alım sözleşmesi maddelerinin incelenmesinde sözleşmenin 13 maddesinde sözleşme bedeline dahil giderler içerisinde; sözleşmeni uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım sigorta vergi resim ve harç giderlerinin sözleşme bedeline dahil olacağının düzenlendiği, yine sözleşmenin 13.3 maddesinde sözleşmenin bedeline dahil olan diğer giderlerin düzenlendiği görülmüştür. yine dosyaya sunulan teknik şartnamede 12 maddede teklif fiyata dahil olan masraflar ayrıca belirtilmiştir.

Taraflar arasında yapılan sözleşmede ve teknik şartnamede ihale karar pulu vergisinden davalının sorumlu olacağına dair açık bir düzenleme olmadığı, Ankara4 Vergi Hukuk Mahkemesinin gerekçesinde belirtildiği üzere ihale karar pulu vergisinin mükellefinin ihaleyi yapan kurum olan davacı kurum olduğu anlaşıldığından davacı kurumun davalıya rücu şartları oluşmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.