Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/401 K.2024/482

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ TALEBİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı taraf ile yapılan sözleşme doğrultusunda ... numaralı dükkanların iç mimari işlerinin yapılmasına başlandığını ancak davalı tarafından ödeme yapılamaması üzerine çalışmaların durdurulduğunu ve dava açıldığını, davalı tarafından dükkanların iç mimarı işlerinin yapılmasına devam edildiğini bu nedenle davanın alacağa kavuşmasının önüne geçilmesi açısından .... numaralı dükkanların iç mimari işlerinin tedbiren durdurulmasını ve şimdilik 10.000,00TL cezai şart ile sözleşme konusu işlere dair 50.000,00TL'nin temerrüt tarihinde işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALININ CEVABI

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında 17.02.2020 tarihli sözleşme ile .... numaralı dükkanların sözleşmede detaylıca belirtildiği üzere düzenlenmesi işi hususunda anlaşmaya varıldığını, davacı tarafça sözleşme gereğince ödeme yapıldıkça işe devam edileceği ve işin teslim edileceğini, ödemelerin gecikmesi sebebiyle meydana gelecek zararlardan dolayı da davalının sorumlu olacağının sözleşmede açıkça belirtildiğinin iddia edildiğini, davacı tarafından sözleşme tarihinden 2 ay sonra 03.04.2020 tarihinde ilk ödemenin ... plakalı araç ve çek ile yapıldığını ve bu tarihten itibaren işe başlandığını, içişleri bakanlığının pandemi yasaklarına uyulduğunu,

gerekli izinlerin alınarak çalışmalara devam edildiği yaşanılan gecikmelerin pandemiden kaynaklandığını ve ödemelerin geç yapıldığının ileri sürüldüğünü, davacı tarafından dosyaya sunulmuş olan sözleşme dikkate alındığında davacının işe geç başlamış olduğunu, sözleşmedeki sürelere uygun hareket etmediğini, davacı tarafından araç ve çek olarak yapılan ödemenin toplamda 210.000,00 TL olduğu iddia edilmiş ise de davalı tarafından toplamda 237.500,00 TL'nin davacıya ödendiğini, iş bu durumun banka kayıtları, taraflara ait defterlerde ve kayıtlarda açıkça görüleceğini, davacının kendi kusuru sebebiyle işe devam etmemesi,

işi durdurması ve sözleşmeyi feshetmesine rağmen müvekkili davalı taraftan cezai şart talep etmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, iş bu talebin reddi gerektiğini, ayrıca müvekkili davalı tarafından davacıya 28.07.2020 tarihli ihtarname ve 05.08.2020 tarihli ihtarname keşide edildiğini, davacı tarafından ileri sürülen tüm hususların gerçeği yansıtmaması sebebiyle davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmişlerdir.

Birleşen .... Esas sayılı dosyasında; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 17/02/2020 tarihli sözleşme imzalandığını, davalının yüklendiği işin eksik ve ayıplı olarak yerine getirdiğini, müvekkilinin tüm ödemelerini zamanında yaptığını, davalının ödemeyle orantılı iş yapmadığını beyanla şimdilik ödenen bedelden 50.000,00 TL sini davalıdan alınarak davacıya iadesine ve şimdilik 10.000,00 TL lik cezai şartın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE DEĞERLENDİRME

Dava ve birleşen dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak ve cezai şartın tahsili istemlerine ilişkindir. Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış ve tarafların sunmuş oldukları deliller toplanmıştır. Dosya kapsamından; taraflar arasında, .... isimli ... nolu dükkanlarının iç mimarlık hizmetlerinin yapılması amacıyla, 17/01/2020 tarihinde eser sözleşmesi imzalanmış olduğu anlaşılmaktadır.

Anılan sözleşme uyarınca; asıl davada davalı birleşen dosyada davacı ... iş sahibi, asıl davada davacı-birleşen dosya davalısı şirket ise yüklenicidir. Sözleşmenin 5.maddesinde yüklenicinin yapması gereken işler belirlenmiş, işlerin toplam bedeli ise 487.337,50TL +KDV olarak kararlaştırılmıştır.

Anılan sözleşmenin 7.maddesinde 100.000,00 TL nakit ile 50.000,00TL çek alınacağı belirlenmiş, kalan ödemelerin iş veren ile anlaşılacağı şekilde hak ediş usulü ile yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Sözleşmenin 9.maddesinde ise işin başlama tarihi 20/01/2020, bitiş tarihi ise 20/03/2020 olarak tespit edilmiştir. Sözleşme hükümleri bu yönde olmakla birlikte iş başında yapılması gereken ödemenin 06/04/2020 tarihli araç satışı ile yapılmış olduğu anlaşılmaktadır.

Aracın satış bedeli ise 105.000,00TL'dir.

