Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/664 K.2021/84

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait... Plakalı araçla ihlalli geçiş yaptığını, geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Ankara...Dairesi 2019/8211 Esas sayılı dosyada başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürüp itirazın iptali ile takibin devamına ve borçlu aleyhine %20' den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davalı şirketin ticaret sicil adresinin Eskişehir olduğunu, yetikli Mahkemenin Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, 06 AFF 573 Plakalı aracında ...' tan alınan kredi kartına bağlı HGS otomatik bakiye yükleme talimatı bulunduğunu, HGS' nin bakiyesinin kredi kartına bağlı olduğundan geçiş esnasında veya geçişten itibaren 15 günlük süre içinde HGS' den geçiş ücreti alınamamasının davacı yanın kendi sistemlerinin eksik-hatalı çalışmasından kaynaklandığını, davacının müvekkiline ihlalli geçişe ilişkin herhangi bir ihtarname veya ihlalli geçiş ilişkin herhangi bir ihtarname veya ihlalli geçiş bildirimi yapılmadığını bildirip davanın reddini talep ve beyan etmiştir.

GEREKÇE

Dava, otoyol ve köprülerden geçiş ücretini ödemeden geçiş sebebiyle, geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın tahsili için başlatılan ilamsız icra takibinde vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. (İİK md. 67)

Ankara...Dairesi' ne ve Ankara İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü' ne müzekkere yazıldığı, cevapların dosya arasına alındığı görülmüştür.

Ankara...Müdürlüğünün 2019/8211 takip sayılı dosyasında alacaklı şirket tarafından borçlu aleyhine 682,75-TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatılmıştır. Ödeme emri tebliğ edilen borçlunun vekili, müvekkilin adresi Eskişehir olduğundan Eskişehir İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğunu, herhangi bir borçlarının bulunmadığını belirterek icra dairesinin yetkisine ve borca itiraz ettiğinden icra takibi durmuştur. İtirazın hükümden düşürülmesi için yasal süresi içerisinde bu dava açılmıştır.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesi “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.)” hükmünü içermektedir.

İtirazın iptali davaları, yapılan takibe itiraz üzerine duran takibin devam etmesini sağlamak amacıyla açılan davalardır. Yasal dayanağını 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK'nın) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. İcra takiplerinde yetki hususu, 2004 sayılı İİK’nın 50. maddesi yollaması ile usul Kanunu hükümlerine göre yapılmaktadır.

İİK’nın 50. maddesi; "(Değişik: 3/7/1940-3890/1 md.) Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe yetkilidir.

Yetki itirazı esas hakkındaki itirazla birlikte yapılır. İcra mahkemesi tarafından önce yetki meselesi tetkik ve kati surette karara raptolunur.

İki icra mahkemesi arasında yetki noktasından ihtilaf çıkarsa Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 25 inci maddesi hükmü tatbik olunur." düzenlemesini içermektedir.

Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya gelindiğinde, mahkememizce öncelikle yapılacak olan husus, itirazın iptaline konu Ankara...Müdürlüğünün 2019/8211 takip sayılı dosyasında davalı icra dairesinin yetkisine de itiraz ederek Eskişehir İcra Dairesi'nin yetkili olduğunu ileri sürdüğünden öncelikle tetkik merciinin (icra hukuk mahkemesinin) yerine geçerek icra dairesinin yetkisine yönelik itiraz incelenerek bu konunun kesin olarak karara bağlanması olacaktır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89/1-1 bendi gereğince; para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir. Takip ve dava konusu olan geçiş ücretinden kaynaklanan tutar ile birlikte para cezasının alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödenecek para borçlarından biri olarak kabul etmek mümkün değildir. Zira, 6001 sayılı Kanun'un 30/5.maddesinde, sadece geçiş ücreti değil aynı zamanda geçiş ücretinin dört katı tutarında para cezası öngörülmüştür. Para cezasından kaynaklanan bir borcun Türk Borçlar Kanunu'nun 89.maddesinde düzenlenen borçlardan olmadığı gözetilmeden karar verilmesi doğru değildir.

İtirazın iptâli davasının görülebilmesi, geçerli bir icra takibinin varlığına bağlıdır. Ortada geçerli takip yoksa itirazın iptâli davasının görülebilmesine usulen olanak yoktur. İcra dairesinin yetkisine itiraz halinde bu itiraz usulünce incelenip sonuçlandırılmadığı sürece geçerli bir takibin varlığından söz edilemez. O halde mahkemece, icra dairesinin yetkisine itiraz edildiği gözetilerek eldeki dava da öncelikle bu itiraz incelenerek doğru bir şekilde karar verilmelidir. (Bkz. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 06/04/2004 tarih, 2004/19-410 esas, 2004/471 karar sayılı ilamı) İlâmsız icrada genel yetkili icra dairesi borçlunun ikametgahındaki icra dairesidir. Diğer yandan ihlalli geçişin yapıldığı para cezasına konu eylemin gerçekleştirildiği yerdeki icra dairesi de özel olarak yetkilidir.

Somut olayda, davalı borçlunun ikametgahının Eskişehir olduğu ve ihlalli geçişten kaynaklanan para cezasına konu eylemin gerçekleştirildiği yerin de Ankara yargı çevresinin dışında olduğu, bu nedenlerle yetkili icra dairesinin davalının ikametgahının bulunduğu Eskişehir ya da ihlalli geçişten kaynaklanan para cezasına konu eylemin gerçekleştiği yer olduğu, davalının Ankara icra dairesinin yetkili olmadığına, yetkili icra dairesinin kendi seçimine göre de Eskişehir icra dairesi olduğuna dair icra dairesinin yetkisine yapmış olduğu itirazın usul ve yasaya uygun olduğu (bkz benzer konuda Ankara BAM ....

HD.' nin 2019/2329 esas ve 2021/180 karar sayılı 03/02/2021 tarihli ilamı), bu suretle ortada geçerli bir icra takibi bulunmadığı gözetilerek davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip ... · ✍e-imzalıdır Hakim ... · ✍e-imzalıdır