Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/20 K.2023/497

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/20 Esas - 2023/497 T.C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/20 Esas

KARAR NO : 2023/497

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 09/01/2023

KARAR TARİHİ : 15/09/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 02/10/2023

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, Genel Müdürlükleri hizmet personeli alımının 2015 ve 2020 yılları arasında imzalanan Sözleşmeler ve bu sözleşmelerin eki idari ve teknik şartnameler ile davalılar tarafından üstlenildiğini, söz konusu yıllar arasında, davalıların işçisi olarak çalışan işçi ...'ın emeklilik sebebiyle işten ayrılacağını belirterek kıdem tazminatının ödenmesini talep ettiğini, ilgilinin başvurusu incelendiğine, dava dışı işçinin kıdem tazminatına hak kazandığı değerlendirilerek 21.451,27 TL kıdem tazminatının 05/08/2020 tarihinde hesabına ödendiğini,

21.451,27 TL kıdem tazminatının sorumlulukları oranında dava dışı ve davalı yüklenicilerden tahsili talebiyle ...Arabuluculuk Bürosu 2022/10547 Büro, 2022/94705 Dosya Numarası dosyası ile arabuluculuk görüşmesi yapılmış ise de yalnızca davadışı bir firma ile kısmi olarak anlaşma sağlandığını, Netice olarak dava dışı işçi ... 'ın 06.11.1979 - 06.07.1981 tarihleri arasında er olarak geçen 240 günlük askerlik borçlanmasına istinaden ödenen 2.304,52 TL rücuen tazmin talebinden mahsup edildiğini, ...

İnşaat Taahhüt Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi nezdinde geçen hizmet süresi olan 170 güne karşılık gelen tutar 1.828,84 TL üzerinden arabuluculuk görüşmesinde anlaşıldığını, ... Petrol Nakliyat Gıda ve Hayv. San. Tic. Ltd. Şti. nezdinde geçen hizmet süresi olan 718 güne karşılık gelen tutar 7.724,18 TL tutarın tahsil edildiğini belirterek, 2015 - 2016 yılları arasında 326 gün ...

Akaryakıt İnşaat Hayvan Ürünleri Nakliyat Gıda Maddeleri Dayanıklı Tüketim Ziraii ve Orman Ürünleri Maden Temizlik Taşımacılık Taahhüt İthalat İhracat Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi nezdinde, 2018 - 2019 yılları arasında 420 gün İbrahimoğlu Tarım İnşaat Taşımacılık Temizlik Seracılık Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi nezdinde, 2019-2020 yılları arasında 360 gün ... nezdinde geçen hizmet süresine karşılık gelen bakiye 9.593,73 TL kıdem tazminatının avans faizi ile birlikte sorumlulukları oranında davalılardan rücuen tahsiline,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davetiye tebliğine rağmen davalılar davaya karşı cevap vermemişlerdir.

DELİLLER

Bilirkişi raporu, bilirkişi ek raporu, hizmet alım sözleşmesi, dava dosyasında bulunan diğer deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat talebine ilişkindir.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin fer'i mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.

Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü veya sözleşme bulunmamaktadır. Bu nedenle alacak davalarında her davalı aleyhine ayrı tahsil hükmü kurulmalıdır. Davanın itirazın iptali şeklinde açılmış olması durumunda ise takibin hangi davalı açısından hangi miktarla devam edeceği ayrı ayrı belirlenmelidir.

Bu açıklamalar ve mahkememizce dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli görülerek benimsenen bilirkişi rapor ve ek raporu ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davacı ile davalı firmalar arasında hizmet sözleşmeleri imzalandığı, bu sözleşmeler kapsamında, davacıya ait işyerlerinde, davalı firmada sigortalı olarak çalışan işçileye ödenen tutarların, Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun olmadığı, işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması,

sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır