Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/618 K.2022/483

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında canlı hayvan temini ve teslimi işi sözleşmesi bulunduğunu, davacı tarafından teslim edilen hayvanlardan ... kulak küpesi olan hayvanın küpesinin sahte olduğu iddiasıyla ayıplı mal kapsamına sokulduğunu ve davacının hak edişinden 6.080,62 TL mahsup edildiğini, kulak küpesinin sahte olmadığını, davalının bu konuda bir delil sunamadığını, hayvanı da iade etmediğini belirterek .... kulak küpeli hayvanın ve tabi semerelerinin davacıya iadesini, bu mümkün olmadığı takdirde bedelinin ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiş, 29/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 15.000,00 TL' ye arttırmıştır.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Arabuluculuk görüşmesi tutanağının dava dilekçesi ekinde olmadığını, kanuna göre tutanak aslının dosya içinde sunulmasının gerektiğini belirtmiş, esasa dair beyanlarında müfettiş raporuna göre .... ye teslim edilen dişi sığırın kulak küpesinin sahte olduğunun tespit edildiğini, davacının alacağından yapılan mahsubun usulune uygun olduğunu, sözleşmenin 10. Maddesi hükümlerine göre işlem yapıldığını, ayrıca ... esas sayılı dosyasında sahte kulak küpesi sebebiyle davacının yargılandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep istemiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, Genç Çiftçi Projesi kapsamında davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşme gereği davacıdan satın alınan hayvanın ayıplı olması nedeni ile hayvan bedelinin davacının hak edişinden kesilmesi sonrasında , davacıya iade edilmeyen hayvan bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

...Müfettişi tarafından düzenlenen 12.05.2020 tarih ve... no.lu Disiplin Soruşturma Raporunda davalı tarafından ....kulak küpeli hayvanın küpesinin sahte olduğunun tespit edildiği ve bu hayvan için ödenen paranın tazmin edilmesi sonucuna varıldığını idarenin bu bu rapora göre işlem yaptığı belirtilmiştir.

Taraflar arasındaki sözleşmenin 14.1.2 maddesi hükmüne göre üreticinin işin yapımı sırasında mevzuata aykırı eylemleri nedeni ile doğan zararların alacaklarından tahsil edilebilmesinin öngörülmüştür.

Mahkememizce HMK nın 266.

Maddesi gereğince kamu ihaleleri konusunda uzman bilirkişi ve Veteriner Hekim bilirkişiden davalının davacıdan yaptığı kesintinin yerinde olup olmadığı, bir kesinti yapılması gerekiyorsa, ne kadar yapılması gerektiği, faiz işletilmiş ise faiz kesintisinin doğru olup olmadığı, davacının hayvan iadesi talebi mümkün değilse bedelinin iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı, talep edilecek güncel bedelin ne olabileceği, hayvan yaşasaydı semerelerinin ne olacağı, davacının bu konudaki talebinin yerinde olup olmadığı konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, düzenlenen bilirkişi raporunda; ....

Müfettişliğince yapılan incelemede, ....`ye teslim edilen "...." küpe numaralı hayvanın her iki kulağında da küpe bulunduğu, fakat kulak küpelerinin vidayla tutturulduğu, logoların eksik olduğu ve küpenin orijinal olmadığının belirlendiği , .... yapılan incelemede, anılan ... nolu kulak küpelerinin sahte olduğu,

ayıplı mal olarak kabul edilen sığır cinsi hayvanı genç çiftçilere teslim eden firmalardan ... tarafından söz konusu hayvanlara ödenen tutarın kayıtlardan çıkartılarak yasal faiziyle birlikte tazmin edilmesi gerektiği sonucuna varıldığı , ... `ye 22.09.2018 tarihinde teslim edilen söz konusu hayvanın gebe olup olmadığı yönünde dosyada bilgi bulunmadığı,.... 29.03.2021 tarihinde güncelleme çalışmaları sırasında ....`ye ait işletmede projeden verilen 5 (beş) sığıra ilave olarak.

T... küpe nolu, 01.06.2019 doğumlu, projeden verilen .... küpe nolu sığırdan doğma 1 (bir) baş ilave hayvan olduğu anlaşıldığı, buna göre 22.09.2018 tarihinden 29.03.2021 tarihine kadar işletmede bir doğum gerçekleştiği, hayvancılıkta üremenin hayvanın sağlık durumuna, bakım ve beslemeye bağlı olduğu, bu kapsamda davaya konu olan hayvandan anılan işletmede doğum gerçekleşmediği ve yavru elde edilmediği değerlendirilmiş, hibe/sosyal destek projesi olması göz önüne alındığında, davaya konu hayvanın iadesinin istenmesinin idari ve ekonomik açıdan uygun görülmediği davaya konu hayvanın yerli kara-montofon melezi olması,

gebe olmaması göz önüne alındığında güncel reel piyasa fiyatının 15.000,00TL olabileceği mütalaa edilmiştir.

Ayıplı ifa halinde sözleşme ile kararlaştırılan mal teslim edilmekte ancak bu malda bir ayıp bulunmaktadır.... tesliminde ise alıcıya sözleşme ile kararlaştırılandan tümüyle

farklı bir mal teslim edilmektedir........ yani yanlış edimle ifa etme durumunda asli edim yükümlülüğünün ihlali söz konusu olduğundan ifadan bahsedilemeyecek bu nedenle borç son bulmuş olmayacaktır. Ayıplı ifa ile aliud ifa arasındaki en temel fark budur ayıplı ifa halinde gereği gibi olmasa dahi bir ifa mevcuttur ancak aliud ifa halinde ifanın varlığından bahsedilemeyecektir.

Somut olayda davalının sözleşmeden dönerek hayvanı davacıya iade etmesi, ve hayvan bedelini davacıdan talep etmesi gerekirken, hayvan teslimi yapılmamış, sadece davacıya ödenen para faizi ile birlikte kesinti yoluyla tahsil edilmiştir.

Dava tarihi itibariyle bu hayvanın canlı olarak teslimi mümkün olmadığından davacının hayvan iadesi yerine bedelini talep edebileceği , bilirkişi raporu ile de dava tarihindeki değeri 15.000 TL olduğundan dava ve ıslah dilekçesindeki toplam alacak miktarı üzerinden davanın kabulüne, dava dilekçesindeki miktar için TBK nun 117. Maddesi uyarınca ... 'e yapılan talebin tarihi, fazlası için ıslah tarihi esas alınarak faize hükmedilmiş, yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.