6098 sayılı TBK'nun 12.maddesi uyarınca sözleşmelerin geçerliliği, kanunda aksi ön görülmedikçe, hiçbir şekle bağlı değildir. Aynı yasanın 19.maddesi uyarınca; bir sözleşmenin türünün ve içeriğinin belirlenmesinde ve yorumlanmasında, tarafların gerçek ve ortak iradeleri esas alınır. Somut uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup eser sözleşmeleri yazılı şekil şartına tabi değildir. Eser sözleşmesinin sözlü olarak kurulması, değiştirilmesi mümkündür. Mahkememizce tarafların karşılıklı anlaşması ile sözleşmedeki işin başlayış ve bitiş tarihlerinin ayrıca ödenecek peşinatın bu şekilde uyarlanmış olduğu, sözleşmenin peşinat ödemesi ile işin başlayış ve bitiş tarihlerine ilişkin hükümlerinin tarafların ortak iradesi ile değiştirildiği kanaatine ulaşılmıştır.

Asıl dosya davalısı tarafından dava açılmadan önce yaptırılmış delil tespitine ilişkin .... D.İş sayılı dosyası dosyaya kazandırılmıştır. Uyuşmazlığın çözümü teknik bilgiyi gerektirdiğinden inşaat mühendisi, iç mimar, mali müşavir ve nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilerden oluşan bir bilirkişi heyetinden bilirkişi raporu ve ek rapor alınmıştır.

Bilirkişi heyeti, 08/06/2023 tarihli kök rapor ve 18/03/2024 tarihli ek raporda özetle; taraflar arasındaki mesajlar, yazışmalar ve delil tespiti dosyası ile yüklenici tarafından sözleşmeyle kararlaştırılmış işin %90,40 oranında tamamlanmış olduğu belirlenmiştir.

Sözleşmede bedel götürü usulü ile tespit edilmiş olduğundan yapılan işler bedeli toplam bedele göre oranlanmış, tespit raporunda belirtilen eksik işler ile nesafet kesintisi düşülmek suretiyle davacı yüklenicinin hak ettiği toplam iş bedeli KDV hariç 440.553,10TL olarak hesaplanmıştır.

Anılan tutardan peşinat olarak devredilmiş araç bedeli de dahil olmak üzere iş sahibinin yapmış olduğu toplam 240.000,00TL ödeme düşülmek suretiyle yüklenicinin bakiye alacağı 200.553,10TL olarak bulunmuştur. Anılan tutara KDV eklenmek suretiyle yüklenicinin hak ettiği toplam alacak tutarı 279.852,66TL olarak hesaplanmıştır. Mahkememizce bilirkişi kök ve ek raporu hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilerek benimsenmiştir.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı ile yüklenicinin üstlenmiş olduğu işi %90,40 oranında tamamladığı ancak sözleşmede kararlaştırılan ödemeleri alamaması üzerine iş sahibine 27/07/2020 tarihli ihtarnameyi göndererek 325.000,00TL iş bedelinin ödenmesi halinde işe devam edileceğini aksi hallerde yasal yollara başvurulacağını belirtmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki sözleşmenin 9.maddesine göre ödemenin zamanında yapılmaması halinde yüklenici işi bırakacak ve işin kalan kısmının bitirilmesi kendisinden beklenmeyecektir. Aynı maddede, iş bedelinin ön görülen sürede ödenmemesi halinde iç mimarın sözleşmeyi feshedebileceği kararlaştırılmıştır.

İş sahibi tarafından iş bedelinin ödenmemesi nedeniyle yüklenici sözleşmeyi haklı nedenle feshetmiş olup bilirkişi raporu ile belirlendiği üzere bakiye 279.852,66TL iş bedeline hak kazanmıştır. Asıl davada iş bedeline ilişkin talebin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Birleşen dava bakımından fazla ödenen iş bedeli iddiası bakımından yapılan değerlendirmede; iş sahibi tarafından yapılan ödemelerin toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu ile fazla olmadığı anlaşılmıştır. Anılan nedenle birleşen davadaki fazla ödenen iş bedeli yönündeki istemin reddi gerekmiştir. Asıl ve birleşen davaya konu cezai şart istemleri bakımından ise sözleşmede işin başlangıç tarihi 20/01/2020, bitiş tarihi 20/03/2020 olarak tespit edilmiştir.

Ayrıca işin süresinde bitmemesi halinde her iki taraf da gecikilen her gün için 1.000,00TL cezai şart ödemeyi kabul etmiştir. Ancak o dönemki pandemi ve diğer nedenler ile işin başlangıç tarihi taraflarca 06/04/2020 olarak kararlaştırılmış ve anılan tarihteki araç satış sözleşmesi peşinat olarak sayılarak yüklenici tarafından işe başlanmıştır.

Mahkememizce tarafların ortak iradeleri ile sözleşmenin başlayış ve bitiş tarihlerinin değiştirildiği, yazılı sözleşmede belirtilen iş başlangıç ve bitiş tarihlerinin taraflarca yapılan anlaşma sonucu yürürlükten kaldırılması nedeniyle bu tarihlere bağlı cezai şart hükümlerinin de uygulanamayacağı kanaatine ulaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle asıl ve birleşen davadaki cezai şart istemlerinin reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza