Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/254 K.2024/802

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/254 Esas - 2024/802 T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/254 Esas

KARAR NO : 2024/802

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

DAVA

Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 12/04/2023

KARAR TARİHİ : 25/12/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 27/01/2025

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, 16/07/2020 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigortası ile sigortalı olup diğer davalının sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın davacının oğlu küçük ...'a çarparak ölümüne neden olduğunu ... 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 2020/532 esas 2022/424 karar sayılı ilamı ile sürücünün cezalandırılmasına karar verilerek kesinleştiğini, davalı sigorta şirketinin yaptığı 29.144,39 TL'lik tazminat ödemesinin itirazı kayıtla kabul edildiğini ileri sürüp şimdilik 1.000,00 TL destek yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 16/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı ...Sigorta A.ş. vekili cevap dilekçesinde, davacıya 30/10/2020 tarihinde 29.144,39 TL destekten yoksun kalma ödemesi yapıldığını, kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücünün kusuru bulunmadığından davanın reddinin gerektiğini, başvuranın talebine konu “destekten yoksun kalma tazminatına” ilişkin tazminat hesabının ZMS sigortası genel şartları a.5/ç maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre yapılması gerektiğini, her halükarda destek tazminatı hesabının ZMS sigortası genel şartları A.5/ç maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre yapılması gerektiğini,

her durumda sorumluluğa esas kusur oranlarının tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması gerektiğini, davacının cenaze ve defin giderine ilişkin teminat dışı taleplerine itibar edilmemesi gerektiğini, haksız davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığını, kazanın meydana gelmesi akabinde davacı tarafça diğer davalı ...Sigorta'ya başvurularak destekten yoksun kalma tazminatının tahsil edildiğini, davacı tarafın haksız ve kötü niyetli mükerrir tazminat talep ettiğini, haksız davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk son tutanağı, ZMMS sigorta poliçesi örneği, trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, eksper raporu, ... 12. Asliye Ceza Mahkemesi 2020/532 esas sayılı dosyası, bilirkişi raporu, araç ve sigorta bilgilerini gösteren belgeler, dava dosyasında bulunan diğer deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacının destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Dosya kapsamına göre; 16/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının oğlu müteveffa ...'a, davalı ...'ün sevk ve idaresindeki, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı, ... plakalı aracın çarpması sonucu meydana gelen kaza neticesinde ...'ın vefat ettiği, davacı babanın olay nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği anlaşılmıştır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 14.03.2019 tarih 2017/17-1089 E- 2019/294 K. sayılı ilamı ve 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 Esas-411 Karar, HGK'nun 22.2.2012 gün 2011/17-787 Esas 2012/92 Karar, HGK'nun 16.01.2013 gün, 2012/17-1491 Esas-2013/74 Karar sayılı ilamlarında da belirtildiği üzere.

Yargıtay’ın sürücü ve işletenin vefatı nedeniyle destekten yoksun kalanlar tarafından açılan davalarda verilen kararların temyiz incelemeleri sonunda istikrar kazanan uygulamasına göre, davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtığı, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacıya yansıtılamayacağı, dolayısıyla araç sürücüsünün veya işletenin tam kusurlu olmaları halinde, desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceği,

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketi, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda işleten veya sürücü tam kusurlu olsalar bile, destekten yoksun kalan davacılar da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğundan, davalı sigorta şirketi sorumludur.

(HGK'nun 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 Esas-411 Karar, HGK'nun 22.2.2012 gün 2011/17-787 Esas 2012/92 Karar, HGK'nun 16.01.2013 gün, 2012/17-1491 Esas-2013/74 Karar sayılı ilamları uyarınca)

ZMMS poliçesinin incelenmesinde, 06 NC 937 plakalı aracın ZMMS poliçesi ile kaza tarihini de kapsar şekilde 14/10/2009-14/10/2010 tarihleri arasında davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu, kişi başına ölüm/sakatlık bedelinin 175.000,00 TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır.

Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1).

Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97).

Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99).

Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2).

Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53).

Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).

ZMMS sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (bkz Y.11 H.D. 09/06/2003, 2003/269 E, 2003/6111 K,).

05/08/2023 tarihli Trafik Güvenliği Uzmanı Adli Trafikçi bilirkişi Kenan Çetinden alınan raporda; bisiklet sürücüsü Müteveffa ... yukarıda açıklanan 2918 sayılı karayolları trafik kanununun asli kusurlardan 84/h. md ve diğer kusurlardan 57/c-1 md kurallarını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %70 oranında kusurlu olduğunu, davalı ... sigorta A.Ş sigortalısı ... plaka sayılı kamyonet sürücüsü ... yukarıda açıklanan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/1.a md kuralını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %30 oranında kusurlu olduğunu,

kaza esnasında bisiklet sürücüsünün koruyucu başlık kullanmasına ilişkin durumun kaza tespit raporunda belirsiz olarak işaretlendiği anlaşıldığından müterafik kusura ilişkin değerlendirme yapılamayarak bu husustaki değerlendirme mahkeme takdirlerine bırakıldığı belirtilmiştir.

20/11/2023 tarihli Hesap Bilirkişisi ...'ten alınan raporda; 16.07.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu vefat eden ve %70 oranında kusurlu olduğu tespit edilen 2009 doğumlu ...'ın desteğinden yoksun kalan babası Mehmet Fatih Yıldırım için sigorta ödeme tarihi ile hesap tarihi verilerine göre ayrı ayrı tazminat hesabı yapılmış, 2918 sayılı KTK'nın 111. maddesine ilişkin değerlendirmenin takdiri mahkemeye ait olmak üzere zararının sigorta ödemesiyle ödeme tarihinde karşılanmadığı tespit edilmiş, hesap tarihi itibariyle 106.164,48 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı belirlendiği belirtilmiştir.

Asgari ücretin değişmesi ve taraflarca ibraz edilen belgelerin değerlendirilmesi için dosya tekrar hesap bilirkişisine gönderilmiş olup, 25/03/2024 tarihli Hesap Bilirkişisi ...'ten alınan ikinci raporda.

16/07/2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu vefat eden ve % 70 oranında kusurlu olduğu tespit edilen 2009 doğumlu ...'ın desteğinden yoksun kalan babası .... .... ... için sigorta ödeme tarihi ile 2024 yılı hesap tarihi verilerine göre ayrı ayrı tazminat hesabı yapılmış, 2918 sayılı KTK'nın 111.

Maddesine ilişkin değerlendirmenin takdiri mahkemeye ait olmak üzere zararının sigorta ödemesiyle ödeme tarihinde karşılanmadığı tespit edilmiş, hesap tarihi itibariyle 209.117,04 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı belirlendiğini, davalılardan ...Sigorta A.Ş'nin poliçe teminat limiti kapsamında sorumlu olduğu tutar 127.928,84 TL ile sınırlı olduğu belirtilmiştir.

Dava dışı anne ... hakkında sosyal ve ekonomik durum araştırması için ilgili kolluğa müzekkere yazılmış, yapılan araştırma neticesinde annenin çalıştığı tespit edilmekle bu doğrultuda düzeltme yapılması için dosya yeniden hesap bilirkişisine tevdi edilmiş ve 18/11/2024 tarihli Hesap Bilirkişisi ...'ten ek alınan raporda.

Pursaklar İlçe Emniyet Müdürlüğü tarafından düzenlenen 25/10/2024 tarihli araştırma tutanağı doğrultusunda, çalıştığı ve gelir elde ettiği tespit edilen dava dışı anne ... yönünden de yetiştirme gideri düşülerek hesap tarihi verilerine göre yeniden değerlendirme yapılmış, 16.07.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu vefat eden ve %70 oranında kusurlu olduğu tespit edilen 2009 doğumlu ...'ın desteğinden yoksun kalan babası Mehmet Fatih Yıldırım'ın zararının sigorta ödemesiyle ödeme tarihinde karşılanmadığı tespit edilmiş, hesap tarihi itibariyle 205.370,59 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı belirlendiğini,

davalılardan ...Sigorta A.Ş'nin poliçe teminat limiti kapsamında sorumlu olduğu tutar ise 131.061,65 TL ile sınırlı olduğunu, kazaya karışan ... plakalı kamyonet davalı ...Sigorta A.Ş'ye Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçe kaza tarihi itibariyle ölüm halinde kişi başına azami 410.000,00 TL teminat sağlandığını, davacı tarafından poliçe teminatının ödenmesi konusunda davadan önce davalı ...Sigorta A.Ş'ye başvuruda bulunulmuş, hasar dosyası açılmış, 30.10.2020 tarihinde de bir kısım ödeme yapılmıştır.

Ancak başvurunun hangi tarihte tebliğ edildiğini gösterir bir belge bulunmadığını, mahkemece tebliğ tarihi belirlenip Karayolları Trafik Kanunun 99. Maddesi uyarınca takip eden 8 iş günü sonunda davalının temerrüde düşürüldüğü kabul edilerek, hükmedilecek tazminata bu tarih itibariyle yasal faizi takdir edilmesinin uygun olacağı düşünülmediği belirtilmiştir.

18/11/2024 tarihli hesap bilirkişisi raporunun dosyadaki tüm eksiklikler giderildikten sonra alındığı, gerekli ilmi ve teknik verileri haiz hükme esasa alınabilir yeterlilikte olduğu anlaşılmıştır. Davacı vekili tarafından 12/12/2024 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde; dava dilekçesinde 1.000,00 TL olarak istediği destekten yoksun kalma tazminatını 205.370,59 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 16.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, sigorta şirketi yönünden poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, bisiklet sürücüsü müteveffa ...'ın 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun asli kusurlardan 84/h. md ve diğer kusurlardan 57/c-1 md kurallarını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %70 oranında kusurlu olduğu, davalı ... sigorta A.Ş sigortalısı .... .... .... plaka sayılı kamyonet sürücüsü ... .... .... 'ün 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/1.a md kuralını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile %30 oranında kusurlu olduğu, 205.370,59 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı belirlendiği,

30/10/2020 tarihinde davalı sigorta şirketince yapılan kısmi ödeme mahsup edildikten sonra ...Sigorta A.Ş'nin poliçe teminat limiti kapsamında sorumlu olduğu tutar ise 131.061,65 TL ile sınırlı olduğu, poliçe kaza tarihi itibariyle ölüm halinde kişi başına azami 410.000,00 TL teminat sağlandığı, poliçe kapsamında karşılanmayan kısım yönünden davalı ...'ün sorumluluğunun devam ettiği anlaşılmakla, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır