Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/603 K.2022/291

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Ordu Büyükşehir Belediyesi tarafından "Ordu Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisindeki Muhtelif Mahalle Yollarında Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri (Alttemel, Temel ve Binder) Yapılması İşleri" için ihaleye çıkıldığını ve söz konusu ihaleyi ... Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş.& ... Yapı San. ve Tic. A.Ş. & ... Madencilik İnş. Mak. Pet. Ürn. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.

İş ortaklığının kazandığını, anılan ihaleyi kazanan iş ortaklığı ile davalı şirket arasında ihale kapsamındaki işlerin yapımı için sözleşme imzalandığını, anılan sözleşmeye istinaden de müvekkili şirketin, davalı şirket ile 21.03.2017 tarihinde "Ordu Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisindeki Altınordu İlçe Sınırları İçerisinde İmarlı Alanlardaki Muhtelif Mahalle Yollarında Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri (Alttemel, Temel ve Binder) Yapılması İşlerine Ait Alt Yüklenici Sözleşmesi" imzaladıklarını, daha sonra 31.12.2017 tarihli zeyilnamenin imza altına alındığını, anılan sözleşme ile müvekkili şirketin,

ihale kapsamındaki tüm işlerin yapımı için değil sadece bir kısmının yapımını üstlendiğini, anılan sözleşmeye göre müvekkilinin 54.823.601,97- TL toplam hakediş yaptığını, %5 oranında 2.741.180,10- TL geçici kabul kesintisi yapıldığını, anılan tutardan 27.05.2019 tarihli fatura karşılığı 295.000,00-TL ... yapılarak müvekkili şirketin nakdi teminat alacağının 2.446.180,10- TL olduğunu, sözleşme konusu işin müvekkili şirket tarafından süresinde bitirildiğini,

belediyenin teknik elemanları tarafından yapılan ölçümlerde işin teknik şartnameye uygun olarak yerine getirildiğinin tespit edildiği ve müvekkili şirket tarafından yapılan yolların 30.12.2017 tarihinde trafiğe açılarak hizmete alındığını, müvekkili şirketin sözleşme konusu işi eksiksiz bir şekilde, zamanında ifa ettiğini, müvekkili şirket tarafından yapılan sözleşme konusu işin, geçici kabule hazır hale getirildiğini, Ordu Büyükşehir Belediyesi teknik elemanları nezaretinde tek tek incelenerek,

gerekli ölçümler yapılarak teslim alındığını, dava konusu olayda davalı şirket ile müvekkili şirketin hakedişlerinden kesilen nakdi teminat tutarı konusunda da bir anlaşmazlık bulunmadığını, müvekkili şirketin sözleşme konusu işi yaklaşık 3 yıl önce bitirdiğini ve bitirilen işin trafiğe açılmış olmasına rağmen, davalı şirket tarafından müvekkilinin hakedişlerinden kesilen %5 tutarında nakdi teminatın, belediye tarafından geçici kabul yapılmadığı sebebi ile müvekkil şirkete iade edilmediğini, ana yüklenici ve davalı ile Belediye arasındaki anlaşmazlığın müvekkili şirketin yapmış olduğu işten kaynaklanmaması,

bu anlaşmazlığın ne kadar daha süreceğinin belirsiz olması, geçici kabul yapılması için makul sürenin beklenilmiş olması sebepleri ile davalı şirketin müvekkili şirkete nakdi teminatını vermesi gerektiğini belirterek sözleşme uyarınca müvekkili şirketten kesilen 2.446.180,10- TL nakdi teminatın, davalının temerrüte düştüğü 31.12.2017 tarihinden itibaren temerrüt faizi ile davalı Şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, sözleşme gereği müvekkilinin kesmiş olduğu nakit teminatların iadesi için açtığı davanın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine ve bu sözleşmede atıf yapılan müvekkili ile iş ortaklığı arasında imzalanan ve iş ortaklığı ile Ordu Büyükşehir Belediye Başkanlığı arasında imzalanan asıl iş sözleşmesine göre haksız olduğunu, müvekkilinin alt yüklenicisi olduğu işin müvekkilinden geçici ve kesin kabulünün ve işin asıl yüklenicisi olan iş ortaklığının geçici ve kesin kabulülünün işin sahibi tarafından yapılmamasından kaynaklandığını,

müvekkilinin sorumluluğunun da iş ortaklığına karşı aynen devam ettiğini, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini, davacının faiz talebinde de haksız olduğunu belirtmiş, davacı ile müvekkili arasındaki sözleşmenin hükümleri ile davacıyı da bağlayan müvekkilinin iş ortaklığı ile ve iş ortaklığının işin sahibi Ordu Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile imzaladığı sözleşme ve eklerindeki hükümler, resen nazara alınacak nedenlerle, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan nakdi teminat kesinti tutarının iadesi istemine ilişkindir. Taraf vekilleri delillerini sunmuş, .... esas sayılı dosya UYAP sistemi üzerinden getirtilmiştir.

Ordu 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacılar ... Yol. Yapı San. ve Tic. A.Ş., ... Yapı San. ve Tic. A.Ş. ... Yol Yapı A.Ş.

Tarafından davalı Ordu Büyükşehir Belediye Başkanlığı aleyhine fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla davacı şirketlerin taahhüdü altında yapımına devam edilen" Ordu Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde Muhtelif Mahalle Yollarında Toprak İşleri Sanat Yapıları Ve Üst Yapı İşleri (Alt temel, Temel ve Binder) Yapılması İşi"ne ilişkin olarak, davalı idarenin, 15/02/2021 tarihli yazı ile verilen 10 günlük süreye rağmen işin süresinde bitirilmediği tespit edildiği iddiasıyla 09/09/2014 tarihinde imzalanan 2014/70129 ihale kayıt numaralı sözleşmenin feshedildiği,

4735 sayılı kanunun 20, 22, 26. Maddeleri gereğince hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceğini bildirildiğini, gelinen aşamada davalının fesih yazısına müteakiben yapacağı işlemlerin müvekkili şirketin ticari hayatını sona erdirecek nitelikte ağır olduğunu belirterek davalı tarafça yaratılan haksız muarazanın meni, idareye verilen kesin teminat mektubunun paraya çevrilmesinin önlenmesi bakımından tedbir kararı verilmesi talebiyle 22/02/2021 tarihli dilekçe ile dava açıldığı anlaşılmıştır.

Sunulan belgelere göre; taraflar arasında 21.03.2017 tarihinde "Ordu Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisindeki Altınordu İlçe Sınırları İçerisinde İmarlı Alanlardaki Muhtelif Mahalle Yollarında Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri (Alttemel, Temel ve Binder) Yapılması İşlerine Ait Alt Yüklenici Sözleşmesi" imzaladığı, daha sonra 31.12.2017 tarihli zeyilnamenin imza altına alındığı anlaşılmıştır.

21.03.2017 tarihli sözleşmeye göre, davalı şirket yüklenici, davacı şirket alt yüklenici, Ordu Büyükşehir Belediyesi idare (asıl işveren), ... Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş.& ... Yapı San. ve Tic. A.Ş. & ... Madencilik İnş. Mak. Pet. Ürn. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş ortaklığı ana yüklenicidir.

Sözleşmenin 5. Maddesinde, sözleşme türü ve bedelinin kararlaştırıldığı, sözleşmenin 9.3 maddesinde, gayri nakdi teminata ilaveten alt yüklenicinin işe başlama tarihinden itibaren düzenlenecek her hakedişinde özel şartlar madde 9.3'te farklı bir oran ön görülmediği sürece %5 oranında nakdi teminat kesintisi yapılacağının kararlaştırıldığı, sözleşmenin 9.4 maddesinde nakdi teminatın özel şartlar madde 9.4'te işin niteliğine göre belirlenen zamanda iade edileceğinin düzenlendiği,

sözleşmenin 9.5 maddesinde "Yüklenici iş sırasında veya iş bitiminde herhangi bir çalışanının idarenin ya da 3. Şahısların açtığı/açması muhtemel alacak/tazminat davalarının teminatı olarak teminatların tamamını tutma hakkına sahiptir..." hükmü bulunduğu, sözleşmenin özel şartlar 8.2 maddesinde alt yüklenicinin işin tümünü en geç 31/12/2017 tarihine kadar onaylı iş programı uyarınca tamamlayarak geçici kabule hazır hale getireceği, sözleşme özel şartlar 9.4 maddesinde.

"Genel şartlar madde 9.4'ün hükümlerine tabi olmak kaydıyla alt yüklenicinin nakdi teminatı yüklenicinin geçici kabulü ve kesin hesabını müteakip 45 gün sonra iade edilecektir. (SGK ilişiksiz belgesinin alınmış olması koşuluyla)" hükümlerinin bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili, müvekkili şirketin ihale kapsamındaki tüm işlerin yapımı için değil sadece bir kısmının yapımını üstlendiğini, sözleşmeye göre müvekkilinin 54.823.601,97- TL toplam hakediş yaptığını, %5 oranında 2.741.180,10- TL geçici kabul kesintisi yapıldığını, anılan tutardan 27.05.2019 tarihli fatura karşılığı 295.000,00-TL ... yapılarak müvekkili şirketin nakdi teminat alacağının 2.446.180,10- TL olduğunu, sözleşme konusu işin müvekkili şirket tarafından süresinde bitirildiğini,

