Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/290 K.2023/856

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/290 Esas - 2023/856 T. C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO : 2023/290

KARAR NO : 2023/856

DAVA

Haksız Rekabetin Tespiti, Meni ve Zararın Tazmini

DAVA TARİHİ : 20/10/2022

KARAR TARİHİ : 28/12/2023

GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 04/01/2024

Mahkememizde görülmekte olanHaksız Rekabetin Tespiti, Meni ve Zararın Tazmini davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili tarafından ... Plakalı Hyundai Tucson FL 1.6 T-GDI Power ED.4x2 DCT-GW91 model, “TMAJ3812GLJ139076” Şase Numaralı 2020 model aracın 17/09/2020 tarihinde satın alındığını, aracının garantisi 2 ve 5 yıl süre ile devam ettiği için aracını 30.000 km bakımı için Hyundai yetkili servisi olan ... Hyundai Yetkili Servisi'ne (...

Otomotiv Ticaret A.Ş) götürerek periyodik bakımlarını yaptırdığını, düzenlenen 20/07/2022 tarihli araç teslim formunda araca yapılan tüm bakımlar detaylı bir şekilde gösterildiğini, aracın bakımında kullanılan, değişen, eklenen parçalar ve işçilik hizmetleri ayrı ayrı gösterilmek suretiyle müvekkile bildirildiğini ancak yetkili serviste yapılan bu bakımlarda kullanılan malzemelerin, parçaların ve işçiliğin fiyatlandırmasının, serbest piyasa koşullarına göre fahiş tutarlarda yüksek olduğu tespit edildiğini, haksız ticari uygulama haksız rekabete yol açtığını, Haksız Rekabet durumunun halihazırda ...

Hyundai Yetkili Servisinde yapılan tüm işlemler bakımından devam etmesinden dolayı, Haksız Rekabetin tespitinden sonra, tedbir yoluyla durdurularak önlenmesi gerektiğini, müvekkilinin Haksız rekabet sebebiyle uğramış olduğu maddi zararın tazmini ve durumun eski hale iadesi için iş bu davayı açmasının hasıl olduğunu beyan ederek, şimdilik 300,00 TL maddi zararının temerrüt tarihi olan fiilin gerçekleşme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirketten 2020 model yılında Hyundai Tuscon marka araç satın aldığını, aracın garanti sürecinde periyodik bakımlarını yetkili serviste yaptırdığını, servis bedellerinin piyasa koşullarına göre yüksek olduğunu bunun haksız rekabete yol açtığını iddia ederek,

uğramış olduğu zararın tazminini talep ettiğini, Hyundai marka araçların yetkili satıcı ve servis hizmeti sağlayıcısı şirketler, diğer markalarda ve tüm dünyada aynı hizmeti veren şirketlerde de olduğu üzere, üretici/ithalatçı firmalarla yaptıkları sözleşmeler gereği, bu firmaların öngördüğü şekilde ve direktifleri doğrultusunda hareket etmek ve hizmetlerini sunmak zorunda olduğunu, servis sağlayıcı yetkili şirketler, gerek araç satışlarında gerekse satış sonrasında, belirlenen periyodik bakım süreçleri, bakım esnasında yapılacak işlemler,

kullanılacak sarf malzemeleri ile orijinal parça kullanımı ve bunun sağlanması için yapılacak işçilik ve ücretleri de yine talimat doğrultusunda yerine getirildiğini, Türkiye sathında azami faydanın ve yetkili servislerdeki kalite ve standartın üst düzeyde sağlanması için zorunluluk olduğunu, dolayısı ile bu süreçte yetkili servislerin öngörülenden farklı bir inisiyatif almaları söz konusu olmadığını, araç kullanıcısı olsun olmasın herkesçe bilindiği üzere, 0 araçların satışı esnasında, aracın özellik ve kullanım şartlarını ihtiva eden,

" Kullanım Kitapçığı" ile Garanti Belgesi ve Şartlarını ihtiva eden belgelerin müşteriye sunulması karşısında, bu şartlarda araç alımını kabul eden davacının, sonrasında haksız rekabetten bahsetmesinin anlaşılmadığını, savunarak haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil vekili beyan dilekçesinde özetle; dava konusu otomobil müvekkil şirket tarafından üretildiğini, bu doğrultuda üretici sıfatına haiz müvekkil şirket ile satıcı sıfatına haiz davalı şirket arasında rücu ilişkisi bulunduğunu, müvekkil şirketin davalı şirket yanında fer'i müdahil olarak davaya katılmasında hukuki yararı bulunduğunu, 6100 s. HMK'nın m. 66 vd. hükümleri uyarınca fer'i müdahale talep ettiğini, ihbar olunan müvekkilin tüketicilere yetkili servise gitmeleri konusunda bir zorunluluk yüklemediğini, yetkili servislerin işlem fiyatları belirlenirken hizmetin kalitesini arttıran bir çok faktörün belirleyici olduğunu,

tüketiciye araç satın alırken Garanti ve Servis kitapçığı verildiğini, ilgili hususların zaten bu kitapçıklarda yer alarak tüketicinin de bilgilisi dahilinde olduğunu, müvekkilin tüm işlem ve eylemlerinin hukuka uygun olduğunu, haksız rekabet ve tekel oluşturmaya yönelik iddiaların somut verilere dayanmayan varsayımlar olduğunu belirterek huzurdaki haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davanın ...1. Tüketici Mahkemesinin 2022/417 esası ile açıldığı, 10/11/2022 tarihinde görevsizlik kararı verildiği, davacı vekili tarafından verilen kararın istinaf edilmesi sonrası ...BAM 20. HD'sinin 2023/580 esas ve 2023/448 karar sayılı ilamı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddedildiği anlaşılmış olup dosyanın mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunduğu anlaşıldı.

... Otomotiv Ticaret A.Ş.'ye ve ... Birliğine müzekkere yazıldığı görüldü.

Davanın ... San. ve Tic. A.Ş.'ye ihbar edildiği, ihbar olunan şirketin feri müdahale talebi yerinde görülerek davalı yanında feri müdahil olarak davaya katılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Dava, TTK'nın 54. vd. hükümlerine dayalı olarak haksız rekabetin tespiti, eski hale iadesi ve oluştuğu ileri sürülen maddi tazminatın tahsili isteminden ibarettir.

Müzekkere cevapları, tarafların yazılı beyanları ile getirtilmesi gerekli tüm deliller dosyaya celp edilmiştir.

Bilindiği üzere haksız rekabet, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 54. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. 6762 sayılı eski TTK'nin aksine yeni TTK'da haksız rekabetin tanımı yapılmamıştır.

Yeni TTK m. 54 f.2'de "Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır." biçiminde haksız rekabet oluşturan fiiller genel olarak belirtilmiştir. TTK md, 54 haksız rekabete ilişkin düzenlemelerin amacını belirlemektedir.

Buna göre, haksız rekabete ilişkin hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır. Bu çerçevede tüm haksız rekabete ilişkin kurallar, üzerine yapılandırıldığı iki taşıyıcı kolon içermektedir.

Birinci kolon, bütün katılanların menfaatine dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanması gerekliliğini ifade etmektedir. Bu kolon bir taraftan, “bütün katılanlar” kavramı, diğer taraftan da, dürüst ve bozulmamış rekabet kurumu ile tanımlanmaktadır. İkinci kolon olan dürüst davranma kuralı ise artık haksız rekabetin tanınmasında (teşhisinde) belirleyicidir.

Hukuka uygun ve bozulmamış rekabet ortamında tüm katılanlar piyasanın tüm aktörlerinin dürüst davranış kurallarına göre hareket edeceğine güvenir ve güvenmek hakkını haizdir.

Dürüstlük kuralını ihlal eden bu güvene aykırı hareket edilmiş olur.

Bu da haksız rekabet oluşturur (TTK Gerekçe, md. 54), Genel ilke (TTK m.54/1I) çerçevesinde, haksız rekabetin söz konusu olabilmesi için: Ticari nitelik taşıyan bir davranış veya uygulama mevcut olmalıdır, bu davranış veya uygulama aldatıcı veya diğer bir şekilde dürüstlük kuralına aykırı olmalıdır ve rakipler arasındaki veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkiler etkilenmelidir (taraflar arasında rekabet ilişkisi zorunlu değildir).

Görüldüğü üzere TTK m.54/2'de haksız rekabete ilişkin genel ilke tespit edilirken: failin yarar sağlamış olması veya failin kusurlu olması ya da haksız rekabete uğrayan kişinin zarar görmüş olması aranmamıştır. Buna karşılık tespit, men (sona erdirme ve önleme) ve eski hale iade davalarından farklı olarak, tazminat davasında haksız rekabeti gerçekleştiren kişinin kusurlu olmasının bir şart olarak aranması gerekmektedir.

Davanın açıldığı ...7. Tüketici Mahkemesince davacı vekiline talep sonucunu açıklaması için 2 haftalık kesin süre verildiği, verilen kesin süre içinde davacı vekilince sunulan dilekçede davacının satın almış olduğu Hyundai Tuscon marka aracının garanti süresi devam ettiği için Hyundai yetkili servisi olan ...

Hyundai yetkili servisinde periyodik bakımlarını yaptırdığı, yetkili servisin hem ürün hem de işçilik fiyatlarını piyasanın çok üzerinde fiyatlandırması nedeniyle haksız rekabet oluşturduğu, yetkili serviste bakımda yapılmazsa garanti sonlanacağı inancını uyandırdığı, bu durumun ticari dürüstlük kuralı ile bağdaşmadığını, haksız ticari uygulama olduğundan bahisle yetkili servis dışında başka bir servise gidilmesi halinde garantinin bozulmayacağına, bakım esnasında kullanılacak malzemenin davalının internet sitesinde yayımlanmasına, işçilik ücretinin ilgili kamu kurumundan temin edilecek tutarları aşmamasına,

bugüne kadar yetkili servise gelinmediği takdirde araç garantisinin bozulacağına ilişkin kanaati uyandıran işletmeden tüm müşterilerin görebileceği şekilde yetkili servisin garanti devamı için zorunlu olmadığına ilişkin ilanlar asılmasına dair netice-i talebini açıkladığı anlaşılmıştır.

Davacının davalıdan aracı sıfır km olarak satın aldığı, yetkili servis olan davalı tarafından araç bakımlarının yapıldığı, Hyundai marka araçların tedarikçisi ve ithalatçısının feri müdahil olduğu anlaşılmıştır.

TTK'nın 54/2 maddesinde tedarik edenlerle müşteri arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı ve dürüstlük kuralına aykırı davranışlar ile ticari uygulamaların haksız olduğunun belirtilmesi dikkate alınarak davacının bakımlarının davalının işlettiği yetkili serviste yapılması, haksız rekabet teşkil ettiği ileri sürülen ve ticari dürüstlük kuralı ile bağdaşmadığı bildirilen fiillerin muhatabının davalı olması, yetkili serviste yapılan bakımların fiyatlandırılmasının fahiş olduğunun ileri sürülmesi karşısında davada husumetin davalıya düştüğü gözetilerek davalının husumet savunmasına itibar edilmemiştir.

Dosyaya sunulan garanti belgesi ve servis kitapçığı incelendiğinde, araçlara ilişkin bakımların yetkili serviste yapılması zorunluluğu bulunmadığı, yetkili servise yapılan yönlendirmenin tavsiye niteliğinde olduğu, nitekim garanti süresince periyodik bakımda araçta kullanılacak parçaların orjinal/eş değer kalitede yedek parça olmasının istenilmesinin aracın güvenliği ve araçtan istenilen verimin alınması için belirlenen standartlara ulaşılmasında önem arz ettiği, tedarikçinin ve aracı satan davalının aracı temin eden/alan kişinden bu şekilde beklentisi olmasının hukuka aykırı olmadığı,

aracın bakımlarının yetkili serviste yapılmaması halinde garanti kapsamından çıkarılacağına yönelik kitapçıkta bir ibare bulunmadığı, davacı tarafın orjinal parçayı/eş değer kalitede yedek parçayı kullanması halinde yetkili servis dışında aracın bakımını yaptırmasının mümkün olduğu,diğer yandan aracın bakımlarının yetkili serviste fahiş fiyatlandırılıp yapılmasının TTK'nın 54 vd. maddelerinde belirtilen haksız rekabet hallerinden birine sebebiyet vermediği,

haksız rekabet halinde maddi tazminat isteminin ancak davalının kusurlu olması halinde istenebileceği, davalının TTK anlamında davacıya yönelik haksız rekabet teşkil eden aldatıcı ve dürüstlük kuralına aykırı davranış ve ticari uygulamasına rastlanılmadığı anlaşılmakla yersiz açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.