belediyenin teknik elemanları tarafından yapılan ölçümlerde işin teknik şartnameye uygun olarak yerine getirildiğinin tespit edildiğini ve müvekkili şirket tarafından yapılan yolların 30.12.2017 tarihinde trafiğe açılarak hizmete alındığını, müvekkili şirketin sözleşme konusu işi eksiksiz bir şekilde, zamanında ifa ettiğini, müvekkili şirket tarafından yapılan sözleşme konusu işin, geçici kabule hazır hale getirildiğini, Ordu Büyükşehir Belediyesi teknik elemanları nezaretinde tek tek incelenerek,

gerekli ölçümler yapılarak teslim alındığını, dava konusu olayda davalı şirket ile müvekkili şirketin hakedişlerinden kesilen nakdi teminat tutarı konusunda da bir anlaşmazlık bulunmadığını bildirmiştir.

Davalı vekili, davanın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine ve bu sözleşmede atıf yapılan müvekkili ile iş ortaklığı arasında imzalanan ve iş ortaklığı ile Ordu Büyükşehir Belediye Başkanlığı arasında imzalanan asıl iş sözleşmesine göre haksız olduğunu, müvekkilinin alt yüklenicisi olduğu işin müvekkilinden geçici ve kesin kabulünün ve işin asıl yüklenicisi olan iş ortaklığının geçici ve kesin kabulülünün işin sahibi tarafından yapılmamasından kaynaklandığını, müvekkilinin sorumluluğunun da iş ortaklığına karşı aynen devam ettiğini, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.

Dosya kapsamına, toplanan delillere, iddia ve savunmaya göre, taraflar arasında davacı alt yüklenicinin sözleşme kapsamında yüklenmiş olduğu edimini yerine getirdiği, sözleşme uyarınca hakedişlerinden yapılan kesintiler nedeniyle 2.446.180,10 TL davalı taraftan alacağı bulunduğu konusunda taraflar arasında uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık sözleşmenin özel şartlar 9.4 maddesine göre davalı tarafın teminat kesintisini iade etmemekte haklı olup olmadığı noktasındadır.

Tarafların kabulünde olan sözleşmenin özel şartlar 9.4 maddesinde; "Genel şartlar madde 9.4'ün hükümlerine tabi olmak kaydıyla alt yüklenicinin nakdi teminatı yüklenicinin geçici kabulü ve kesin hesabına müteakip 45 gün sonra iade edilecektir." hükmü mevcut olup, Ordu Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı ile ana yüklenici iş ortaklığı arasında yaşanan sorunlar nedeniyle geçici kabulün yapılmadığı hususuda tarafların kabulündedir.

Davacı vekili, ana yüklenici ile Ordu Büyükşehir Belediyesi arasındaki anlaşmazlığın müvekkili şirketin yapmış olduğu işten kaynaklanmadığını bildirmiş, idare ile ana yüklenici arasındaki uyuşmazlığın davacı tarafın yapmış olduğu işten kaynaklandığına ilişkin davalı tarafın herhangi bir iddia ve itirazı bulunmadığından, aksine delil sunulmadığından idare ile ana yüklenici arasındaki uyuşmazlığın ihale sözleşmesi kapsamındaki başka işlerden kaynaklandığı sonucuna varılmıştır.

Mahkememize dava açıldıktan sonra, Ordu Büyükşehir Belediyesi tarafından, ana yüklenici şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığıyla yapmış olduğu sözleşmeyi feshettiğinin ana yükleniciye bildirildiği, ana yüklenici şirketler tarafından Ordu 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında fesih bildirimine karşı dava açılmış ise de, yargılamanın ne kadar süreceğinin belirsiz olması, idare ile ana yüklenici arasındaki bu anlaşmazlığın ne kadar daha süreceğinin belirsiz olması,

geçici ve kesin kabul yapılması için makul sürenin geçmiş olması karşısında, 2017 yılı sonlarında bitirilen iş nedeniyle davacı hakedişlerinden yapmış olduğu nakdi teminat tutarının davalı tarafça geçici ve kesin kabulün yapılmadığı gerekçesiyle ödenmemesinin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğu, davacının dava tarihi itibari dava konusu nakdi teminat tutarını talep etmekte haklı olduğu kanaatine varıldığından davanın kabulüne, 2.446.180,10 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıda ki yazılı kararın verilmesi gerekmiştir.